HLA Human leukocyte antigen

  • Published on
    01-Jan-2016

  • View
    47

  • Download
    9

Embed Size (px)

DESCRIPTION

HLA Human leukocyte antigen. Katrn Jnsdttir 2. okt. 2008. Yfirlit. Srhft nmissvar MHC vs. HLA Uppbygging HLA Fjlbreytni HLA Samanburur HLA class I og II Sjkdmar tengdir skorti HLA Fylgni HLA genasamsta vi sjkdma. Srhft nmissvar. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

  • HLAHuman leukocyte antigenKatrn Jnsdttir2. okt. 2008

  • YfirlitSrhft nmissvarMHC vs. HLAUppbygging HLAFjlbreytni HLA Samanburur HLA class I og IISjkdmar tengdir skorti HLAFylgni HLA genasamsta vi sjkdma

  • Srhft nmissvarB-frumur Vessabundi nmissvar

    T-frumur Frumubundi nmissvar

    APCT-fruma

  • MHC vs. HLAMajor Histocompatibility Complex, MHC

    Human Leucocyte Antigen, HLA

  • Uppbygging HLAMHC class I MHC class IIHLA class IHLA class II

  • FjlbreytniHLA class IABCHLA class IIDRDPDQDR- + auka

  • Fjlbreytni Langflestir arfblendnir

    Genasamsturnar jafnrandi og v bi genin tj

    Mikil fjlbreytni milli einstaklinga>400 genasamstur af sumum HLA class I/II genum

  • Samanburur HLA class I og II

    Umfrymi HLA class I Cytotoxic T-frumur me co-receptor CD8Intracellular vesicles HLA class II Hjlpar T-frumur me co-receptor CD4

  • HLA class I skortur Bare lymphocyte syndrome type IStkkbreyting TAP sem tengir peptbrotin vi HLA class I sameindinaSjaldgft, erfist autosomal vkjandiGetur veri fr v a vera einkennalaust a a vera lfshttulegtKrnskar bakteruskingar efri/neri loftvegum og hskingarMefer symptomatisk

  • HLA class II skortur Bare lymphocyte syndrome type IISkortur tjningu HLA class IIFar CD4 T-frumur og hypogammaglobulinemiaSjaldgft, erfist autosomal vkjandiEndurteknar veiru, bakteru og sveppaskingarMefer: Beinmergsskipti ea IVIG og profylaxisk sklalyf

  • hrif genasamsta HLA

    Auknar lkur hfnun transplants ef missamrmi DR, B ea minna mli A

    Betri horfur HIV: B57 og B27Verri horfur HIV: B35

    Betri lifun malaruskingum: B53

    Auknar lkur gigtsjkdmum:Hryggikt: B27Akt anterior uveitis: B27Goodpastures syndrome: DR2Multiple sclerosis: DR2Graves sjkd.: DR3Myastheina gravis: DR3Lupus: DR3DM1: DR3/DR4 Rheumatoid arthritis: DR4Hashimotos thyroiditis: DR5

  • Takk fyrir

    Spurningar?

    B-frumusvari byggist v a B-frumuvitakar tengjast antigenum og B-fruman virkjast og fer a seyta mtefnum sem bindast eins antigenum sermi. Antigen sem er merkt me mtefni er svo eytt af phagocytum ea complementum.

    T-frumum ekkja ekki antigenin sermi. T-frumuvitakinn ekkir kvenar amminosrurair antigensins sem eru ekki endilega yfirbori antigensins. v arf antigeni a fara inn antigen precenting cell, anna hvort skja hana ea vera endocytera af henni, og hn svo a brjta antigeni niur pept brot.Peptbrotin eru svo flutt a yfirbori frumunnar og snd ar me hjlp svokallara MHC glkprtna.T-fruman sr peptbroti tengt MHC og virkjast og afleiingarnar eru yfirleitt r a pathogeninu er eitt:Veirusktar frumur eru drepnar, Macrophagar eru virkjair til a drepa bakterur sem hafa komi sr fyrir innan blara frumunnar og B-frumur eru virkjaar til a framleia mtefni. ess vegna er miki val fyrir pathogenum sem hafa stkkbreyst annig a au komast hj tengingu vi MHC.

