HAP Temel Kavramlar Temel yaklamlar Afet Tbb

  • Published on
    20-Jan-2016

  • View
    54

  • Download
    5

DESCRIPTION

HAP Temel Kavramlar Temel yaklamlar Afet Tbb. Prof.Dr. Recep AKDUR. AFET Kavram Tartmalar. DOAL AFETLER -YAPAY AFETLER (natural- man made) OLAAN-OLAAN ST DURUM (usual-unusual / ordinary- extraordinary) BEKLENMEYEN-ZAMANI BELL OLMAYAN OLAY (unexpected) - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

  • HAPTemel Kavramlar Temel yaklamlarAfet TbbProf.Dr. Recep AKDUR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram Tartmalar DOAL AFETLER -YAPAY AFETLER (natural- man made)OLAAN-OLAAN ST DURUM (usual-unusual / ordinary- extraordinary)BEKLENMEYEN-ZAMANI BELL OLMAYAN OLAY (unexpected)KAPASTE AIMI-BAA IKMA KAPASITESN AMABARELK (helpless-poor)OLAY-ACL DURUM- FELAKET -AFET (incident-emergency-disaster-catastrophe)

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • DOAL OLAYLARIN TETKLED AFETLERTAKRE HAREKETLER DEPREM, YANARDA TOPRAK KAYMASISUKRE HAREKETLER SEL-KASIRGA, DALGAGAZKRE HAREKETLER FIRTINALARBRLEK OLAYLAR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • DOAL OLAYLARIN AFET NTELN KAZANMASI N1. TOPLUM VARLII ,2. DNSEL YAPININ BLM DII ,3. FZK EVRESNN YETERSZ

    OLMASI GEREKR.

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • YAPAY AFETLERBYK KAZALAR Nkleer, toksik emisyon baraj kmesi, ulatrma iSTEMSiZ / iHMAL

    NKLEER SAVAKONVANSYONEL SAVASABOTAJ STEMLKTLESEL NFUS HAREKETLER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram TartmalarOLAAN-OLAAN ST DURUM (usual-unusual / ordinary- extraordinary)

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLER OLAANST DELDRHer trden doal olay biliyoruz koulun varln /yokluunu biliyoruzVarlnda, her trden doal olayn afet niteliini kazanacan biliyoruzOluacak afetlerin sonularn nceden kestirilebiliyoruz

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram TartmalarBEKLENMEYEN,ZAMANI BELL OLMAYAN OLAY!

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram Tartmalar30 yl iinde, stanbulda bykl 6,4-7,4 arasnda deien bir deprem olacakByklk 6,4 olursa 7000 lm, 30000 yaral olacakByklk 7,4 olursa 30000 lm 300000 yaral olacak

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram Tartmalar

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram TartmalarGme-50 ylda bir byk sel grrHatay 35 ylda bir byk sel grr Metrekareye decek yamur miktarna gre, hangi evleri su basacan ve ne kadar insan boulacan kestirebiliyoruz

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram TartmalarKAPASTE AIMI-BAA IKMA KAPASITESN AMABir ile hastanesine 40-50 kii bavurmas le pazarnn kurulduu gnlerde kapasite hep alr.20 kiinin ld bir trafik kazas Trkiye srekli afet yayorBARELK (Helpless-poor)OLAY-ACL DURUM- FELAKET -AFET (ncident-emergency-disaster-catastrophe)

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram TartmalarNCEL BYKLK Ba etme kapasitesini aan say-nicelikNTEL BYKLK Toplumsal ileyii fel eden/ kaos yaratan nitelikBARELK Olayla, d yardm ile ba etme

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET Kavram Tartmalar

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • MARMARA 17 Austos 1999DZCE 12 Kasm 1999

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 26 Nisan 1986 ERNOBL Hiroima ve Nagazakiye atlan bombalarn 200 kat radyoaktif madde yayldKontrol almalarnda 800000 kii alt, olay srasnda 30 kii ldBe milyon 300 bin kiiye iyot tableti datld, bir milyon 600000i ocukAr kirlenme (1480 kBq/m2den yksek) blgesinde bulunan 135 bin kii tahliye edildiOrta dereceli kirlenme (555-1480 kBq/m2 arasnda) blgesinde yaayan 400 bin kii srekli izleme altna alndAz kirlenme blgesinde (555 kBq/ m2 den daha az) yaayan 6 milyon kiinin izlenmesi gerekiyor

