Strafor Ve Polyester Modelleme Ve Kaliplari

  • Published on
    10-Jul-2015

  • View
    727

  • Download
    2

Embed Size (px)

Transcript

<p>T.C. MLL ETM BAKANLII</p> <p>MEGEP(MESLEK ETM VE RETM SSTEMNN GLENDRLMES PROJES)</p> <p>MAKNE TEKNOLOJS STRAFOR VE POLYESTER MODELLEME VE KALIPLARI</p> <p>ANKARA 2006</p> <p>Milli Eitim Bakanl tarafndan gelitirilen modller; Talim ve Terbiye Kurulu Bakanlnn 02.06.2006 tarih ve 269 sayl Karar ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eitim Okul ve Kurumlarnda kademeli olarak yaygnlatrlan 42 alan ve 192 dala ait ereve retim programlarnda amalanan mesleki yeterlikleri kazandrmaya ynelik gelitirilmi retim materyalleridir (Ders Notlardr). Modller, bireylere mesleki yeterlik kazandrmak ve bireysel renmeye rehberlik etmek amacyla renme materyali olarak hazrlanm, denenmek ve gelitirilmek zere Mesleki ve Teknik Eitim Okul ve Kurumlarnda uygulanmaya balanmtr. Modller teknolojik gelimelere paralel olarak, amalanan yeterlii kazandrmak koulu ile eitim retim srasnda gelitirilebilir ve yaplmas nerilen deiiklikler Bakanlkta ilgili birime bildirilir. rgn ve yaygn eitim kurumlar, iletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modllere internet zerinden ulaabilirler. Baslm modller, eitim kurumlarnda rencilere cretsiz olarak datlr. Modller hibir ekilde ticari amala kullanlamaz ve cret karlnda satlamaz.</p> <p>NDEKLERAIKLAMALAR ...................................................................................................................iii GR ....................................................................................................................................... 1 RENME FAALYET-1 ..................................................................................................... 3 1. STRAFORDAN MODELLEME YAPMAK ....................................................................... 3 1.1. Modelleme malat Resmi .............................................................................................. 3 1.2. Modellemede Kullanlan Straforlar ve zellikleri........................................................ 4 1.3. Strafor leme Yntemleri............................................................................................. 5 1.3.1. Dekobajla leme ................................................................................................... 5 1.3.2. Rezistansla leme ................................................................................................. 7 1.3.3. eritle leme ......................................................................................................... 8 1.3.4. Eeleme ................................................................................................................. 8 1.3.5.Zmparalama ........................................................................................................... 8 1.4. Straforda Kullanlan Yaptrclar................................................................................ 9 1.4.1. Straforda Kullanlan Yaptrclarn zellikleri ................................................... 9 1.5. Strafor Modellemenin Kalplama Yntemleri ............................................................ 10 1.5.1. Dkm Dolu Kalba............................................................................................. 10 1.5.2. Dkm lemi ...................................................................................................... 10 1.5.3. Kpk Modellerin retimi .................................................................................. 11 1.6. Strafor Modellemenin Avantaj ve Dezavantajlar....................................................... 16 1.6.1. Avantajlar ........................................................................................................... 16 1.6.2. Dezavantajlar ...................................................................................................... 16 UYGULAMA FAALYET .............................................................................................. 17 LME VE DEERLENDRME .................................................................................... 20 PERFORMANS DEERLENDRME .............................................................................. 21 RENME FAALYET-2 ................................................................................................... 23 2. POLYESTER MODELLEME KALIPLARI ..................................................................... 23 YAPMAK............................................................................................................................... 23 2.1. Kalp Ayrclar ........................................................................................................... 23 2.2. Yzey Jelkotlar .......................................................................................................... 23 2.3. Pigment Boyalar.......................................................................................................... 23 2.4. Kobalt.......................................................................................................................... 23 2.5. Mek (Metiletil Keton Peroksit) .................................................................................. 24 2.6. Polyesterler ................................................................................................................. 24 2.6.1. Reinelerin Avantaj ve Dezavantajlar ................................................................ 24 2.7. Korter .......................................................................................................................... 25 2.8. Cam Elyaflar .............................................................................................................. 