İNSAN VÜCUDU TEMEL BİLGİLER

  • Published on
    24-Jan-2016

  • View
    59

  • Download
    0

Embed Size (px)

DESCRIPTION

NSAN VCUDU TEMEL BLGLER. Vcudu Oluturan Sistemler Nelerdir?. Hareket sistemi Dolam Sistemi Sinir Sistemi Solunum Sistemi Boaltm sistemi Dolam Sistemi. Hareket sistemi :. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

  • NSAN VCUDU TEMEL BLGLER

  • Vcudu Oluturan Sistemler Nelerdir?Hareket sistemiDolam SistemiSinir Sistemi Solunum SistemiBoaltm sistemiDolam Sistemi

  • Hareket sistemi:Vcudun hareket etmesini, desteklenmesini salar ve koruyucu grev yapar. Hareket sistemi u yaplardan oluur:KemiklerEklemlerKaslar

  • Dolam sistemi:

    Vcut dokularnn oksijen, besin, hormon, baklk eleman ve benzeri elemanlar tar ve yeniden geriye toplar. Dolam sistemini oluturan yaplar aadakilerdir:KalpKan damarlarKan

  • Sinir sistemi:Bilin, anlama, dnme, alglama, hareketleri ve uyumunu, dengeyi ve solunum ile dolam salar. Sinir sistemini oluturan yaplar aadakilerdir :BeyinBeyincikOmurilikOmurilik soan

  • Solunum sistemi:Vcuda gerekli olan oksijen karbondioksit gaz alveriini yaparak hcre ve dokularn oksijenlenmesini ve dokularda ortaya kan karbondioksitin vcuttan atlmasn salar. Solunum sistemi oluturan organlar aadakilerdir:Solunum yollarAkcierler

  • Solunum Says yetikinlerde 12 15 / dk . olmaldr.Bebek ve ocuklarda 15 20 / dk. arasndadr.Efor sarfetmi kiilerde bu saylar daha yukarya kar.

  • Boaltm sistemiKan szerek vcuda yararl maddelerin vcutta tutulmasn, zararl olan maddelerin vcuttan atlmas grevlerini yaparak vcutta i dengeyi korur. Boaltm sistemini oluturan organlar aadakilerdir:drar borusudrar kesesi ( Mesane )drar kanallarBbrekler

  • Sindirim sistemi:Azdan alnan besinlerin tlerek sindirilmesi ve kan dolam vastasyla vcuda datlmasn salar. Sindirim sistemini oluturan organlar aadakilerdir:Dil ve dilerYemek borusu MideSafra kesesiPankreasBarsaklar

  • NabzKalp atmlarnn damar duvarna yapt basncn vcudun belli blgelerinden el ile hissedilmesi.

  • NabzNormal nabz deeri dinlenme halinde yetikin bir kiide dakikada 60-100 arasdr.60` n alt yava nabz,100` zerindeki nabz hzl,Kk ocuklarda 100-120.Dolamn deerlendirilmesi; ocuk ve yetikinde ah damarndan, bebeklerde kol atardamarndan, 3 parmakla, 5 saniye sre ile deerlendirilir.

  • Vcut IssKoltuk alt normal s deeri 36,5 CVcut ssnn normal deerinin zerine kmas ate olarak ifade edilir.41-42 C stndeki ve 34,5 C altndaki s deerleri tehlikeye iaret eder.31,0 C ` nin alt lmcldr.

  • Kan BasncKalbin kaslma ( Byk Tansiyon) ve geveme ( Kk Tansiyon) annda damar duvarna yapt basntr. Kalbin kan pompalama gcn gsterir.Normal kan basnc deeri:Byk tansiyon iin 100-140mm/ Hg,Kk tansiyon iin 50-90 mm/ Hg dir

  • Vcutta nabz alnabilen blgeler nelerdir?ah damar (Adem elmasnn hemen her iki yannda boynu her iki yana yatran kas huzmelerinin hemen nnden)Kol damar (Kolun i yz, dirsek ukurunun stnden)

  • Hasta / yarallarn dolamn deerlendirirken:ocuk ve yetikinlerde ah damarndanBebeklerde kol atardamarndan nabz alnr.

  • Hasta / yaralnn deerlendirilmesiyle :Hastalk yada yaralanmann derecesinilkyardmc olarak ncelikle yaplmas gerekenleriYaplacak ilkyardm yntemleriniGvenli bir mdahale salarz.

  • Hasta / yaralnn ilk deerlendirilmesi aamalar :Hasta / yaralya ilk olarak szl uyaran ile hafife omzuna dokunarak iyi misiniz? diye sorularak bilin durumu deerlendirmelidir . Bilin durumunun deerlendirilmesi daha sonraki aamalar iin ok nemlidir. Buna gre hasta/yaralnn ilk deerlendirilme aamalar u sradadr :

  • A. Havayolu aklnn deerlendirilmesi:

    zellikle bilin kayb olan hasta / yaralnn dili geri kaarak dil kk ile solunum yolu tkanabilir. Kusmuk, yabanc cisimlerle solunum yolunun tkanabilir Hava yolunun akl havann akcierlere ulaabilmesi iin arttr

  • Hava yolu akln salamak iin hasta / yaral ba, boyun, gvde ekseni dz ve yere paralel olacak ekilde yatrlmaldr.Bilin kayb olan hasta / yarallarda bir el (sol ) ile dudaklar birbirinden ayrlr ve az ii nce gzle daha sonra dier elin ( sa)iaret parma yandan az iine sokularak bir engel gibi kullanlarak dier yandan kartlmak suretiyle kontrol edilmeli, ardndan yabanc cisim varsa bir bez aracl ile karlmaldr.

