Boyle Buyurdu Zerdust

  • View
    896

  • Download
    8

Embed Size (px)

Transcript

BYLE BUYURDU ZERDTFriedrich Nietzsche

***Herkes iin ve hikimse iin bir kitap

nzivaya ekilmekmi istersin kardeim? Aramak m istersin kendine giden yolu? Biraz durakla ve dinle beni?

Zerdtoloji'de yaynlanan seme blmlerle derlenmitir. www.zerdustoloji.blogcu.com zerdustoloji@hotmail.com

lm tleyenler Hakkndalm tleyenler vardr.Dnya , hayattan ekilmelerini nerdiimiz byleleriyle doludur.te byle gereksiz insanlarla doludur dnya.Bu fazlalar yznden hayat bozulmutur.Bunlar "sonsuz hayat" szleriyle kandrp bu dnyadan ayrmak gerek. lm tleyenlere sar veya kara diyorlar.Fakat ben onlar size baka renklerde de gstermek istiyorum. te ilerinde vahi hayvan tayan , keyfetmek ve kendini yemekten baka birey yapamayan korkunlar.Onlarn keyifleri de , bir kendini yemedir.Bu korkunlar daha insan bile olamamlardr.Varsn lm vaat etsinler ve kendileri de gsnler. te ruhu veremliler : Daha domadan , lmeye balarlar ve yorgunluktan bir tarafa ekilip kendi kendine zlem ekerler.Onlar lmeyi istiyorlar.Bizim de onlarn bu arzusunu onaylamamz gerekir.Bu lleri diriltmekten ve bu canl tabutlar zedelemekten saknalm. Karlarna bir hasta , bir ihtiyar , bir cenaze ksa hemen "hayat botur" derler.Fakat kendileri ve varln yalnz bir yzn gren gzleri botur. Youn bir kedere brnm ve lm getirecek kk rastlantlara inanp byle beklerler ve dilerini gcrdatrlar.Yahut ekerlemelerine uzanrlar ve ocuklaryla alay ederler : Bir saman p gibi olan hayatlarna aslrlar.Ve bir saman pne asl durmakla alay ederler. Onlarn hikmeti udur : "Yaamak isteyen delidir.te biz bu kadar deliyiz ve hayatta en byk delilik budur." "Hayat yalnz acdr" ; Bazlar byle derler ve bu yalan deildir. yleyse bu hayatn bitmesine aln. yleyse yalnz ac olan bu hayatn bitmesine aln. Erdemleri onlarn u d vermelidir: "Sen kendini ldrmelisin. Sen kendini bu hayattan ekmelisin." lm tleyenlerden bazlar, "ehvet gnahtr" derler. "brakn kenara ekilelim ve ocuk yapmayalm." Bazlar da: "Dourmak gtr," derler. Ve niye dourmal? "Btn doanlar mutsuz oluyorlar" Bunlar da lm tlerdir. Yine bir ksmlar: "Acmak gerek. Neyim varsa aln. Ben ne isem aln ki hayata daha az balanaym." der. Fakat tam merhametli olsalard en yaknlarn hayattan bktrrlard. Kt olmak,

onlarn gerek iyilikleri olurdu. Fakat bunlar hayattan ekilmek isterler. Bakalarn zincirleri ve armaanlaryla hayata daha sk balamaktan ne bekliyorlar? Hayatlar vahi bir alma ve huzursuzluktan ibaret olanlar, sizler, hayattan pek yorgun deil misiniz? lm tleri iin pek olgun deil misiniz? Vahi almay, aceleyi, yeniyi, yabancy seven sizler, kendinizden memnun deilsiniz. almanz, kendinizi unutmak iin arzu ve bir kamadr. Hayata daha fazla inansaydnz, kendinizi "An"a bu kadar kaptrmazdnz. Fakat beklemek iin, hatta tembellik etmek iin bile yeteri kadar isteiniz yok. Her yerde lm tleyenlerin sesi nlyor ve dnya, kendilerine lm tlenmesi gereken byle insanlarla doludur. Ya sonsuz hayat? Bence onlar iin uygun, yeter ki tez gsnler. Zerdt byle dedi.

ocuk ve Evlilik stneKardeim , senin iin bir sorgum var. Bunu bir sonda gibi ruhunun dibine atyorum.Derinliini anlamak iin. Sen gensin , evlilik ve ocuk arzu ediyorsun.Fakat sana soruyorum ; ocuk istemeye ehil bir adammsn? Sorarm ; zafere erimimisin? Kendi kendini zorlayan msn? Duygularnn hakimi misin? Erdemlerinin efendisi misin? Yoksa arzun , hayvanlktan ve zina ihtiyacndan m? Kendinle geinememekten mi geliyor? sterim ki , zaferin ve zgrln ocuu zlensin.Zaferine ve mutluluuna canl antlar dikesin. Kendinden tesi iin inaa etmelisin.Fakat nce , kendin beden ve ruha tam yapda olmalsn. in yalnz retmekten ibaret olmamaldr.Kendinden stn bir varlk yaratmalsn.Bu i iin sana evlilik bahesi yardm etmelidir. Daha yksek bir varlk , bir ilk hareket , kendiliinden dnen bir tekerlek , bir yaratc yaratmalsn.

