Kochanowski, Janusz - CodziennikPrawny.pl - Wszystko, co każdy o prawie wiedzieć powinien

  • Published on
    25-Oct-2015

  • View
    783

  • Download
    15

Transcript

  • Autorzy:

    Agnieszka Adamska-Karska, Jacek Bbikowski, Dorota Bieniasz, Anna Bilmin, Stanisawa Bachowska, Anna Baszczak, Barbara Boska, Anna Bogucka, Magorzata Chmielewska, Kinga Dkierowska, Anna Figurniak, Kamilla Doowska, Anna Dobiecka, Tomasz Gellert, Joanna Godlewska, Adam Graczek, Krzysztof Jaboski, Joanna Jamroziak, Agnieszka Jarzbska, Marta Junk, Przemysaw Kazimirski, Marta Kolendowska, Sylwia Krasowicz, Justyna Krawczyska, Monika Krl, Dorota Krzyszto, Micha Kubalski, Joanna Lipnicka, Katarzyna akoma, Marcin Makowski, Maria Mczko, Piotr Mierzejewski, Lesaw Nawacki, Monika Nowak, Tomasz Oklejak, Jan Pasieka, Katarzyna Pietrzyk, Marek Przystolik, Waldemar Rybak, Tomasz Schabowski, Dorota Siwiec, Krzysztof Sok, Anna Sosiska, Marcin Soniak, Jolanta Staniak, Anna Szaek, Maciej Szczska-Wjcik, Jacek wieca, Danuta Uchymiak, Marcin Warcho, Agnieszka Woyniec-Ostrowska, Mirosaw Wrblewski, Janusz Zagrski, Artur Zalewski, Dorota mijewska

    Redaktor naukowyprof. dr hab. Marek Zubik

    Sekretarz redakcjiJan Podkowik

  • WYDAWNICTWO C. H. BECKWARSZAWA 2009

    Redaktor naczelnyRzecznik Praw Obywatelskich

    Janusz Kochanowski

  • Wydawnictwo C. H. Beck Sp. z o.o.ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa

    Skad i amanie: Wydawnictwo C. H. BeckDruk i oprawa: P.W.P. INTERDRUK, Warszawa

    ISBN 978-83-255-1112-8

    Redakcja: Anna ubiska-Bujak

    Rysunki:Szczepan Sadurski

    Wydawnictwo C. H. Beck 2009

  • yjemy wrd prawa i dziki niemu. Czyni ono nas tym, kim jestemy: obywatelami, pracownikami, lekarzami, maonkami i wacicielami rzeczy. Jest mieczem, tarcz i grob: damy naszej pacy, odmawiamy zapaty czynszu, jestemy zmuszeni zapaci grzywn czy zamykani w wizieniu w imi rozporzdze naszego (...) suwerena, prawa (...) Jestemy poddanymi imperium prawa...

    Ronald Dworkin

  • VII

    Spis treci

    Wstp .................................................................................................................... XXV

    Wprowadzenie do polskiego systemu prawnego ................................................ XXVII

    PORADNIK PRAWNY..................................................................................................... 1

    I. Czowiek jako osoba .............................................................................................. 3

    1. Narodziny ............................................................................................................... 31. Czy czowiek przed narodzinami ma jakie prawa? ............................................. 42. Jakiej pomocy moe oczekiwa kobieta ciarna od ojca dziecka? ...................... 43. Co zrobi, aby zarejestrowa narodziny dziecka?................................................. 54. Co to jest PESEL? ................................................................................................ 55. W jaki sposb nadaje si oraz zmienia imi lub nazwisko? ................................... 66. Jakie uprawnienia przysuguj rodzicom w zwizku z narodzeniem si dziecka? 87. Noworodek w domu o czym, od strony prawnej, warto pamita? .................... 8

    2. Penoletno ........................................................................................................... 9 8. Osignicie jakiego wieku ma znaczenie prawne? ............................................. 9 9. Co wedug prawa oznacza penoletno?........................................................... 1110. Czy penoletno to jedynie przywilej? .............................................................. 11

