İLK VE ORTAÖĞRETİMLERDE BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR

  • Published on
    01-Jan-2016

  • View
    36

  • Download
    3

DESCRIPTION

LK VE ORTARETMLERDE BEDEN ETM VE SPOR. Tuba NOFOROLU. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

LK VE ORTARETMLERDE BEDEN ETM VE SPORTuba NOFOROLUYirmi birinci yzyla girerken, dnyamz hzl bir deiim ve gelimeye sahne olmaktadr. Her alanda olduu gibi bilim ve teknikte de gemie gre daha byk bir hzla gelime, yenileme ve deime grlmektedir. Bu hzl gelimelere ayak uydurabilmenin en etkili ve temel arac phesiz eitimdir.Beden eitimi ve spor genel eitimin bir paras olarak kabul edilmektedir. Zira beden eitimi ve spor genel eitimin amalarna hareket yoluyla katkda bulunmaktadr.Baumgatner ve Jacksona(1975) gre, beden eitimin temel amalar;Organik geliim, bu ama kuvvet, g, dayankllk ve kalp, dolam sistemi dayankll gibi, fiziksel uygunluk elerini ierirSinir-kas uyumu geliimi; koordinasyon motor performans, sportif beceri ve dier hareket aktivitelerini ierirKiisel sosyal geliim; olumlu davranlar, liderlii ve demokratik davranlar ierirZihinsel geliim; bu ama bilgileri, stratejileri ve anlama kabiliyetini ierirnsan hayat boyunca hareket etmek mecburiyetindedir. nk hareket halinde kendisini daha salkl, daha zinde ve mutlu hisseder. Beden eitimi ve spor eitimine ilkokuldan dzenli ve amal bir ekilde balamal ki, ocuun gelecek yllarda yaayaca srete zihinsel ve bedensel alt yapsnn ilk basamaklarn meydana getirmelidir. leriki yalarda terk edilmeyen yaam biimi, spor alkanlklar ve becerilerin temeli okul ncesi ve ilkretim gibi erken dnemlerde kazandrmann yararl olduu belirtilmektedir.Eitim; bireyin iinde yaad toplumda davran biimleri edindii sreler toplamdr. Eitim; Bireyi; ilgi ve istek ve yetenekleri dorultusunda ve pozitif dnceye dayal olarak, toplumun bilgi, deer ve davran ilkeleri ynnde biimlendiren,Bar, zgrlk ve toplumsal adalet ideallerine bal ve mesleki bilgi ve beceriyle donatlm yurttalar yetitiren,lke kalknmasn ve gelimesini dorudan etkileyerek gelecei belirleyen,Ulusal ve evrensel deerleri uyum iinde kaynatranpsikolojik, sosyo-kltrel ve ekonomik yaamn vazgeilmez bir srecidir. Eitim program; ocuklar, genler ve yetikinler iin dzenlenen, milli eitim politikasna ters dmeyen btn etkinlikleri ve yaantlar kapsar retim program, genellikler belli bilgi kategorilerinden oluan ve bir ksm okullarda beceriye ve uygulamaya arlk tanyan bilgi ve becerinin eitim programnn amalar dorultusunda ve planl bir biimde kazandrlmasna ynelik programdr. retim renme sreleriyle ilgili tm faaliyetleri kapsar. Bir dier ynyle retim programlar ders programlarnn btndr Trkiye Cumhuriyeti bir toplumsal sistemdir. teki toplumsal sistemler gibi, Trkiye Cumhuriyeti de deiik gereksinmeleri karlamak iin farkl alt sistemlere sahiptir. Bu alt sistemlerden bazlar eitim, ekonomi, siyaset, din, bilim ve teknoloji,tre, moda, gzel sanatlar, nfus ve yerleimdir.Trk eitim sistemi;T.C. Anayasas,Eitim ve retimi Dzenleyen Yasalar,Hkmet Programlar,Kalknma Planlar, Milli Eitim uralar,esas alnarak dzenlenmektedir.Trk eitim sistemi;Atatrk milliyetiliine ve Atatrk ilke ve devrimlerine bal,Akln ve bilimin nderliinde pozitif dnen,Alglama ve problem zme yetenei gelimi,renmeyi renebilen,Laik ve demokratik deerleri benimsemi, yeni fikirlere ak,Kiisel ve toplumsal sorumluluk duygusuna sahip olarak Cumhuriyetimizi koruyan ve kollayan,Milli kltr zmsemi, farkl kltrleri yorumlayabilen,ada uygarla katkda bulunabilenyksek nitelikli bilgi a insann yetitirerek, Trk milletini ada uygarlk dzeyinin zerine tamay, kendisine hedef edinmitir Trk Milli Eitiminin AmalarGenel AmalarBuna gre Trk Eitiminin genel amac; Trk Milli Eitiminin btn fertlerini;Atatrk inklap ve ilkelerine ve Anayasada ifadesini bulan Atatrk milliyetiliine bal; Trk Milletinin milli, ahlaki, insani, manevi ve kltrel deerlerini benimseyen , koruyan ve gelitiren; ailesini, vatann, milletini seven ve daima yceltmeye alan; insan haklarna ve Anayasann balangcndaki temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Trkiye Cumhuriyetine kar grev ve sorumluluklarn bilen ve bunlar davran haline getirmi yurttalar olarak yetitirmek;Beden, zihin, ahlak, ruh ve duygu bakmndan dengeli ve salkl bir ekilde gelimi bir kiilie ve karaktere, hr ve bilimsel dnme gcne , geni bir dnya grne sahip, insan haklarna saygl, kiilik ve teebbse deer veren , topluma kar sorumluluk duyan; yapc, yaratc ve verimli kiiler olarak yetitirmek;lgi, istidat ve kabiliyetlerini gelitirerek gerekli bilgi, beceri, davranlar ve birlikte i grme alkanl kazandrmak suretiyle hayata hazrlamak ve onlarn, kendilerini mutlu klacak ve toplumun mutluluuna katkda bulunacak bir meslek sahibi olmalarn salamak;Bylece bir yandan Trk vatandalarnn, ve Trk toplumunun refah ve mutluluunu arttrmak; te yandan milli birlik ve btnlk iinde iktisadi, sosyal ve kltrel kalknmay desteklemek ve hzlandrmak ve nihayet Trk Milletini ada uygarln yapc, yaratc sekin bir orta yapmaktr zel AmalarTrk eitim ve retim sistemi, bu genel amalar gerekletirecek ekilde dzenlenir ve eitli derecede ve trdeki eitim kurumlarnn zel amalar, genel amalara ve temel ilkelere uygun olarak tespit edilirTrk Eitim Sisteminin Genel YapsTrk eitim sistemi, iki alt sistemden olumaktadr. Bunlar yaygn eitim ve rgn eitimdir. Yaygn eitim;rgn eitimin yannda ve dnda dzenlenen eitim, retim, rehberlik ve uygulama etkinliklerini kapsamaktadr.rgn eitim; Okullarda verilen planl eitimdir. rgn eitim; okul ncesi eitim, ilkretim, ortaretim ve yksekretim kademelerinden olumaktadr. Bu kademelerden okulncesi eitim, ilkretim ve ortaretim Milli Eitim Bakanlna, yksekretim ise, Milli Eitim Bakanlnn baz sorumluluklar olmakla beraber, yksekretim kuruluna bal bulunmaktadrlkretim6-14 yalarndaki ocuklarn eitim ve retimini kapsayan , kz ve erkek tm vatandalar iin zorunlu ve Devlet okullarnda parasz olan bir eitim kademesidir. lkretim kurumlar 5 yllk ilkokullar ve 3 yllk ortaokullardan olumaktadr.lkretimin ama ve grevleri Milli Eitim Temel kanununda yle belirtilmektedir;Her Trk ocuuna iyi bir vatanda olmak iin gerekli temel bilgi, davran ve alkanlklar kazandrmak; onu milli ahlak anlayna uygun olarak yetitirmekHer Trk ocuunu ilgi, istidat ve kabiliyetleri ynnden yetitirerek hayata ve st renime hazrlamakOrtaretimlkretime dayal en az 3 yllk renim veren genel, mesleki ve teknik retim kurumlardr. Milli eitim temel kanununa gre; ortaokullar ilkretim kademesine dahil edilmekte, ortaretim kapsamna ise en az 3 yl sreli her trl liseler girmektedir. Buna gre ilkretimin ikinci kademesi olan ortaokulu bitiren her renci ortaretime devam etmek ve ortaretim olanaklarndan ilgi, istidat ve kabiliyetleri lsnde yararlanmak hakkna sahiptir.Ortaretimin ama ve grevleri Milli Eitim Temel kanununda yle belirtilmektedir;Btn rencilere ortaretim seviyesinde asgari ortak bir genel kltr vermek suretiyle onlara kii ve toplum sorunlarn tanmak, zm yollar aramak ve yurdun iktisadi, sosyal ve kltrel kalknmasna katkda bulunmak bilincini ve gcn kazandrmakrencileri, eitli program ve okullarla ilgi, istidat ve kabiliyetleri lsnde ve dorultusunda yksekretime, meslee, hayata veya i alanlarna hazrlamaktr.Beden Eitimi ve SporBeden eitimi, bedensel, ruhsal ve toplumsal davranlar oluturma eitimidir. Beden bu tr eitimde ama deil aratr. Byk kas etkinlikleri yoluyla bedensel nitelikleri kazanma da doal bir sonutur. Beden eitimi, organizman btnlk ilkesine dayal tm kiilik eitimidir.Devlet Planlama Tekilatnn tanmna gre ise, insan btnn oluturan fiziki, ruhi ve zihni niteliklerin bulunduu yan ve kapasitenin gerektirdii verim gcne ulatrabilmesi iin rekabet olmakszn yaplan faaliyetlerin tamamdr Beden Eitiminin AmalarAmalar iki farkl yaklamla ele alnmtr (Bucher,1987). Bunlar:Bedenin eitilmesi veya hareket etmenin renilmesi: Bu gr, beden eitiminin amacnn, beden ve beceri geliiminin salanmas olduunu savunmutur. Beden, savaa hazrlk, salkl olmak vb. gibi eitli amalarla eitilmektedir.Beden araclyla eitim veya hareketler yoluyla eitim: Bu gr becerilerin kazanlmas ve bedensel geliimin salanmas yolu ile