BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ve ETİK

  • Published on
    19-Mar-2016

  • View
    66

  • Download
    3

Embed Size (px)

DESCRIPTION

BLM TEKNOLOJLER ve ETK. Hazrlayan: 2010215026 Muharrem KAYHAN Ders: zel retim Yntemleri 2 gr . Gr. Tijen AKADA. Hedef ve Kazanmlar 1/2. Etik nedir tanmlayabileceksiniz. Biliim teknolojileri ve etik kurallarn sayabileceksiniz. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

Slayt 1

BLM TEKNOLOJLER ve ETKHazrlayan: 2010215026 Muharrem KAYHAN

Ders: zel retim Yntemleri 2gr. Gr. Tijen AKADA1Etik nedir tanmlayabileceksiniz.

Biliim teknolojileri ve etik kurallarn sayabileceksiniz.

Gizlilik ne olduunu syleyebileceksiniz.

Doruluun ne olduunu syleyebileceksiniz.

Fikri Mlkiyetin tanmn yapabileceksiniz.

Hedef ve Kazanmlar 1/22Eriim nedir tanmn yapabileceksiniz.

Bilgisayarlarn iyerlerinde kullanlmasnn insanlara getirdii yeni durumlar reneceksiniz.

Bilgisayar sularn reneceksiniz.

Hedef ve Kazanmlar 2/23Etik nedir ?

Biliim Teknolojileri ve Etik denildiinde aklnza ne geliyor?4n BilgilerYunanca ethos kelimesine dayand usul, adet yada gelenek anlamna geldii biliniyor.

Etik; doruyla yanl, hakl ile haksz,iyiyle kty, adil ile adil olmayan ayrt etmek ve doru, hakl ,iyi ve adil olduuna inandmz eyleri yapmaktr.

5Etik 1/2Etik Teorileri;Normatif Etik

Meta Etik

Betimleyici Etik6Etik 2/2Elektronik ve network ortamnda uyulmas gereken kurallar tanmlayan normlar ve kodlar ksaca biliim etiini ifade eder.

Biliim Etiine, biliim alannda uyulmas gereken yazl ve yazl olmayan kurallar diyebiliriz

7Biliim Teknolojileri ve Etik 1/10Biliim etii, genel olarak bilgi ve iletiim teknolojileri(BT) kullanm ile ortaya kan bir takm etik konularn ele alan emsiye bir kavram olarak dnlebilir.

Biliim etiine ilikin gnlk hayatta en sk kullanlan kavramlar bilgisayar etii ve internet etiidir.8Biliim Teknolojileri ve Etik 2/10Bilgisayar etii, srekli gelien bilgisayar teknolojilerindeki kavram,politika, deerler arasndaki ilikileri ele alan dinamik ve karmak alma alan biiminde tanmlanabilir.

Bilgisayar Etii Enstits(Computer Ethics Institute) tarafndan ortaya konan 10 etik kural unlardr.9Biliim Teknolojileri ve Etik 3/101.Bilgisayar baka insanlara zarar vermek iin kullanma.2.Baka insanlarn bilgisayar almalarna kartrma.3. Baka insanlarn dosyalarn kartrma.4.Bilgisayar hrszlk yapmak iin kullanma.5.Bilgisayar yalan bilgiyi yaymak iin kullanlma.

10Biliim Teknolojileri ve Etik 4/106.Bedelini demediimiz yazlm kopyalamaya da kullanma.7.Baka insanlarn bilgisayar kaynaklarn izin almadan kullanma.8.Baka insanlarn entelektel bilgilerini kendimize mal etme.9.Yazlan programn sosyal hayata etkilerine dikkat et.10.Bilgisayar sayg duyulacak, hakknda bahsedilecek eyler iin kullan.

11Biliim Teknolojileri ve Etik 5/10nternet etii, internet zerinde kabul edilebilir ya da kabul edilemez davranlar belirleyen kurallardr.

Shea(2003) internet etii hakknda 10 temel kural belirtilmitir.

12Biliim Teknolojileri ve Etik 6/101) nsan olduunu unutmayn.

2) nternet ortamnda normal hayatta davrandnz gibi davranma.

3) Sanal ortamda bulunduunuz yerin bilincinde olarak davranta bulun.4) nsanlarn zamanlarna ve internet eriim olanaklarna sayg gster.5) nternette gzel grn13Biliim Teknolojileri ve Etik 7/106) Bilgilerinizi paylan

7) Ateli tartmalarda kontrolnz kaybetmeyin.

8) nsanlarn zel hayatlarna sayg gsterin.

9) Gcnz ktye kullanmayn.

10) nsanlarn hatalarna kar balayc olun.14Biliim Teknolojileri ve Etik 8/10Mason(1986), sz konusu biliim etii sorunsallarn PAPA olarak Kodlayabilecei biimde gruplandrmtr.

Gizlilik(Privacy)Doruluk(Accuracy)Fikri mlkiyet(Property)Eriim(Accesibility)15Biliim Teknolojileri ve Etik 9/10Bilgisayarlarn iyerlerinde kullanlmas

Bilgisayar sular

Mesleki sorumluluk

Kreselleme16Biliim Teknolojileri ve Etik 10/10Gizlilik, Mason(1986) BTte meydana gelen gelimeleri (izleme,hesaplama,erime vb. yeteneklerinin artmas ve kolaylamas) ve karar alma srecinde kullanlan bilginin deerinin artmasnn bireylerin zel yaant alanlarn tehdit eden iki nemli g olduunu belirtmitir.