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 02 Aralk 1984 BHOPAL / Hindistan Ensektisit fabrikasnn 40 tonluk MIC tank patlad, 30 metre yksee fkrd.800000 nfuslu kentin 1/3 etkilendi, 100000 kii hastaneye bavurdu, 50000 kiiye yatrlarak mdahale edildi.3000 kii olaydan hemen sonra, 3000 kii izleyen gnlerde ld. 40000 kii de solunum yetmezlii olutu. Binlerce hayvan ld

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 11 Eyll 2001 kiz Kuleler

    3030 lm2337 YaralMilyarlarca dolar kayp

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 15-20 Kasm 2003 stanbul61 lm 600 Yaral

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET TANIMIEKOLOJK TOPLUMSAL DENGE BOZULUROLAAN YAAM ORTADAN KALKARCAN VE MAL KAYIPLARI ORTAYA IKARSONULAR TOPLUMUN UYUM ve YANIT VERME KAPASTESN AARDI YARDIMA GEREKSNM VARDIR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET YNETMNDE KAVRAMLARETK-TEPK PROAKTF OLMA-REAKTF OLMARSK YNETM-KRZ YNETMYNETM-YNETMSZLK

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET YNENTM K KMELDRAFET YNETMRSK YNETMKRZ YNETM

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET YNETMRSK YNETM ( Olay ncesi /Proaktif davran) Olay olmadan nce olaydan koruma, nedenleri yok etme zararlar nleme /azaltma almalar) Risk ynetiminde hedef afet nedenlerini/ risklerini/ afetleri yok etmektir-KORUMADIR

    KRZ YNETM (Olay sonras /Reaktif davran) Olay olduktan sonra olay /krizi def etme krizin yaralarn sarma ikincil zararalar azaltma almalardr Kriz ynetiminde hedef ikincil kayplar en aza indirmektir.TEDAVDR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLERDE KORUNMABirincil Korunma-Afetlerin nlenmesiDoru fizik planlamaGvenceli binalarRisk deerlendirme almalarAratrma-Gelitirme almalarToplum eitimiAfet planlarrnein; toprak kaymas olabilecek yerde yerleimi nlemek, seli nlemek iin baraj kurmak, binalar depreme dayankl hale getirmek

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLERDE KORUNMAkincil Korunma- Afet zararlarnn azaltlmasErken tespitHzl harekete gemeAfet sonras zarar ve hastalklara kar nlem almaToplum eitimiEski dzene dn salamaknceden iyi bir afet plan hazrlanm olmas gereklidir

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLERDE KORUNMA ncl Korunma-RehabilitasyonYerleim yerlerinin yeniden yaplanmasEitim olanaklarnn salanmas olanaklarnn salanmasFiziksel-Ruhsal-Sosyal Rehabilitasyon

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLER AZALTMAK- YOK ETMEK NRSK YNETM(Olay ncesi /Proaktif davran)Risk deerlendirme / Olas riskler Kabul edilemez risk/ Risk yok etme/ Risk azaltma almalar (koruma)Senaryolar / Riske dayal zararlar (kabul edilebilir risk) /Zarar azaltma almalarKurumun-altyapnn yeniden inaasArta kalan risk

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • nlemler Gelitirme

    AFET RSKLER AFETTE GEREKSNMLER (SENARYOLAR) AFETLERDE CAN ve MAL KAYIPLARININ NEDENLERALINACAK NLEMLER AFET EPDEMYOLOJS

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET EPDEMYOLOJSAFETLERDE LM VE YARALANMA NEDENLERN ANLAMAKAFETLERDE LM VE YARALANMALARI NLEMEKAFETLERN NEDENLERN ANLAMAKAFETLER NLEMENN YOLLARINI BULMAK

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETLER DEFEMEK NKriz ynetimi (olay sras- reaktif davran)Etki analiziMdahaleyiletirmeYeniden yaplandrma

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETN EVRELER

    SESSZ EVRE UYANIKLIK EVRES YALNIZLIK EVRES

    DI YARDIM EVRES

    ESENLENDRME EVRES

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • SESSZ EVRE(Risk ynetimi)RGTLENMEPLANLAMAYASAL DZENLEMELERRSKLERN SAPTANMASI GDERLMES (Altyapnn / korunakl gl hale getirilmesi)ALARM SSTEMLER KURMATOPLUMU BLNL KILMA