  • Bebeklerde sadece gzle grnen cisimler iki parmak kullanarak kartlr , asla tek parmakla kartma yapmamak gerekir. Aksi takdirde bebeklerin yutaklarnn erikinlere nazaran daha dz olmasndan dolay yabanc cisim daha derine itilebilir .

  • Daha sonra bir el hasta/yaralnn alnna konarak, dier elin 2-3 parma ile ene altndan tutularak ene kemiinin alt kenar yere dik olacak ekilde ba geriye itilir.Ba-ene pozisyonu verilir.Bu ilemler srasnda sert hareketlerden kanlmaldr.

  • Bebeklerde bu pozisyon ok dikkatli yaplmaldr. nk yutaklarnn dzl ve solunum yollarnn esnekliinden dolay erikinler kadar geriye itmek onlarn solunum yollarn dil kk bass ile kapatmamza neden olur. ou zaman ikiye yada e katlanm bir havluyu omuzlarnn altna koymak solunum yolunu rahatlkla amamza yeter.

  • B. Solunumun deerlendirilmesi:lkyardmc, ban hasta/yaralnn gsne bakacak ekilde yan evirerek yanan hasta/yaralnn azna yaklatrr, Bak-Dinle-Hisset yntemi ile solunum yapp yapmadn 5 saniye sre ile deerlendirir.

  • Solunum hareketini gzler. ( Gs kafesinin solunum ile inip kalkmasn)Solunum sesini dinler. Yananda hasta/yaralnn nefesini scakln hissetmeye alr.Solunum yoksa derhal yapay solunuma balanr.

  • C. Dolamn deerlendirilmesi:Soluk alp vermeyen kiinin dolamnnda durduu kabul edilerek derhal d kalp masajna balanr.

  • lk deerlendirme sonucu hasta/yaralnn bilinci kapal fakat solunum ve nabz varsa derhal koma pozisyonuna getirerek dier yarallar deerlendirilir.

  • KOMA POZSYONU

  • KOMA POZSYONU

  • KOMA POZSYONU

  • KOMA POZSYONU

  • KOMA POZSYONU

  • Tbbi yardm (112 ) gelinceye kadar bu pozisyonda tutulur.3-5 dakika ara ile solunum ve nabz kontrol edilir.20 dakikada bir pozisyon yn deitirilir.

  • Hasta/yaralnn ikinci deerlendirmesi nasl olmaldr ?lk muayene ile hasta/yaralnn yaam belirtilerinin varl gvence altna alndktan sonra ilkyardmc ikinci muayene aamasna geerek batan aa muayene yapar. kinci deerlendirme aamalar unlardr :

  • Grerek bilgi edinme:Kendini tantr, Hasta/yaralnn ismini renir ve adyla hitap eder,Hogrl ve nazik davranarak gven salar,Hasta/yaralnn endielerini gidererek rahatlatr,Olayn geliimi ve oluumu , koullar, kiisel zgemileri, sonu olarak ne yedikleri, kullanlan ilalar ve alerjinin varl sorularak renilir.

  • Batan aa kontrol yaplr:Bilin dzeyi, anlama, alglama ( basit ve hastann anlayabilecei trden sorular sorarak)Solunum says, ritmi, derinlii ( dakikadaki solunum says , solunum aralklarnn dzeni , yzeysel derinlemi solunum )Nabz says, ritmi, iddeti ( dakikadaki nabz says , nabz atmlarndaki dzen , zayf damar dolduran iddette ) Vcut veya cilt ss, nemi, rengi ( vcut ssnda artma - dme , ciltte slaklk , deride kzarklk solukluk morarma )

  • Ba

    Sa, sal deri, ba ve yzde yaralanma, morluk olup olmad, kulak yada burundan sv ( ak sar effaf ) yada kan gelip gelmedii deerlendirilir, az ii kontrol edilir , diler saylr , di protezi varsa solunum yolunu tkamamas iin kartlr.

  • Boyun:

    Ar, hassasiyet, ilik, ekil bozukluu aratrlr. Aksi ispat edilinceye kadar boyun zedelenmesi ( boyun omurlarnda krk olabilecei akldan hi kartlmamal , ba boyun kontrol yaplrken olabildiine dikkatli ve ihtimam gsterilmeli ) ihtimali gz ard edilmemelidir.

  • Gs kafesi:

    Saplanm cisim, ak yara, ekil bozukluu yada morarma olup olmad, hafif bask ile ar oluup olumad, kanama olup olmad deerlendirilmelidir. Gs kafesi genilemesinin normal olup olmad aratrlmaldr. Gs muayenesinde eller arkaya kaydrlarak hasta/yaralnn srt da kontrol edilmelidir. ( Srt kontrol edilirken olabildiince ihtimam gsterilmeli. Krlm bir kaburgann dalaa , karaciere yada akciere batma olasl akldan kartlmamaldr. )

  • Karn boluu:Saplanm cisim, ak yara, ekil bozukluu, ilik, morarma, ar yada duyarllk olup olmad ve karnn yumuakl deerlendirilmelidir. Eller bel tarafna kaydrlarak muayene edilmeli, ardndan kala kemiklerinde de ayn aratrma yaplarak krk yada yara olup olmad aratrlmaldr. ( Karn blgesindeki yabanc cisim ile yaralanmalarda yabanc cisim olabildiince oynatlmamaldr. Yabanc cismin olas ikinci bir yaralanmaya sebep olmasna izin verilmemelidir.)

  • Kol ve bacaklar:

    Kuvvet, his kayb varl, ar, ilik, ekil bozukluu, ilev kayb ve krk olup olmad, nabz noktalarndan nabz alnp alnmad deerlendirilmelidir.kinci deerlendirmeden sonra mevcut duruma gre yaplacak mdahale yntemi seilir.

Recommended

View more >