Evlenmek ; ... iki kiinin btn yarattklarndan daha stn bir varlk getirme iradelerine derim.Byle bir iradenin sahibi olduklar iin , iki kiinin birbirini saymasna derim. Senin evliliinin anlam ve tek gerei bu olmaldr.Fakat u gereksizlerin evlilik dedii ey ... Buna ne ad vereyim? Ah bu iki kiinin karlkl ruh yoksunluu! Ah , bu iki kiinin karlkl ruh kirlilii! Ah , bu iki kiinin acnacak rahat dknl! Bunlar herbirine evlilik diyorlar ve nihaklarnn gkte kyldn sylyorlar. Bu gereksizlerin gn istemem.Bu ilahi ada kucaklaan hayvanlar istemem. Birbiri iin yaratmad bu iki insann nikahn onaylamak iin topallayarak gelen Tanr da bana uzak olsun. Byle evliliklere glmeyin! Hangi ocuk ana babasnn haline alamak iin neden sahip deildir? u adam , bana olgun ve dnyann anlamn kavramaya yetkin grnd. Fakat karsn grnce , dnyay bir tmarhane sandm. Evet! Ben isterdim ki bir azizle bir kaz iftletikleri zaman dnya sarsntyla rpnsn. u adam , bir kahraman gibi gerekleri arad ve sonunda , kk ve ssl bir alan yakalad.Buna evliliim diyor. u adam , ilikilerinde pek ekingen ve ok g beenirdi.Fakat birdenbire sonsuz olarak derneini bozdu.Buna evliliim diyor. u adam , melek erdemlerine sahip bir hizmeti aryordu.Fakat birdenbire bir kadnn hizmetisi oluverdi.imdi yalnz , bir melek olmas kald. Btn alclar dikkatli gryorum.Hepsinin hilekar gzleri var.Fakat en hilekar adam bile karsn torbada alyor. ok ksa delilikler ; siz buna "ak" diyorsunuz.Ve evliliiniz , uzun bir budalalk halinde olan bu deliliklerinize son veriyor. Kadna olan secginiz ve kadnn erkee olan sevgisi ... Bu , ac eken ve gizlenen Tanrlara bir acma olsayd.Fakat ou kez i iki hayvan birbirini buluyor. Sizin en iyi aknz bile akn bir sembol ve ackl bir alevden ibarettir.O ise , daha yksek yollar aydnlatacak bir fenerdir. Birazda kendinizden tesi iin sevin.Byleyi sevmeyi renin.Bunun iin aknzn ac

kadehini imelisiniz. En iyi akn kadehinde bile aclk vardr.Bylece nsanst'ne scaklk getirir.Bylece yaratc , sana susuzluk verir. Yaratcya susuzluk , nsanst'ne zlem ve ok. Kardeim syle ; evlilik iraden bu mu? Bu iradeyi ve evlilii kutsarm. Zerdt byle dedi.

Dadaki Aa stneZerdt, bir delikanlnn kendisinden kandn grmt. Bir akam, 'Alaca inek' dedikleri kenti evreleyen tepelerde yalnz gezinirken, ite: bir aaca yaslanm oturur ve yorgun baklarla vadiyi seyreder buldu o delikanly. Zerdt, altnda delikanlnn oturduu aac kavrad ve yle buyurdu: 'Bu aac ellerimle sallamak istesem, sallayamam.Oysa bizim grmediimiz yel, onu diledii gibi zer ve eer. Bizi en ok, grnmeyen eller eer ve zer. ' Bunun zerine delikanl, aknlk iinde doruldu ve dedi: 'Zerdt' iitiyorum, ben de tam onu dnyordum imdi! ' Zerdt cevap verdi: 'Ne korkuyorsun yleyse? -insan da aaca benzer.Ne denli yksee ve a kmak isterse, o denli yaman kk salar yere, aalara, karanla, derinlie -ktle.' 'yle ya, ktle!' diye bard delikanl. ' Sen nasl oldu da benim gnlm aa kardn?' Zerdt glmsedi ve dedi: ' Nice gnller aa karlmaz hi bir zaman, meerki biz onlar bulalm nce.' 'yle ya, ktle!' diye bard delikanl bir daha. 'Doru syledin, Zerdt. Yksee kmak isteyeli artk kendime gvenim kalmad, nasl oldu bu?' 'Pek abuk deiiyorum: bugnm, dnm yadsyor. Merdivenleri karken, basamaklar atladm oluyor sk. Sk, ve hibir basamak balamyor bunu. Yukardayken, kendimi hep yalnz buluyorum. Kimse benimle konumuyor, yalnzlk ayaz titretiyor beni. Ne aryorum ykseklerde?Benim horgrmem ve zlemim birlikte byyorlar; ne denli yksee karsam, o denli horgryorum ykseleni. Ne aryor ykseklerde! Nasl utanyorum ykselmemden ve