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 2. UYANIKLIK (alarm) EVRES(Kriz ynetimi)HABER ALMA- DEERLENDRMEHABER VERME (Sektrlere - Topluma)TOPLANMA VE TAHLYEEYLEM PLANLARININ GZDEN GERLEREK EKSKLKLERNN GDERLMES

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 3. YALNIZLIK (zolasyon) EVRES Bireysel ve Eylemler-(Kriz ynetimi)KEND KENDN KURTARMAALE/KURUM YARDIMLAMAALE BREYLERNDEN /KURUM ALIANLARINDAN HABERDAR OLMAYAKIN EVRE KURTARMASIRGTLERDE YERN ALMARGTLENME

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 3. YALNIZLIK EVRES Kurumsal ve Eylemler (Kriz ynetimi)Kriz Merkez ve Masalarnn toplanmasDurum deerlendirmePlanlarn /Senaryolarn gzden geirilmesiUygun olan plann / senaryonun uygulamaya sokulmas

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 4. DI YARDIM EVRES(Kriz ynetimi)AFET BLGE VE NFUSUNUN SAPTANMASIHASAR BYKLNN SAPTANMASIKURTARMA -TRAJ - OK GDERMEGEC YERLEM SU, BESN, BARINAK, GYS, UYGUN EVRE

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 5. ESENLENDME (Rehabilitasyon) EVRES (Kriz ynetimi) TOPLUMUN ve EVRENN AFET NCES DURUMA GETRLMES KONUT, EVRE, SALIK, ETM, YAAMI

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • ULUSAL-KURUMSAL AFET PLANI GEREKL (Planszlk) (Kriz ynetimi)KLERNKURUMLARINULUSUNKOORDNE OLAMAMASIHMALGECKMEDUPLKASYONBOA ABABOA HARCAMA

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • ULUSAL AFET PLANI BRMLERN PLANLARININ BLEMNDEN OLUUR ALEAPARTMANSOKAKMAHALLEKENTVLAYETBRMKURUML MDRLBAKANLIKSEKTRTOPLUMSALKURUMSAL

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET PLANI YAP-BOZ PARALARI GBDR (Kriz ynetimi)L - KENTSEKTRBRMBRMSOKAKMAHALLEBAKANLIKL MDRLKAMU SALII MERKEZHAPSALIK OCAI

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • PLANLAMA (Kriz ynetimi) VAROLAN KAYNAKLAR OLANAKLAR AFETTE HZMETLERGEREKSNMLEREKONOMK ve ETKN KULLANMA

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET PLANI N GEREKL BLGLER(PLANLAMA SREC) (Kriz ynetimi)DURUM ve KAYNAKLARKONULAR ve AMALAR OPERASYON AKI EMALARILOJSTK (GEREKSNMLER KARILAMA ve KMAL)YNETM ve DENETM AI (GREV, YETK VE SORUMLULUKLAR LE BUNLARIN HYERARK DZGES )

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • I-GENEL ULUSAL-KENT AFET PLANI SRELER (Kriz ynetimi)IV EYLEMLERDE GEREKSNMLERI SEKTRLERII GREVLER-KONULARIII LER- EYLEMLER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • II-AFETLERDE SALIK SEKTR(AFET TIBBI)Durum ve kaynaklarn saptanmasnlemler gelitirme Planlar -senaryolar hazrlklarHalkn eitimiYARALILARIN BAKIMI a.Arama kurtarmada tbbi hizmetler(UMKE) b.Bavuran yarallarn bakm-triaj c.Hastane hizmetleri (HAP)kincil hastalk ve sonularnn nlenmesiSalk hizmetleri alt yapsnn yeniden inaasOlaan halk sal hizmetleri dzeyine ulama

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 1.PLANLAMA VE EYLEMLER1. DURUM ve KAYNAKLARIN SAPTANMASIDEMOGRAFK YAPISOSYO-EKONOMK YAPISALIK DZEYSALIK HZMET KAYNAKLARIDER KAMU HZMETLER KAYNAK ve OLANAKLARI2.NLEMLER GELTRME3. PLANLAR- SENARYOLAR4.HALKIN ETM

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 2. YARALILARIN BAKIMI ve EYLEMLERARAMA -KURTARMA SIRASI TIBB BAKIM

    TRAJRESSKTASYON-ACL MDAHALEYAAM DAMESTAHLYE

    HASTANE HZMETLER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 3. KNCL HASTALIK ve LMLERN NLENMESAFETLERLE BRLKTE BATA ENFEKSYON HASTALIKLARI OLMAK ZERE HER TRDEN HASTALIK ve SALIK SORUNUN EPDEMLER YAPMA RSK VARDIR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 4. ALT YAPININ YENDEN NAASI