    3. Ubezwasnowolnienie ............................................................................................ 1211. Co to jest ubezwasnowolnienie? ....................................................................... 1312. Kiedy moe doj do ubezwasnowolnienia? ..................................................... 1313. Kto decyduje o ubezwasnowolnieniu? .............................................................. 1414. Jakie skutki prawne cz si z ubezwasnowolnieniem? .................................. 1415. Kto moe by kuratorem lub opiekunem? .......................................................... 1516. Jakie relacje prawne cz kuratora lub opiekuna z ubezwasnowolnionym? ..... 16

    4. Obywatelstwo ......................................................................................................... 1717. W jaki sposb nabywa si obywatelstwo polskie? .............................................. 1718. W jaki sposb nadaje si obywatelstwo polskie? ............................................... 1819. Na czym polega procedura stwierdzenia obywatelstwa polskiego? ................... 2020. W jaki sposb dochodzi do uznania osoby za repatrianta? ................................. 2121. Co to jest Karta Polaka? .................................................................................. 2222. W jaki sposb mona zrzec si obywatelstwa polskiego i jakie s tego konsekwencje? ........................................................................................................ 25

    5. Dobra osobiste ........................................................................................................ 2623. Co to s dobra osobiste? .................................................................................... 2624. W jaki sposb mona chroni wasne dobra osobiste? ........................................ 27

  • Spis treci

    VIII

    6. Dane osobowe ......................................................................................................... 2825. Co to s dane osobowe? .................................................................................... 2826. W jaki sposb mona chroni dane osobowe? .................................................... 29

    7. mier ..................................................................................................................... 3027. W jaki sposb urzdowo stwierdza si mier osoby? ........................................ 3028. Jakie wiadczenia przysuguj w zwizku z pogrzebem? .................................. 31

    II. Rodzina .................................................................................................................... 3329. Kto to jest krewny i powinowaty? ...................................................................... 33

    1. Macierzystwo i ojcostwo ........................................................................................ 3430. Kto wedug prawa jest ojcem dziecka? Na czym polega domniemanie ojcostwa oraz zaprzeczenie ojcostwa? ..................................................................... 3431. Na czym polega ustalenie macierzystwa? ........................................................ 3532. Na czym polega zaprzeczenie macierzystwa? .................................................. 3633. Na czym polega sdowe ustalenie ojcostwa? Co mona zrobi, gdy biologiczny ojciec nie chce uzna dziecka? ................................................................................ 3734. Czy mona doprowadzi do ustalenia bezskutecznoci uznania ojcostwa? ......... 3835. Czy fakt mierci ojca przed urodzeniem dziecka ma znaczenie prawne? ............ 3836. Co zrobi, by doszo do urzdowego stwierdzenia ojcostwa dziecka urodzonego w nieformalnym zwizku? ................................................................... 3937. Co to jest adopcja (przysposobienie)? ............................................................... 3938. Gdzie osoba adoptowana moe uzyska informacje o swoich biologicznych rodzicach? .............................................................................................................. 41

    2. Wadza rodzicielska ................................................................................................. 4239. Jakie s podstawowe prawa i obowizki rodzicw? ........................................... 4240. W jakiej sytuacji sd moe zadecydowa o wadzy rodzicielskiej? ...................... 4341. Czy dopuszczalne jest ograniczenie moliwoci widywania si z dzieckiem przez jednego z rodzicw lub dziadkw? ................................................................ 46

    3. Opieka nad dzieckiem .............................................................................................. 4842. Czym jest rodzina zastpcza? ............................................................................ 4843. W jaki sposb mona zosta rodzin zastpcz? ................................................ 5044. Co to jest placwka opiekuczo-wychowawcza? ................................................ 5145. Kiedy moe doj do umieszczenia dziecka w placwce opiekuczo-wychowawczej? ................................................................................... 5146. Jakie s rodzaje caodobowych placwek opiekuczo-wychowawczych? ........... 5247. Co to s opiekuczo-wychowawcze placwki wsparcia dziennego? ................... 53

    4. Obowizek alimentacyjny ........................................................................................ 5448. Co to s alimenty i kto jest zobowizany do ich pacenia? .................................. 5449. Czy istnieje obowizek alimentacyjny rodzicw wobec dzieci pochodzcych z nieformalnego zwizku? ...................................................................................... 5650. Czy obowizek alimentacyjny zaley od posiadania wadzy rodzicielskiej bd staej pracy zarobkowej? ................................................................................ 5651. W jakich sytuacjach obowizek alimentacyjny przejdzie z rodzicw na dziadkw dziecka? ............................................................................................. 5752. W jakiej sytuacji moe doj do zweryfikowania wysokoci orzeczonych alimentw? ........................................................................................ 58