geliimin dier boyutlarnda istenilen davran deiikliinin salanmas amacn tamaktadr. Bu gre gre, beden eitimi hareket etmeyi renmek ve hareketler yoluyla renmektir Beden Eitiminin BlmleriCimnastikSporBir baka tanma gre, ferdin tabi evresini, beeri evre haline getirirken elde ettii kabiliyetleri gelitiren belirli kurallar altnda aral veya arasz, ferden veya gurupla, bo zaman veya tm zamann alacak ekilde meslekletirerek yapt, sosyalletirici, ruh ve fizii gelitiren rekabeti, dayanmac ve kltrel bir olgudurOyunEitsel bir deer tayan, ocuun bedensel, ruhsal ve ahlaki geliimini hedef alp haz ve nee yaratan dzenli hareketlerdir Beden Eitimi ve Sporun AmalarBeden eitimi ve sporun temel amalar:Beden eitimi ve sporun amatrlk anlam ve kapsam ierisinde yaylp gelimesini salamakHerkes iin beden eitimi ve spor ilkesinin tm toplum kesiminde benimsenerek uygulanmasn gelitirmekHerkesimden alan insanlarn verim gcn ykseltirken, beden ve ruh salklarn korumalarn salamakGen ve orta yal ya da yal almayan insanlarn bo zamanlarnn deerlendirilmesi ve eitimini salayarak toplum iin sorunlu insan olmalarn nlemekKorunmaya muhta, zrl ve sulu insanlar topluma kazandrmaktr Beden Eitiminin Kiiye KazandrdklarKii kendini tanr, tantr.Yeteneklerini gelitirir ve tantr, snrl ve gl ynlerini retirVcuduna ve salna kar bilinlenirBeceriler kazanarak organizmasn en etkili biimde kullanmasn renir. Fiziksel uygunluu gelitirirSalkl ve mutlu yaamnda gerekli bilgi, davran, alkanlklar ve beceriler kazandrr. Etkinlikler sonucu kiisel ve toplumsal nitelik ve becerileri gelitirir.Bo zaman davran ve alkanlklarn gelitirir.Kendine gveni arttrrBeden Eitimin lk ve Ortaretim Okullarndaki Genel AmalarAtatrkn ve dnrlerin beden eitimi ve spor konusunda syledikleri szleri aklayabilme.Btn organ ve sistemlerinin seviyesine uygun olarak glendirme ve gelitirmeSinir , kas ve eklem koordinasyonunu salayabilmeyi duru alkanl edinebilmeBeden eitimi ve sporla ilgili temel bilgi, beceri , tavr ve alkanlklar edinebilmeRitim ve mzik eliinde hareketler yapabilmeHalk oyunlarmzla ilgili bilgi ve beceriler edinebilme ve bunlar uygulamaya istekli olabilme Milli bayramlar ve kurtulu gnlerinin anlamn ve nemini kavrama, trenlere katlmaya istekli olabilmeBeden eitimi ve sporun sala yararlarn kavrayarak bo zamanlarn sor faaliyetleri ile deerlendirmeye istekli olabilmeTemel salk kurallar ve ilk yardm ile ilgili bilgi, beceri, tavr ve alkanlklar edinebilmeTabiat sevme, temiz hava ve gneten faydalanabilmebirlii iinde alma ve birlikte davranma alkanl edinebilmeGrev ve sorumluluk alma, lidere uyma ve liderlik yapabilmeKendine gven duyma, yerinde ve abuk karar verebilmeDosta oynama ve yarma, kazanma takdir etme, kaybetmeyi kabullenme, hile ve hakszln karsnda olabilmeDemokratik hayatn gerektirdii tavr ve alkanlklar edinebilme Kamu kaynaklarn iyi kullanma ve koruyabilme Spor ara ve tesisleri hakknda bilgi sahibi olma ve bunlar gerei gibi kullanabilme lkretim Okullarnda Beden Eitimi ve Spor Derslerinin Snf AmalarIV. SINIF AMALARIAma 1. Koular ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 2. Koular ile ilgili dayankll gelitirebilmeAma 3. Koularda srat ve abukluu gelitirebilmeAma 4. Koularda dosta oynama, kazanan kutlama, kaybedeni kabullenebilmeAma 5. Koularda temiz hava ve gneten faydalanabilmeAma 6. Atlamalar ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 7. Atlamalar ile ilgili srat ve abukluu gelitirebilmeAma 8. Atlamalarda kas kuvveti ve esneklii ile eklem hareketliliini gelitirebilmeAma 9. Atmalar ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 10. Atmalarda srat ve abukluu gelitirebilmeAma 11. Atmalarda kas kuvveti ve esneklii ile eklem hareketliliini gelitirebilmeAma 12. Dzen altrmalar ve temel durular ile ilgili eitli ekillerde dizilme ve sralanabilmeAma 13. Temel durular yapabilmeAma 14. Dzen altrmalar ve temel durularla ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 15. Serbest hareketler ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 16. Serbest hareketlerle ilgili eitli durularda btn