BT yardm ile bankaclk, ticaret , iletiim, elence ve eitim etkinlikleri hzl ve kolay bir biimde gerekletirilebilmektedir17GizlilikDoruluk, Bilgi anda gemi tarihsel dnemlere gre zellikler BT in kullanm bilginin hem miktarnda hem de niteliinde byk art salamt

Elektronik ortama girilen bilginin doruluu ou zaman kontrol edilmedii iin sorunlar oluturabilmektedir.18DorulukBT ile elektronik ortamda kolayca kopyalanabilmesi ve datlabilmesi fikri mlkiyet temelinde birtakm sorunlar ortaya karmtr

Bu durum, bilginin sahibi kimdir, bilgiye denmesi gereken ekonomik bedel nedir gibi sorulara neden olmutur. Mason(1986)19Fikri Mlkiyet 1/212 Mart 2004 tarihinde Resmi Gazetede yaynlanarak yrrle giren Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa gre korsan yazlmn kullanlmas kopyalanmas yasaklanmtr.

Ama bu durum Fikri mlkiyet etiinin inenmemesine engel olamamtr.20Fikri Mlkiyet 2/2Bilgiyi kullanmada her bulu, kadn bulunuundan modern bilgisayarlara kadar olan, okur-yazarl elde etmek iin yeni talepler getirmitir. Bir bilgi toplumunda, bir vatanda okur-yazar olmak iin en azndan eye sahip olmaldr (Mason, 1986).

21Eriim 1/2Bilgi ile uramak iin zeka becerilerine sahip olmaldr.

Bilgiyi depolayan, ileten ve ileyen bilgi teknolojilerine girebilmelidir.

Sonuncu olarak, bilginin kendisine eriebilmelidir.22Eriim 2/2Gnmzde bilgisayarlar birok iin stesinden gelmektedir. Bazen tamire gereksinim duyulsa bile; bilgisayarlar uyumazlar, yorulmazlar, hasta olmazlar ve dinlenmeleri iin zamana ihtiya duymazlar. Bu yzden birok meslek dalnda insanlarn yerlerine bilgisayarlar kullanlmaktadr. 23Bilgisayarlarn yerlerinde Kullanlmas 1/2Bu durum istihdam iin kt bir durum olarak gzkse bile donanm ve yazlm mhendislii, sistem analistlii, bilgisayar retmenlii, bilgisayar satcl gibi yeni mesleklerde oluturmaktadr.

Baz i alanlarnda insanlarn yerini tam olaarak almasa bile ileri olduka kolaylatracaktr.24Bilgisayarlarn yerlerinde Kullanlmas 2/2Zararl yazlmlar ve kt niyetli kiiler bilgi ann nemli etik sorunlarndandr.

Zararl yazlmlar, Bilgisayar kullanclarna ve kurumlara bata veri kayb ve sistem kmesi olmak zere ok byk maddi ve manevi zararlar verebilmektedirler. 25Bilgisayar Sular Bilgisayar uzmanlarnn bilgilerinden dolay toplumda itibarl ve sz geen konumu vardr.

Mesleki Sorumluluk, Bilgisayar uzmanl ile ilgili mesleki kurulular etik ilkeler oluturmu,etik sorumluluklarn ynetimi ve anlalmas iin ders programlar gelitirmilerdir.26Mesleki SorumlulukKresel yasal durumlar, kresel i ilikileri ya da kresel eitim ortamlarnda geerli olacak etik kurallar ve deerlerin belirlenmesi gerekmektedir.27KresellemeWORDLE28

1) Doruyla yanl, hakl ile haksz,iyiyle kty, adil ile adil olmayan ayrt etmek ve doru, hakl ,iyi ve adil olduuna inandmz eyleri yapmaya.. denir.A) EriimB) GizlilikC) EtikD) Doruluk29Deerlendirme Sorular 1/52) Aadakilerden hangisi Etik Teorileri arasnda yer almaz?A) Normatif Etik

B) Uygulamal Etik

C) Meta Etik

D) Betimleyici Etik

30Deerlendirme Sorular 2/5313) Bilgisayar Etii Enstits(Computer Ethics Institute) tarafndan ortaya konan etik kuralndan biridir?A) nternette gzel grn

B) Baka insanlarn dosyalarn kartrma.

C) Gcnz ktye kullann.

D) nsanlarn hatalarna kar acmasz olun.

Deerlendirme Sorular 3/5 4) Mason(1986), sz konusu biliim etii sorunsallarn PAPA olarak Kodlayabilecei biimde gruplandrmtr. Aadakilerden hangisi bunlardan biri deildir?

A) Doruluk

B) Eriim

C) Gizlilik

D) Etik

32Deerlendirme Sorular 4/55 ) Shea(2003) internet etii hakknda 10 temel kural arasnda yer almaz?

A) nsan olduunu unutmayn.

B) nsanlarn zel hayatlarna sayg gsterme.

C) Bilgisayar hrszlk yapmak iin kullanma.

D) nsanlarn hatalarna kar balayc olun.

33Deerlendirme Sorular 5/51) C2) B3) B4) D5) C34Deerlendirme Cevaplar35DLEDNZ N

TEEKKRLER

Recommended

View more >