Mam haka na raka!

  • Published on
    22-Mar-2016

  • View
    67

  • Download
    1

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Mam haka na raka!. 5 edycja Programu Edukacyjnego dla Modziey 2012. Oglnopolska akcja Mam haka na raka organizowana jest przez Polsk Uni Onkologii. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

Mam haka na raka!

Mam haka na raka!

5 edycja Programu Edukacyjnego dla Modziey2012 Oglnopolska akcja Mam haka na raka organizowana jest przez Polsk Uni Onkologii.

Ma ona na celu propagowanie idei zapobiegania i wczesnego wykrywania chorb nowotworowych oraz budowanie wiadomego zdrowotnie spoeczestwa obywatelskiego, przy pomocy modego pokolenia i jego chci do aktywnego dziaania w najbliszym otoczeniu.

Rokrocznie akcja Mam haka na raka podejmuje tematyk obejmujc inny nowotwr.

Tak, kolejno odbyy si ju kampanie o raku piersi, szyjki macicy, prostaty i puc.

Tegoroczna, pita ju edycja, dotyczy raka jelita grubego. Choroby nowotworowe wci stanowi duy problem w polskim spoeczestwie.

Statystyki mwi same za siebie.

Tymczasem tak niewiele potrzeba, by zapobiega.

Liczy si profilaktyka- zdrowy tryb ycia oraz regularne badania. Nowotwr to nowy twr w organizmie

czyli nieprawidowy i nadmierny rozrost tkanki ustroju, nieskoordynowany z pozostaymi tkankami, trwajcy mimo ustpienia czynnika, ktry go wywoa i nie reagujcy na naturalne mechanizmy regulacyjne organizmu. Wyrniamy dwa zasadnicze typy nowotworw:

agodne zoliwe Nowotwr agodny

Powstajce nowe komrki podobne s do tych, jakie znajduj si w danym narzdzie. Nie przerzucaj si do innych ssiadujcych organw, poniewa otoczone s tzw. torebkami. Wzrost ich jest powolny i moe trwa kilka lat. Nowotwory agodne mog si pojawi w kadej czci organizmu. Czsto ich wpyw na organizm nie stanowi zagroenia dla ycia. Czsto usuwa si je chirurgicznie. Przewanie nie daj nawrotw. NOWOTWR AGODNY

Tuszczak - wywodzi si z tkanki tuszczowej.

Naczyniak - zbudowany jest z gstej sieci mikroskopijnych, prymitywnych naczy krwiononych, wycielonych jedn warstw rdbonka.

Wkniak - wywodzi si ztkanki cznej. Nowotwr zoliwy

Typ nowotworu, ktry rozrasta si w sposb naciekajcy. Oznacza to, e rosncy nowotwr nie rozpycha okolicznych tkanek, lecz wnika pomidzy komrki prawidowej tkanki. Nie da si jednoznacznie okreli granicy midzy nowotworem zoliwym, a prawidowymi tkankami. Daje przerzuty. Niektre komrki nowotworu mog si odrywa, wraz z krwi przemieszcza po caym organizmie i osiada w innych narzdach tworzc przerzuty odlege. Jeeli komrki dostan si do chonki, wdruj z ni do najbliszych wzw chonnych, gdzie rozrastajc si daj przerzuty w wzach chonnych. NOWOTWR ZOLIWY

Rak - jest najczstszym nowotworem zoliwym. Wywodzi si znabonkw pokrywajcych lub wycielajcych narzdy ciaa.

Misak - wywodzi si ztkanki cznej, kostnej, chrzstnej, tuszczowej.

Choniak - wywodzi si zukadu chonnego.

RAK

Rak jest chorob, ktra zaburzajc prac systemu komrkowego, powoduje powstawanie nadmiernej iloci niepotrzebnych komrek danego typu, ktre w zgrupowaniu tworz nowotwr. Komrki te nie ulegaj apoptozie, nie obumieraj.