kas ve eklemleri altrc hareketler yapabilmeAma 17. Ritim ve mzik eliinde serbest hareketler yapabilmeAma 18. Yer hareketleriyle ilgili temel beceriler edinebilmeAma 19. Yer hareketlerinde kendine gven duygusu gelitirebilmeAma 20. Aral hareketler ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 21. Aral hareketlerde kas kuvveti ve esneklii ile eklem hareketliliini gelitirebilmeAma 22. Aral ritim ve mzik eliinde hareketler yapabilmeAma 23. Aralar dzenli kullanma ve koruyabilmeAma 24. Arata hareketlerle ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 25. Arata hareketlerde kas kuvveti ve esneklii ile eklem hareketliliini gelitirebilmeAma 26. Aralar doru kullanma ve koruyabilmeAma 27. Arata hareketlerde kendine gven duygusu gelitirebilmeAma 28. Basketbol ile ilgili temel beceriler edinebilmeAma 29. Basketbole hazrlayc oyunlar oynayabilmeAma 30. Basketbol oyunlarnda ibirlii yapma, lidere ve kurallara uyabilmeAma 31 . Basketbol dosta oynama, kazanan kutlama, kaybetmeyi kabullenebilmeAma 32. Voleybol ile ilgili temel beceriler edinebilmeAma 33. Voleybola hazrlayc oyunlar oynayabilmeAma 34. Voleybol oyunlarnda ibirlii yapma, lidere ve kurallara uyabilmeAma 35. Voleybolda dosta oynama, kazanan kutlama ve kaybetmeyi kabullenebilmeAma 36. Hentbol ile ilgili temel beceriler edinebilmeAma 37. Hentbole hazrlayc oyunlar oynayabilmeAma 38. Hentbol oyunlarnda ibirlii yapma, lidere ve kurallara uyabilmeAma 39. Hentbol dosta oynama, kazanan kutlama ve kaybetmeyi kabullenebilmeAma 40. Futbol ile ilgili temel beceriler edinebilmeAma 41. Futbol hazrlayc oyunlar oynayabilmeAma 42. Futbol oyunlarnda ibirlii yapma, lidere ve kurallara uyabilmeAma 43. Futbol dosta oynama, kazanan kutlama ve kaybetmeyi kabullenebilmeAma 43. Futbol dosta oynama, kazanan kutlama ve kaybetmeyi kabullenebilmeAma 44. Halk oyunlar ile ilgili temel beceriler edinebilmeAma 45. Halk oyunlar ile ilgili koordinasyonu gelitirebilmeAma 46. Yakn evrede oynanan halk oyunlarn tanyabilmeAma 47. Halk oyunlarnda ibirlii yapma, lidere ve kurallara uyabilmeAma 48. Beden eitimi ve sporla ilgili sylenen szleri aklayabilmeAma 49. Kulland spor alanlarn ve ders aralarn tanyabilmeAma 50. Beden eitimi ve spor aralarn doru kullana ve koruyabilmeAma 51. Spor kyafetlerini iyi kullanma ve koruyabilmeAma 52. Hava artlarna gre giyinebilmeAma 53. Saln koruyabilmeAma 54. Kendini ve yakn evreyi temiz tutabilmeAma 55. Temiz hava ve gneten faydalanabilmeAma 56. Beden eitimi ve spor ve salk bilgilerinde kazalara kar gerekli tedbirleri alabilmelkretim Okullar Beden Eitimi Dersi ProgramBeden eitimi dersi ilkretim programlarnn ilk 5 ylnda 2 saat, 6. 7. ve 8. snflarda birer saat olarak yer almaktadr. Ders dnda da , serbest zamanlarn rekreatif amal deerlendirilmesi, okullar aras yarmalar ve enlikler eklinde ele alnd grlmektedir Program hedefleri;Atatrkn ve dnrlerin beden eitimi ve spor konusundaki syledikleri szleri aklanmas, organ sistemlerini gelitirme, sinir-kas-eklem koordinasyonunu salama, iyi duru alkanl edinme, sporla ilgili temel bilgi ve alkanlk kazanma, ritim ve mzik eliinde hareket yapma, ulusal etkinliklere katlmaya istekli olma, beden eitimi ve sporun salk ve serbest zamanlarn deerlendirilmesine katksn bilme ve uygulama, ilk yardm bilgisi kazanma , doay sevme ve ak alandan yararlanma, ibirlii ve liderlik yapma, grev ve sorumluluk alma, kendine gven duyma, abuk karar verme, dosta oynama, kazanma- kaybetmeyi kabullenme, hileye kar durma, demokratik davranma, kamu kaynaklarn iyi kullanma ve koruyabilme eklinde zetlenebilir. Belirtilen hedeflere ulaabilmek iin; atletik etkinlikler, jimnastik etkinlikleri, ritim etkinlikleri salk bilgisi ve ilk yardm, oyunlar, gre, halk danslar ve ulusal tren etkinliklerine yer verilmektedir. Bu etkinliklerin yrtlmesini salayanlar ise beden eitimi ve snf retmenleridir Ortaretimde IX. snfta haftada 2 saat beden eitimi dersi ortak genel kltr dersi olarak verilmektedir. X. ve XI. snfta renciler alan semekte ve spor alan dnda beden eitimi dersi semeli olarak 2 saat