    _____Vi T-frumu roska eru T-frumurnar valdar me vitaka svo r ekki antigen aeins tengslum vi eigi MHC. Tjning mismunandi MHC, hvert me mismunandi pepttengi-mguleika hjlpar til vi a tryggja a hgt s a ekkja amk einhver pept fr nstum llum pathogenum.

    Str fylking af genum sem ber nafni major histocompatibility complex v hn fannst fyrst tengslum vi kraftmikil hrif hennar nmissvar vi grddum vefjum. manninum ea homo sapiens kallast MHC Human leucocyte antigen v eim var fyrst lst hbk.

    essi genafylking er stasett stutta armi 6. litnings hj mnnum og inniheldur yfir 200 gen.

    Mrg prtn koma a vinnslu peptbrotanna og sningu eirra og skr er fyrir eim genum innan major histocompatibility complex. En ar eru lka gen sem lklega koma ekkert a nmissvari.

    Mynd.HLA glykoprtn skiptast tvo flokka, HLA class I og HLA class II, me mismunandi uppbyggingu og virkni:(Er reyndar lka til flokkur HLA class III svi geninu en a er ekki til sambrilegt HLA class III prtn, heldur skrir a svi fyrir complementum, TNF og heat shock prtnum.)

    HLA class I sameindin skiptist 4 svi, rj myndu fr alfa-keju og fjra er beta2-microglobulin.Alfa3 og beta2 hafa svipaa byggingu og immunoglobulin en alfa1 og alfa2 mynda rauf ar sem peptbroti situr.

    HLA class II sameindin skiptist tvr kejur, alfa og beta, sem bar ganga gegnum frumuhimnuna. Raufin class II sameind er vari en class I og getur hn v bundist strri peptbrotum.

    Genin sem skr fyrir alfa kejum MHC class I sameindarinnar og alfa og beta kejum MHC class II sameindarinnar eru innan MHC gena complex-ins.Genin sem skr fyrir beta2-microglobulini eru rum litningi, e litningi 15.a eru rr flokkar af HLA class I alfa-keju genum: HLA-A, HLA-B og HLA-C.

    Einnig eru rj pr af HLA class II alfa og beta-keju genum: HLA-DR, HLA-DP og HLA-DQ. mrgum tilfellum er HLA-DR me auka beta-keju gen sem myndar prtn sem passar vi DRalfa keju.etta ir a essi rj sett af genum geta mynda fjrar gerir af MHC class II sameindum.

    Allar essar sameindir geta snt T-frumum pept en hver sameind tengist mismunandi peptum. etta hefur au hrif a hver einstaklingur getur snt miklu breiara spectrum af peptum en hann gti ef a vri aeins tj ein HLA sameind af class I og ein af class II.

    _______Af hverju eru ekki fleiri HLA class I gerir en 3?v fyrir hvert HLA arf T-fruma sem ekkir sjlf-pept tengd v HLA a vera fjarlg til a halda self tolerance.Fjldinn HLA er talinn heldur jafnvgi milli kostanna vi a hafa fleiri HLA og gllunum vi a missa fleiri T-frumur.

    a eru yfir 400 genasamstur (alleles) af sumum HLA class I og class II genum og v eru langflestir arfblendnir fyrir genunum. Hj arfblendnum eru litningarnir jafnrandi og v bi genin tj svo fjlbreytni milli einstaklinga er mjg mikill.

    etta stkkar enn fremur spectrumi af peptbrotum sem APC getur snt.

    HLA class I og II hafa svolti mismunandi virkni. fyrsta lagi flytja au peptbrot til yfirborsins fr mismunandi hlfum innan frumunar.