Czynniki rakotwrczeCzynniki kancerogenne:

1.fizyczne - wszelkie rodzaje promieniowania szkodliwego, nioscego due porcje energii uszkadzajcej DNA: promieniowanie jonizujce, promieniowanie gamma, promieniowanie X (rentgenowskie), jak i ultrafioletowe;2.chemiczne - benzen, wglowodory aromatyczne, fenol, uretan, DDT, zwizki elaza, niklu, arsenu, chromu, py azbestowy, iperyt, tetrachlorek wgla, substancje smoliste, konserwanty (azotany, zwizki nitrowe, azotyny), alkohol, leki (cyklofosfamid, busulfan, chloramfenikol, estrogeny).3.biologiczne - wirusy onkogenne: wirus Epsteina-Baar, opryszczki, HIV, wirusy brodawczakw, wirus wywoujcy zapalenie wtroby (typu B).

Do czynnikw zwikszajcych zachorowalno nale take:

Tuszcze- zwaszcza smaone i zjeczae

Sl kuchenna;

Sacharyna;

Niektre skadniki: kawy, herbaty, grzybw, piwa;

Palenie tytoniu bierne, czynne;

Alkohol;

Glutaminian sodu(sodycze, napoje w puszkach, chipsy, przyprawy)

Aspartam(guma do ucia, kolorowe napoje, pastylki do ssania, leki produkty dietetyczne)

I wiele innychRodzaje nowotworw

Rak nerki

Rak wtroby

Rak puc

Rak piersi

Rak jdra

Rak skryA take wiele innych takich jak: rak jajnika, jzyka, jajowodu, prostaty, przeyku, jamy nosowo-gardowej, odka itd. 10 przykaza, czyli jak uchroni si przed nowotworem

1.Nie pal papierosw. 2.Unikaj ycia w przewlekym stresie.3.Ogranicz picie alkoholu. 4.Nie dopuszczaj do wystpienia nadwagi. Stosuj na co dzie diet rdziemnomorsk.Ogranicz do niezbdnego minimum spoywanie tuszczu i sodyczy. Jedz wicej ryb, owocw i warzyw. Ogranicz spoywanie misa (szczeglnie czerwonego) do kilku razy w tygodniu. Jedz mniej produktw konserwowanych. ywno przechowuj w lodwce zgodnie z terminem przydatnoci do spoycia. 5.Opalaj si z umiarem (stosuj krem z filtrami ochronnymi). Nie korzystaj z solarium. 6.Zaszczep si przeciw wirusowemu zapalenia wtroby (taczka!). 7.Unikaj przypadkowych kontaktw seksualnych, chro si przed przenoszeniem wirusw i bakterii chorobotwrczych. 8.Staraj si wyleczy wszystkie przewleke stany zapalne w organizmie. 9.Staraj si duo spacerowa - minimum pgodzinny codzienny spacer szybkim krokiem. 10.Jeli w twojej rodzinie wystpoway nowotwory przebadaj si w poradni genetycznej.

Rak jelita grubego (okrnicy i odbytnicy) naley do najczstszych nowotworw zoliwych. Pod wzgldem czstoci zachorowa, jak rwnie pod wzgldem czstoci zgonw, rak jelita grubego zajmuje w Polsce drugie miejsce wrd nowotworw zoliwych (zarwno wrd kobiet jak i mczyzn; u mczyzn po raku puc i kobiet po raku sutka). Alarmujcy jest rwnie fakt postpujcego pogarszania si sytuacji epidemiologicznej w naszym kraju: wspczynnik zachorowalnoci zwiksza si stale w tempie okoo 2,5% rocznie, a od 1963 roku wzrs 4 - 5-krotnie. Jelito grube

Jelito grube stanowi kocowy odcinek przewodu pokarmowego. Skada si z ktnicy, okrnicy, odbytnicy i odbytu. Rozpoczyna si w prawej dolnej czci jamy brzusznej w miejscu ujcia jelita cienkiego, a koczy odbytem w okolicy kroczowej. Jego czna dugo waha si od 120 do 150 cm, co stanowi okoo 20% dugoci caego przewodu pokarmowego.Co to jest rak jelita grubego?Rak jelita grubego nowotwr zoliwy rozwijajcy si w okrnicy, wyrostku robaczkowym lub odbytnicy.