verilmektedir.Spor alannda okuyan renciler ortak genel kltr derslerinin dnda alan dersleri olarak aadaki dersleri almaktadr.X. Snf Alan DersleriBeden eitimiSporBiyolojiX. Snf Alan Semeli Derslernsan anatomisiSpor ve beslenmeSpor psikolojisiTrkiye corafyasSanat tarihiMatematikGeometriMzikGenel Trk tarihiPsikolojiEdebi metinlerYabanc dilBilgisayarXI. Snf Alan DersleriBeden eitimiSporXI. Snf Alan Semeli DerslerAntrenman bilgisiSpor ynetimi ve organizasyonTrkiye beeri ve ekonomi corafyasSanat tarihiEdebi metinlerMatematikMzikGeometriHalk oyunlarOsmanl tarihiMantkSosyolojiYabanc dilBilgisayarlkretimde Ders D Beden Eitimi ve Spor almalar Kkler-yldzlar-genler kategorilerinde okullar aras msabakalarzcilik faaliyetleriSpor kolulk-Ortaretim andaki ocuklarn Geliim zellikleri6-12 ya grubu:Trmanma , kovalama, vurma ve genel anlamda etkinlii severTaklit eder ve en ok sevdiklerinin kendisini sevmesini isterHayal gc ok kuvvetlidir, phecidir ve birok eyi dener grmekten zevk alr. Duyusal histen kaslarn kullanmak ve kapasitesini test etmekten zevk alrCesaretli ve maceracdr. Bamszlktan ve kendini ifade etmekten holanr.Performansta, byme ve gelimede hzldrUstalk ve baar duyumundan zevk alrSala fiziksel geliime ve yerli kltrdeki oyun becerilerinden dolay gurup stats ve toplumsal tannma salarBeden eitimi ve salk ilikisini mantkl olarak anlar 13-18 ya grubu geliim zellikleri Salk ve sportif etkinliklerin altnda yatan bilimsel gerekeleri anlamaya isteklidirByme gelime ve ergenlikle gelen fizyolojik deiikliklere ilgi duyarDier cinsiyet zerinde iz brakmaya ilgi duyarSnf arkadalarnca sevilme, ait olma duygusuna sahiptirGurup stats ve gurubun veya takmn deerlerine sahip olmaya isteklidirKendi kendine aratrma, test etme gerekletirme ve kantlama iin aratrma yaparUstalk ve beceriden zevk alrBeenilen ve itibar gren birinden etkilenirHeyecan, macera ve yeni deneyim ararSalkl olma, bireysel etkileim ve arkadalk salad iin oyundan zevk duyar Deiik ya gruplarnda geliim karakteristikleri ve sporlara katlm rehberiBebeklik(0-2 ya)Erken ocukluk(3-5 ya)ocukluk(6-9 ya)Ge ocukluk (10-12 ya)Motor becerilerBeceriler balca refleks; postr grsel girdilere dayalTemel beceriler snrl; denge becerileri snrlTemel beceriler gelimi; balantl beceriler balam; denge kontrol otomatik olmaya balamBalantl beceriler gelimi;denge kontrol pubertede azalrrenme becerileriEitime yant minimal, eitim yararlar uzun vadeli deilDikkat sresi ksa; dikkat ar da dnk; eitime yant snrlDikkat sresi ksa;ar ie dnk; kooperasyon gelimiSeici dikkat; bellek stratejileri kullanrGrHipermetropHipermetrop; gz hareketleri keskin deil; hareketli objeleri izleme ve ynelme zorHareketli objelerin izlenmesi ve ynlenme gelimi fakat hala zorErikinlerle ayn nitelikteSporlara katlm klavuzuYzme ve egzersiz programlarnn avantaj yok; serbest oyun cesareti; gvenli, yaplanmam oyun evresi salanmasYarmadan kann, szl ve demonstratif snrl eitim; elenceli oyun nemliYarmay en azda tutun; spor kurallar esnek; temel becerileri nemseyin; eitim zamann ksa tutunYarma en azda; temel ve balantl becerileri nemseyin; pubertede spora katlma younluu azalrnerilen aktivitelerSerbest oyunYrme, koma, yzme, frlatma, yakalamaYzme, koma, jimnastik, giri seviyesinde futbol; basketbol, gre gibi kompleks beceri sporlar zordurGiri dzeyinde futbol, basketbol, gre ve dier temas sporlarBeden Eitimi ve Sporun Okul andaki Bireyler zerine EtkisiYaplan aratrmalarda, ocuklardaki hareket gereksiniminin, gen ve erikinlerdekinin birka kat olduu, zellikle ilkokul devresindeki ocuklarn derslerde oturarak hareket etmeme zorunluluunun onlarda fiziksel ve psikolojik bir yk oluturduu, bu ykn ancak spor ve oyun gibi etkinliklere katlm ile ocuun yaratc glerinin de uyarld, bunun da ocuun daha sonraki yaamnda alkan ve gayretli bir birey olmasn salad ifade edilmektedir. Bu nedenle de beden eitimi ve spor etkinliklerinin, ocuun her yn ile salkl olabilmesi iin gerekli yntemler olduu bildirilmektedir Beden eitiminin ocuun geliimine katklar:ocukta tm yaam iin fiziksel aktivite alkanl