    Og ru lagi sna au mismunandi T-frumum peptin.Cytotoxic CD8 T-frumur ekkja HLA class I og senda frumuna stran frumudaua. annig verja r gegn veirum og sumum bakterium og snkjudrum sem fljlga sr innan umfrymis.

    Hjlpar CD4 T-fruma ekkir HLA class II og hjlpar hn til vi a virkja arar frumur, aallega macrophaga, B-frumur og cytotoxic T-frumur. egar hn virkjast getur hn srhfst yfir TH1 frumu ea TH2 frumu og fer s srhfing a miklu leiti eftir sklinum en g tla ekki nnar a.______TH1 fruma hjlpar aallega til vi a virkja macrophaga til a drepa intravesicular pathogen og virkja cytotoxic T-frumur.TH2 fruma hjlpar aallega til vi a virkja B-frumur til a mynda mtefni.Hldum fram a bera saman HLA class I og II:HLA class I snir m.a. pept fr algengum veirum. Veirur geta skt hvaa kyrndu frumu sem er og v tj flestar frumur HLA class I a s mismiklu magni eftir frumugerum.

    Rbk Plasmodium tegundir geta fali sig arna og valdi malaru.

    HLA class II eru aallega tjar nmiskerfinu enda virkja r CD4 hjlparfrumum. HLA class II geta veri tj rum frumugerum vi rvun me blgu-cytokininu interferon-gamma.

    Tjningu bi HLA class I og II er stjrna af cytokinum, srstaklega interferonum, sem eru losu nmissvarinu. (T.d. Interferon-gamma).Transporter associated with antigen processing.Despite the defect in HLA class-I-mediated presentation of viral antigens to cytotoxic T cells, the patients do not suffer from severe viral infections, presumably because of other efficient antiviral defence mechanisms such as antibodies, non-HLA-class-I-restricted cytotoxic effector cells and CD8+ T-cell responses to TAP-independent antigens. Treatment is at present exclusively symptomatic, and should particularly focus on the prevention of bronchiectasis, which requires early detection.

    Elilegt magn af B og T frumum en far CD4 T-frumur og elilega lymphocyta virkni sem og hypogammaglobulinemiu.H tni af sclerosing cholangitis.Vi alvarlegum tilfellum arf a gera beinmergsskipti en vgari tilfellum er hgt a gefa iv. immunoglobulin og profylaxisk sklalyf.>100 sjkdmar eru tengdir HLA class I og II genasamstum.ar ber helst a nefna gigtsjkdma en eir tengjast flestir genasamstum af HLA class II.

    Genasamstur hafa lka hrif gang sjkdmsins HIV en ar eru kv. genasamstur tengdar betri horfum og arar verri.

    HLA-B53 algeng vestur afrku og hefur snt betri lifun malaruskingum osfrv.______kvenar genatpur af HLA hafa hrif gang og horfur missa sjkdma s.s.HIV en ar eru genasamstur HLA-B57 og HLA-B27 tengdar betri horfum en HLA-B35 verri horfum og hraari sjkdmsgangi. Ef HIV sjklingur er homozygos HLA class I geni er a lka tengt verri horfum. a er tali vera vegna ess a T-frumu vibrag vi skingu er ekki eins fjlbreytt.Tilhneying til a f sjlfsofnmissjkdma er tengd HLA genasamstum. Fyrir flesta essa sjkdma er aukin tilhneying tengd HLA class II genasamstum en sumum tilfellum HLA class I.DM1 er rauninni tengt HLA-DQbeta sem er nlgt DR3 og DR4 litningnum en a er ekki til neitt prf til a leita a Dqbeta svo a er leita a DR3 og DR4.

    Hvernig hafa HLA genasamstur hrif vikvmi gagnvart gigtsjkdmum?Me Me v a hafa hrif val T-frumna.Me v a velja hvaa peptbrot eru snd yfirbori frumna.molecular mimicry milli antigens og HLA glykoprtns ea peptbrota sem a ekkir.Skingar geta hugsanlega valdi molecular mimicry.