sendelememden! Nasl alay ediyorum abuk abuk solumamla! Nasl nefret ediyorum uandan! Nasl yoruldum ykseklerde?' Delikanl burada sustu. Zerdt, altnda durduklar aaca bakt da, yle buyurdu: ' Bu aa tek bana duruyor u da banda; insan ve hayvan zre ykselmi.Ve konumak istese, kendisini anlayacak kimse bulunmaz: ylesine ykselmi. ite bekler de bekler, -nedir bekledii? Bulutlar otana pek yakn barnd yer: yoksa ilk imei mi bekler?' Zerdt bunu dedikte, delikanl, elini kolunu hzl hzl sallayarak bard: ' Evet Zerdt, doru sylersin. Ben ykmm istemi oldum yksekleri islediimde, beklediim imek de sendin! Bak, sen aramzda grneli neyim ben? Seni kskanma m dr beni ykan!' -Byle dedi delikanl, ac ac alad. Fakat Zerdt, kolunu beline dolad ve onu gtrd. Bir sre yrdkten sonra Zerdt, yle demeye balad: Yreim paralanyor, iinde bulunduun tehlikeleri, szlerinden daha iyi anlatyor bana gzlerin. Sen daha zgr deilsin; zgrl daha aryorsun. Pek uykusuz kalmsn araman yznden, pek uyank.Ak ykseklikleri zlersin, yldzlara susam gnln. Ama kt itkilerin de zgrle susam. Azgn kpeklerin zgrlk isterler; ruhun btn zindan kaplarn amaya urarken, mahzenlerinde sevinten havlarlar.Sen benim gzmde, zgrl dnen bir mahpussun daha: ah, kurnaz, ama aldatc ve kt olur gnl bu trl mahpuslarda.Ve zgrleen ruh dahi kendini artrmak zorundadr daha. inde daha pek ok zindan ve kf vardr: gznn arnmas gerektir daha. Evet, iinde bulunduun tehlikeyi biliyorum. Fakat sevgim ve umudum hakk iin yalvarrm sana: sevgiden ve umudundan yz evirme! Kendini soylu buluyorsun daha, bakalar dahi seni soylu buluyorlar daha, sana hn balasalar, kt gzle baksalar da. Bil ki herkesin yolunu bir soylu kii tkamaktadr. yilerin dahi yolunu bir soylu kii tkamaktadr: ona iyi dedikleri zaman bile, onu ortadan kaldrmak iin yle derler.Yeni bir ey yaratmak soylu kii, ve yeni bir erdem . Eskiyi isterler iyiler ve eski saklansn isterler. Fakat soylu kiinin iinde bulunduu tehlike, iyi bir kii olmas deil, arsz, alayc, ykc olmasdr.Ah! En yksek umutlarn yitiren soylu kiiler tandm. Derken btn yksek umutlara kara aldlar.Gelge hazlar ire arszca yaadlar derken, erekleri gnn snrn pek amaz oldu. "Ruh ehvettir de,' -byle diyorlard onlar. Derken krld ruhlarnn kanatlan; ve ruhlar imdi yerde srnyor ve kemirdigi her eyi kirletiyor. Eskiden kahraman olmay kurarlard; ehvet dkn oldular imdi. Kahraman zg ve ylgdr onlarca. Fakat sevgim ve umudum hakk iin yalvarrn sana: iindeki kahramandan yz evirme! En yksek umudunu kutsal tut!Byle buyurdu Zerdt.

Kendini Yenmek Hakknda"Gerek iradesi" ey en aklllar! Sizi yneten ve ayartan ey bu , yle mi? Olu halindeki hereyi dnebilmek iradesi ; sizin iradenize ben bu ad veriyorum. Olu halindeki hereyi anlalr yapmak istiyorsunuz.nk onun dnlmesi mmkn olduundan , hakl bir gvensizli