    Codziennik prawny

  • IX

    53. W jaki sposb mona dochodzi wykonania zasdzonych alimentw? .............. 5854. Jakie sankcje gro za niepacenie zasdzonych alimentw? ............................ 6055. W jaki sposb realizowana jest pomoc spoeczna na rzecz dziecka i rodziny? .... 61

    5. Maestwo ............................................................................................................... 6256. W jaki sposb prawo definiuje maestwo? ...................................................... 6257. W jaki sposb zawiera si maestwo? ............................................................ 6258. Jakie prawa i obowizki wynikaj z zawarcia maestwa? ............................... 6459. W jaki sposb prawo reguluje sytuacj majtkow maonkw? ........................ 64

    5.1. Separacja ................................................................................................................ 6660. Co to jest separacja? .......................................................................................... 6761. Jakie s przesanki orzeczenia separacji? .......................................................... 6762. Jakie skutki prawne wywouje orzeczenie separacji? ......................................... 6863. Jakie skutki powoduje orzeczenie separacji wobec wadzy rodzicielskiej? ......... 6864. Jakie skutki prawne wywouje zniesienie separacji? ......................................... 69

    5.2. Rozwd .................................................................................................................. 7065. Co to jest rozwd? ............................................................................................. 7066. Jakie s przesanki orzeczenia rozwodu?........................................................... 7167. Jakie skutki prawne wywouje orzeczenie rozwodu? ......................................... 71

    6. Zwizki partnerskie .................................................................................................. 7268. Co to jest zwizek nieformalny? ........................................................................ 7369. Jak prawo reguluje stosunki majtkowe osb pozostajcych w zwizku nieformalnym? ....................................................................................................... 7370. Czy osoby pozostajce w zwizku nieformalnym mog dziedziczy po sobie? .... 7571. Czy s prawne regulacje zwizkw osb tej samej pci? ..................................... 75

    7. Przemoc w rodzinie .................................................................................................. 7672. Jak prawo odnosi si do przemocy w rodzinie? .................................................. 7673. Czy wszystkie przejawy przemocy w rodzinie wyczerpuj si w definicji przestpstwa zncania? ......................................................................... 7774. Co naley zrobi, gdy staniemy si ofiarami lub jestemy wiadkami zncania? ............................................................................................................... 7875. Do kogo mona si zwrci w przypadku zetknicia si z przemoc w rodzinie? ............................................................................................................ 7976. Czego mona wymaga od Policji i innych instytucji w przypadku zawiadomienia o przypadku zncania? ................................................................... 8177. Jakiej pomocy spoecznej moe oczekiwa osoba dotknita przemoc w rodzinie? ............................................................................................................ 8278. Jakiej pomocy zdrowotnej moe oczekiwa osoba dotknita przemoc w rodzinie? ............................................................................................................ 8479. Co robi, kiedy zncanie trwa, mimo zawiadomienia o zncaniu waciwych organw wadzy publicznej? ................................................................................... 8580. Jak zareagowa, gdy zncaniu towarzysz inne, negatywne zachowania sprawcy? ................................................................................................................. 8681. Na czym polega interwencja kryzysowa? ........................................................... 86

    III. Edukacja .................................................................................................................. 891. obki i przedszkole ............................................................................................... 90

    82. Od kiedy nastpuje objcie obowizkiem przedszkolnym?................................. 90

    Codziennik prawnySpis treci

  • Spis treci

    X

    2. Szkoa ..................................................................................................................... 9183. Na czym polega obowizek szkolny? ................................................................. 9184. Jakie s podstawowe prawa i obowizki uczniw? ............................................. 9285. Czy penoletni ucze moe sam usprawiedliwia nieobecno w szkole? ........... 9386. Co zobowizane s zapewnia uczniom szkoy i inne placwki owiatowe? ....... 9487. Kto i kiedy moe zoy egzamin maturalny? .......................

Recommended

View more >