Jest jednym z najbardziej zoliwych nowotworw powodujcym mier ok.655000 ludzi na wiecie(rocznie).

Czstotliwo wystpowania nowotworw zoliwych w poszczeglnych odcinkach jelita grubego wraz z kodami wedug Midzynarodowej Klasyfikacji Chorb i Problemw Zdrowotnych

Rak jelita grubego to niezwykle grona choroba, ale jej specyfika jest taka, i daje nam spore szanse, by w por zareagowa.

Nowotwr zoliwy jelita grubego rozwija si najczciej ze zmiany agodnej, jak to lekarze okrelaj - prekursorowej.

Jest ni gruczolak, powszechnie nazywany polipem.

Proces przemiany maego polipa w raka trwa bardzo dugo, bo co najmniej 10 lat.

I tyle wanie mamy czasu, by pozby si ewentualnych polipw i nie da im szansy rozwinicia si w co znacznie groniejszego.

Rak jelita grubego

Polipy niestety nie daj adnych objaww.

Nie bol, mona dowiedzie si o ich istnieniu, wycznie zagldajc do wntrza jelita. Okazuje si, e agodne polipy w jelicie ma a co czwarta osoba po pidziesitce!

Cz z nich moe zmieni si w raka.

Za szczeglnie niebezpieczne lekarze uznaj te, ktre s wiksze ni centymetr.

Przyczyny powstawania rakajelita grubegoDziedziczno(polipowato rodzinna);Mutacja genw supresowych APC, DCC, p53;Sposb odywiania dieta bogata w krwiste miso i tuszcze zwierzce, uboga w naturalne witaminy i wap;Palenie papierosw;Brak wysiku fizycznego;Powtarzajce si zaparcia;Wiek;Gruczolakowato;

Rak jelita grubego ronie wolno i dugo nie daje adnych objaww. SYMPTOMY NIEPOKOJCE

- zmiana dotychczasowego rytmu wyprnie

- krwawienie z odbytnicy

- chudnicie

- anemia Objawy

ObjawyLewa poowa jelita grubegoPrawa poowa jelita grubegoRazemprocentKrwawienie utajone767676Ble brzucha576059Zmiana rytmu wyprnie603756Krwawienie jawne661452Chudnicie354236Niedokrwisto257434Wyczuwalny guz83214Wzdcie brzucha121613Brak aknienia82611Gorczka101211Niedrono756

Rozpoznanie i badania profilaktyczneRak jelita grubego zostaje rozpoznany na postawie charakterystycznych zmian i infekcji w organimie: Choroba uchykowa okrnicy;Guzki krwawnicze;Infekcyjne i nieswoiste zapalenia jelita grubego;Inne nowotwory jelita choniak, rakowiak;Krwawienie utajone

Badania: USG jamy brzusznej;Tomografia komputerowaEndosonografiaKolonoskopiaRezonans magnetycznyPozytronowa tomografia emisyjna

PROFILAKTYKA KLUCZEM DO ZDROWIA Na nowotwr jelita grubego mamy wymienit bro - przesiewowe badanie, ktre powinnimy obowizkowo zrobi po pidziesitce.

Badania przesiewowe s jedyn szans na wczesne wykrycie nowotworu u osb, ktre nie maj jeszcze dolegliwoci.

Rak jelita grubego niemal idealnie nadaje si do tego typu bada. KOLONOSKOPIA

to podstawowe badanie przesiewowe w profilaktyce raka jelita grubego. KTO POWINI