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 5. OLAAN SALIK HZMETLER DZEYNE ULAMASREKL ve DZENL SALIK HZMET VERMEEVRENN KONTROL ALTINA ALINMASITEMEL SALIK HZMETLERN YERLETRME

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • 6.LMLERN AZALTILMASI ve EYLEMLEROLAYA BALI ve OLAY ANINDA OLAN LMLERGECKM KURTARMAYA BALI LMLERKURTARMA ESNASINDAK LMLER (kurtarma lmleri)LM NLENEMEZ OLGULAR ( tp ve teknolojinin zemedii, yerel olanaklarn yetersiz olduu)HZMETLERN KESNTYE URAMASINA BALI LMLERKURTARILABLR LMLER (yaral bakm ve koruyucu hizmetler)

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • ULUSAL-KENT AFET PLANINDASalk Konu ve Amalar (Kriz ynetimi) YARALI BAKIMI Yaral Toplanma stasyonuMuayene- triajOlay yeri mdahaleGzetimTAHLYEOLAY Y (KURTARMA)Yaam idamesiKurtarmann zararszlatrlmasYaam ikamesi TAHLYEKNCL OLGULAR Su,gda, temizlik p VbHASTANEHZMETLER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • ULUSAL SALIK PLANI SRELER (Kriz ynetimi)

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • -EYLEM ORGANZASYONUEYLEM GEREKSNMLER nsangc , malzeme, materyalEYLEM ORGANZASYONLARI 5N+1K

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • PLAN (Kriz ynetimi)Bir i ya da eylem hakknda alt sorunun (5N+1K)

    yantlanmasdr.NENEREDENE ZAMANNE LENASILKM YAPILACAININ

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFETTE GEREKSNMLERN HESAPLANMASI(Senaryo yazm -Kriz ynetimi)RSK ALTINDAK TOPLUMETKLENEN BLGE ve NFUSAFETZEDE SAYISIESK AFET BLGLERVARSAYIMLAR- SENARYOLAR

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • Hastane Afet PlanlarBR ST (KENT BLGE LKE) VE DAHA ST DZLEMDEK PLANLARIN BRER PARASIDIR.

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • PLAN KATEGORLER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET YERLEM

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET KME VE ALT KMELER

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • HASTANE KURULUM AAMASINDAEn az afet riski olan yerde olmalSistem iinde bamsz binalardan olumalPanik annda kullanlabilecek alternatif merdivenleri olmalHer binann zel girii olmalGereksiz bahe engelleri olmamalTahliye alan olabilecek bo alanlar planlanmalUlam kolay olmalSel suyu gzergahn kesmeliPeyzaj dzenleme kurallarna uyulmalGerekiyorsa su dzeyinden yukarda snaklar kurulmal

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • HASTANELERN AFETTE ROLLERnternal afetler: Patlama, yangn, tehlikeli madde yaylm, salnmHastanenin bir blmn etkileyen olaylarHastanenin tmn etkileyen olaylarEksternal afetler: Sel, frtna, deprem vb.Minr: Kk apl zararla sonulanan toplumu etkileyen olaylarMajr : Byk apl zararla sonulanan, toplumu etkileyen olaylarMajr-hastaneyi etkileyen: Toplumu ve hastaneyi etkileyen ve baka bir hizmet birimi oluturmay gerektiren afetlerDier toplumlardaki afetler

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • HASTANE BNASI MERKEZL OLAY HASTANE GVENL-KURTARMA

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET ETKLENME BOYUTU

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • III-HAP BALICA KONU ve LERHASTALAR (K1) TAHLYE (K1-1)KURTARMA (K1-2)YERLETRME (K1-3i/d)BAKIM DAMES (K1-4)ALIANLAR (K2)TAHLYE (K2-1)KURTARMA (K2-2)Gerekirse tbbi bakm (K2-3)E YERLETRME (K2-4)ARA GERE (K3)KURTARMAYERLETRME KULLANIMA SOKMA

    OLAY (K4)DURDURMAZOLASYONSAVMA

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • III-HAP AKI EMASI

    AKDUR HAP UBAT 2009

  • AFET PLANI YAP-BOZ PARALARI GBDR

    AKDUR HAP UBAT 2009