kazandrmakKas kuvveti, dayankllk, koordinasyon, esneklik ve eviklik gibi temel beceri unsurlarn gelitirmekDzgn duru alkanlklar kazandrmakTemel hareketleri gelitirmekKk ve byk kaslarn motor geliimini desteklemek Arkadalarna ve oyun kurallarna sayg gstermeyi, yenilgiyi ve baary kabullenmeyi renmek, hogr ve ibirlii kazandrmakDikkat etme, dnceyi bir noktada toplama, problem zme, yaratclk ve hayal gcn kullanma yeteneini gelitirmekSaldrganln olumlu ynde kanalize edilmesini salamakOlumlu benlik geliimi desteklemek. ocuun motor ilemleri baarma yetenei hakknda bilgi sahibi olmas ve bu yeteneklerini hissetmesi, benlik kavramnn ok nemli bir parasdr. Oyun ve hareket etmenin verdii sevin, heyecan ve baar ile bitirme gibi deneyimler ocuun kendine gveninin gelimesine yardm eder. ocuun bedenini ve gcn alglamas da benlik algsn etkilemektedir.ocuun kavram geliimini desteklemek ve yn duyarll kazanmas iin frsat yaratmak. Bilinli planlanan beden eitimi almalar srasnda verilen direktifler ve salanan modeller bu amaca hizmet ederBeden eitimi almalar srasnda vcut paralarnn hareket ettirilmesi ve vcut paralarnn isimlerinin sylenmesi, ocuun bedenini tanmasn ve daha iyi kullanmasn salar lk-ortaretimde Beden Eitimi ve Spor Derslerinde Karlalan ProblemlerPlanl eitimin balad ilkokullarda rencilere beden eitimi ve spor tutkusunu alayacak uzman eiticiler yetitirilmelidir. lkemizde bu sorumluluk snf retmenleri tarafndan yrtlmektedir. Ancak retmenlerin bu konuda eitim formasyonlar eksiktir. Bu nedenle beden eitimi dersleri ya ama d kullanlmakta ya da eksik ve yanllarla dolu olarak yaplmaktadr Baz okullarda beden eitimi dersleri bo gemekte ve renciler tarafndan snav hazrl iin kullanlmaktadr. Beden eitimi retmenlerine ise ek grevler verilerek esas meslekleri ile uramalar gletirilmektedir. lkokullarn byk bir blmnde beden eitimi ve spor retmeni yoktur. Oysa ilkokul a ocuklarn spora balama a olduundan bu dnemde iyi eitilmi beden eitimi retmenlerinin nemi ok byktr.Sporun nemli zelliklerini gz nnde bulunduran birok lke, okullarnda beden eitimi ders saatine ve ders kapsamna gerekli nemi gstererek, eitimin genel ve zel amalarnn bir ksmn, beden eitimi dersleriyle kazandrmaya almtr. Bu dorultuda, baz Avrupa lkelerinde, ilkokullardaki beden eitimi dersi haftada 6 saati bulmaktadrlkemizde bu sre haftada 2 saattir. lkokul retmenleri de zaten yeterli olmayan bu derste Trke- Matematik gibi baka dersleri ilemektedir. lkokullarda beden eitimi bran retmeni yoktur. Snf retmeni dier derslere hazrlandndan, beden eitimi derslerine hazrlanamamaktadr. Ancak planlar iinde beden eitimi ve spor etkinliklerini yapm olarak gstermektedirler. dare ve mfettiler tarafndan yaplan denetimlerde Trke, Matematik ve dier dersler ile ilgili, rencilere kazandrd bilgi ve davranlar aranmaktadr. Beden eitimi derslerinde denetim yaplmad gibi, beden eitimi amalarnn davranlarna yansmasnn karlatrlmas yaplmamaktadr lkemizdeki eitim sisteminde var olan sorunlar doal olarak beden eitimi dersleri iin de geerlidir. yi ve doru ekilde hazrlanmam beden eitimi ve spor dersi mfredat programlar, ocuun hareket gereksinimini giderememektedir. Sonuta ocuk, sokaa ynelmekte ve sokak kltr ile bymektedir Yurtdnda lk ve Ortaretimlerde Beden Eitimi ve Spor Amerikada Beden Eitimi ve Sporun Amalar:Mfredata gre beden eitiminin 2 katks vardr: fiziksel uygunluk (physical fitness) ve motor becerileri gelitirmek. Gnlk gzlemler ve saysz incelemeler gstermitir ki bunlar kltrmzn nemli paralardr ve bu nedenle bunlar okullarda ocuklara aktarmak iin nemli kavramlardr.Beden eitiminin amac:- Salk iin istenilen seviyelerdeki fiziksel uygunluun srdrlmesi,gelitirilmesi ve fitnesin neden nemli olduunun ve egzersizle nasl etkilendiinin retilmesi- Uygun motor becerilerin gelitirilmesi, zel spor becerilerine nclk eden temel motor becerilerle balar ve son olarak yaam boyu sporun zerinde durur.Salkla ilikili fiziksel fitnes kardiovaskler dayankllk, kas kuvveti ve dayankll ve esneklik gibi zellikleri ierir. ocuklarda bu zellikleri gelitirmek ve yitirmemeye yardm etmek beden eitimi programnn nemli bir fonksiyonudur. Brookline lkokulunda belirtilen beden eitimi dersinin amalar u ekilde belirtilmitir:Beden eitimi toplam eitim srecinin nemli bir parasdr. Eitimde salamak istediimiz, Brookline retim Beklentilerinde tanmland gibi, ocuklara fiziksel becerilerini arttrmak iin fiziksel olarak aktif olmann yollar, yaam boyu fiziksel aktivite ile zgven ve mutluluktur.ocuklara yaamlar sresince nasl ve neden salkl ve zinde tutmalar gerektiini retmeye almakHer ocuun hareketinde bilisel, duyusal ve psikomotor boyutlar arttrmak iin dengeli bir beceri, genel kavramlar, oyun aktiviteleri ve ritim plan salamak;ocuklar iin temel kavramlar iin problem ve uygulama deneyimleri salama- gelimeye ynlendirme ve dierleriyle mukayese etmemekSosyal ve ortak becerileri gelitirmeye yardmc olacak aktiviteleri retme- hayatlarnn daha sonraki blmlerine tayacaklarocua aktif, baarl olmay ve elenmeyi retmeBaz Avrupa lkelerinde ve A.B.D. de, her bir disiplin iin ayr programlar hazrlanmaktadr. rnein 9-10-11inci snflar iin beden eitimi program ayrca yaynlanmaktadrAmerikada beden eitimi ve spor dersleri iin belirli bir mfredat program yoktur. Beden eitimi ve spor derslerinin ilenii eyaletten eyalete, okuldan okula ve hatta retmenden retmene deiebilmektedir. Beden eitimi retmeni yetitiren okullarda zellikle bu dersin mfredat programnn hazrlanmasyla ilgili dersler verilmektedir. Bu derler nda her retmen kendi ders programn oluturabilmektedir. Genelde okullar ders programlarn belirlemek iin bir komite oluturmaktadr. Bu komitede her snf temsil edecek bir retmen bulunmaktadr Mfredat KomitesiOkuldaki mfredat programnn hazrlanmas iin oluturulan merkez mfredat komitesinin bir alt dal olarak beden eitimi koordinasyon komitesi oluturulur. Bu komitede ortak mfredat programna katlacak okullarn mdrleri, beden eitimi blm bakanlar ve her snf temsil edecek (ilk-orta-lise) bir beden eitimi retmeni bulunur. Bu koordinasyon komitesinin altnda eitli alt komiteler vardr. Bu alt komiteler: Dk ve yksek organizasyonlu oyunlar, temel ritim ve danslar, su sporlar, ak hava eitimi, rekreasyonel aktiviteler, uygulanal beden eitimi vb. aktivitelerden sorumlu dallara ayrlr. Koordinasyon komitesi bu alt komitelerin birbirleriyle uyumlu olarak almalarn, snflarn geliim seviyelerini standardize etmek, okulun dier alanlaryla uyum olumasn salar Baz Batl lkelerde ve Trkiyede lkretim Kurumlarnda rencilerin 8 Yl Boyunca Aldklar Beden Eitimi Ders Saatleri ToplamM.E.B. Tebliler dergisi, say:2369, 1992 lkretim Kurumlarnda rencilerin 8 Yl Boyunca Aldklar Beden Eitimi Ders Saatleri Toplamlke adToplam saatlke adToplam saatFransa1200ngiltere960zlanda720svire720Portekiz720Finlandiya720Lksemburg720Danimarka600Yunanistan480Hollanda480Trkiye512talya480Norve400rlanda240Beden Eitimi Dersi erikleri Beden eitimi ders program hazrlanrken ncelikle ocuklarn ya gruplarndaki fizyolojik, psikolojik ve sosyolojik zellikler gz nne alnmaktadr 1. ve 2. SnflarYA ZELLKLERFizyolojik zellikler1. Reaksiyon zaman yavatr, koordinasyon zayftr, byk kas gruplarn ieren hareketleri yapabilirler, dvmeyi, avlanmay, kovalamay ve trmanmay severler2. Ritmik seslere kar aktif, enerjik ve karlk vericidirler3. Kemikler yumuaktr ve abuk deforme olabilirler4. Kalp kolayca yorulabilir5. Duygular alglama ve yarglama geliir6. El-gz koordinasyonu geliir7. St dilerini kaybederlerPsikolojik zelliklerDikkat sreli ksadrMerakl, bir eyleri bulmak isterKonuma organlarn kontrol yetenekleri geliirBeendikleri aktiviteleri tekrarlarlarMantkl dnme yetenekleri snrldrher eye kar ilgileri vardrHayal gleri gelimitirSosyal zelliklerYaratc, dramatik ve taklitidirlerDvmeyi, avlanmay, kovalamay ve trmanmay severlerDoaya, hayvanlara ve hikayelere dkndrler3-4 kiilik gruplarla oyunlar severlerOlumsuz eletiriden holanmazlarBeenilmeyi ve ilgi oda olmay severlerAktivitelerin Snflandrlmas Ve Zaman TahsisiAmerikadaki beden eitimi ders saatleri eyalet ve okullara gre farkllk gstermektedir Bostonda bulunan The Heath School ilkretim okulunun beden eitimi dersiyle ilgili haftalk ders saatleri u ekildedir:Anaokulu 2. snf haftada 2 kere 30 dakikalk ders3-6. snf haftada 2 kere 45 dakikalk ders7-8. snfhaftada 2 kere 40 dakikalk dersHeath school ilkretim okulu beden eitimi mfredat programlarn planlarken ocuklarn renme ve geliim durumlarn ayn zamanda NASPE (ulusal beden eitimi birlii) nin belirttii her snf iin geliimsel becerileri dikkate almaktadr. renciler anaokulundan 5. snfa kadar her yl geliim raporu alrlar. 6. ve 8. snflarda ylda 3 kere geliim raporu alrlar. Ayrca 5-8. snftaki renciler kent etrafnda dzenlenen cross- country yarlarna katlrlar. Washington Holy Rosary School Beden Eitimi Ders ProgramMonteith Elementary School Beden Eitimi Ders ProgramMonteith ilkokulunda beden eitimi dersleri anaokulu snflarnda haftada 4 kere yarm saat, 1. 2. 3. 4. ve 5. snfta 2 kere yarm saatlik dersler eklinde verilmektedir ngilterede Beden Eitimi ve Sporngilterede beden eitimi ders saatleri genelde haftada 2 saattirBeden Eitimi ve Sporun AmalarFiziksel becerilerin seviyesini arttrmakDenge ve kuvveti gelitirmekDans formunda yeni fikirler gstermekCentilmenlik, drst yarma ve iyi sportmenlik deerlerini edindirmeHarekette estetik kaliteyi gelitirmeDierleriyle ibirlii iinde almay, grupla, takmla baarl olarak almay gelitirmeFiziksel ve mental koordinasyonu, benlik ve gven duygusunu gelitirmeKendi kapasite ve limitlerini renmesini salayarak zgveni gelitirmeocuklar motive ederek beden eitimi ve spora ilgilerinin uyanmasn ve salkl bir yaam srdrmenin nemini kavramasn salamakBeden Eitimi ve Spor Dersi erikleriBeden eitimi ve spor derslerinde takm oyunlar, yzme, dans, cimnastik, oyunlar, ak alan aktivitelerine yer vermektedirler. nerilerlk ve orta retimde beden eitimi ve spor dersinin daha faydal olabilmesi iin ders saatleri arttrlmaldr.Beden eitimi ve spor ders saatleri mfredatta dier derslerden etkilenmeyecek ve etkilemeyecek, verimin salanabilecei saatlere konulmaldr.Okullara beden eitimi ve spor dersleri iin gerekli ara ve gere, saha ve alann salanmas gerekmektedir.lkretimlerde beden eitimi ve spor derslerine byk bir ounlukla snf retmenleri girmektedir. Beden eitimi ve spor hakknda yeterli bilgiye sahip olmayan snf retmenlerine bu konularda hizmet ii eitim verilerek bilgilerinin arttrlmas veya ilkretimlerin ilk kademesinden itibaren bede eitimi ve spor derslerine beden eitimi retmenlerinin girmesi salanmaldr.lkretimlerin 1. kademesine beden eitimi retmeni atamalar yaplmaldr.Beden eitimi ve sporun faydal olabilmesi iin aile, okul ve beden eitimi retmeni sk ibirlii iinde olmaldrlkretimlerin okullarna snf retmenlerinin dnda beden eitimi retmenleri de atanmaldr. Beden eitimi retmenleri 1. snftan itibaren derslere girmelidir.rencilerin geliimsel ihtiya ve beklentilerini dikkate alan yeni hedeflere, ders konularna, yntem ve yaklamlara ihtiyalar vardr. lk ve orta retim kademesinde Beden Eitimi ve Spor program ve etkinliklerinin yeniden gzden geirilmesi ve rencilerin geliim ihtiyalarna cevap verecek ekilde dzenlenmesi gerekmektedir.Mfredat programlarnda belirtilen branlar azaltlmal, her bran iin en az 4 hafta ders yaplabilmelidir. Konular yllara gre psikomotor geliim srelerine paralel olarak yerletirilmelidir. lkretimin ilk kademelerinde cimnastik, atletizm, dans ve oyun dersleri arlkla verilirken, ileriki snflarda daha yksek seviyede organizasyon ieren takm oyunlar gibi branlar programda yer almaldr.lkretim okullarnda beden eitimi ve spor dersine daha fazla nem verilerek, beden eitimi ve spor dersinin amalarna uygun ekilde ilenmesi salanmaldr.Beden eitimi ve spor dersleri blok ekilde yaplmal bylece kyafet deitirirken ve kaybedilen zaman en aza indirgenmelidir.lk ve ortaretimdeki rencilerin salk kontrolleri titizlikle yaplmaldr. Her yl en az bir kere salk kontrolleri yaplmaldr.Gncel spor yaynlar beden eitimi retmenlerine ulatrlmaldr.ocuklarn fiziki ve performans geliimleri her yl iin rapor olarak tutulmaldr.lk ve ortaretimin her kademesinde beden eitimi dersleri zorunlu olmaldr.

Recommended

View more >