25 2.8.1. Rowing................................................................................................................. 25 2.8.2. Kortel ................................................................................................................... 25 2.8.3. G3 ........................................................................................................................ 26 2.8.4. Hasr..................................................................................................................... 26 2.9. Polyester Uygulama Aralar (Fralar, Rulolar, Tabancalar) .................................... 26 2.9.1. Tabancalar ........................................................................................................... 26 2.9.2. Rulolar ................................................................................................................. 27 2.9.3. Fralar................................................................................................................. 28 i</p> <p>2.10. zcler (Tinerler, Sitrenler) .................................................................................. 28 2.11. Polyester Modelleme Kalplar ................................................................................. 29 2.11.1. Negatif Kalp Yapm ........................................................................................ 29 2.12. Polyester Modelleme................................................................................................. 31 2.12.1. Dkm Plastik Modeller.................................................................................... 31 2.12.2. Elyaf Takviyeli Plastik Modeller (CTP Modeller) ............................................ 32 2.13. Polyester Cam Elyaf alma Sisteminde Dikkat Edilecek Hususlar...................... 32 2.13.1. Negatif Kalp Uygulamas ................................................................................ 33 2.13.2. CTP in malat Yntemleri .............................................................................. 36 UYGULAMA FAALYET .............................................................................................. 38 LME VE DEERLENDRME .................................................................................... 40 PERFORMANS DEERLENDRME .............................................................................. 41 CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 43 KAYNAKA ......................................................................................................................... 44</p> <p>ii</p> <p>AIKLAMALAR AIKLAMALARKOD ALAN DAL/MESLEK MODLN ADI MODLN TANIMI 521MMI015 Makine Teknolojisi Bilgisayar Destekli Endstriyel Modelleme Strafor ve Polyester Modelleme ve Kalplar Strafor ve polyester malzemeleri kullanarak model, retim kalb ve rn elde edilmesini inceleyen eitim materyalidir. 40/24 Strafordan modelleme yapmak ileminde, toplam sre 12 ders saati, yapm sresi 10 ders saatidir Polyester modelleme kalplar yapmak ileminde toplam sre 12 ders saati, yapm sresi 10 ders saatidir.</p> <p>SRE</p> <p>N KOUL YETERLK Polyester ve strafor modelleme kalplar ve modelleme yapmak. Genel Ama Ana modelden polyester malzeme kullanarak retim kalb, modelleme ve rn elde edebileceksiniz. Amalar Strafor modelleme yapabileceksiniz. Polyesterden modelleme ve yapabileceksiniz. ETM RETM ORTAMLARI VE DONANIMLARI modelleme kalb</p> <p>MODLN AMACI</p> <p>LME VE DEERLENDRME</p> <p>Snf ve atlye ortam, uyarc ve gvenlik levhalar, ders kitaplar, erit testere makinesi, dekobaj, rezistans, ee, zmpara, strafor yaptrclar, plastik model gereleri, kalp ayrc, yzey gel-coatlar, pigment boyalar, kobalt, mek, cam elyaf, fra, tiner, korter gereklidir. Modln iinde bulunan renme faaliyetleri ve uygulama faaliyetlerinden baarl saylabilmeniz iin, test ve uygulamalar istenilen dzeyde yapmanz gerekir. Bu nedenle her faaliyet sonunda kazandnz bilgi ve becerileri lerek, kendi kendinizi deerlendireceksiniz. retmen, modl sonunda size lme teknikleri uygulayarak modl uygulamalar ile kazandnz bilgi ve becerileri lerek deerlendirecektir.</p> <p>iii</p> <p>iv</p> <p>GR GRSevgili renci, Bu modl makine teknolojisi dalnda plastik malzeme kullanarak, model ve retim kalplar imalat ile strafor modellemeyi iermektedir. Hzla gelien teknolojilere uyum salamak, otomasyon sistemleri, modelcilik alannda da insanlar hzl ve ekonomik yntemleri kullanmaya yneltmitir. Plastikler, stn zellikleri nedeniyle her alanda olduu gibi bilgisayar destekli endstriyel modelleme alannda da yerini almtr. Gnmzde birok fabrika plastik modellemeye arlk vermi, atlyelerinde, bu ynde deiiklie gitmitir. Seri retime uygun olan plastik modeller, endstriyel retim sektrnn vazgeilmez paras olmutur. Gl bir lke gelimi sanayisiyle ve teknolojisiyle mmkndr. Bu nedenle teknolojinin hzla gelitii gnmzde sizlere byk grevler dmektedir. Sizlerin baar ve mutluluu, bizlerin ve lkemizin baarsdr. Bu tr eitim materyalleri, sizlere bu alanda byk avantaj salayacaktr.</p> <p>1</p> <p>2</p> <p>RENME FAALYET1AMA</p> <p>RENME FAALYET-1</p> <p>Strafordan modelleme yapabileceksiniz.</p> <p>ARATIRMAevrenizdeki strafordan modelleme yapan fabrikalar gzlemleyiniz. Teknik okullarn atlye ve ktphanelerinden bu konu ile ilgili incelemelerde bulununuz. Arkadalarnzla paylanz.</p> <p>1. STRAFORDAN MODELLEME YAPMAK1.1. Modelleme malat ResmiModelleme imalat resmi, makine parasnn yaplabilmesi iin l, ileme, tolerans gibi tm sembol ve bilgilerinin yer ald resimlerdir. Para bir, iki, veya daha fazla grnle ifade edilebilir. Karmak paralarda ise grnlerin daha iyi ifade edilebilmesi iin ayrntl ksmlarn kesitleri alnabilir. Grnler ve kesitler llendirilir. ekil 1.1de rnek bir imalat resmi verilmitir.</p> <p>ekil 1.1: malat resmi</p> <p>Model tasarmnda, model yapm gerecinin aatan olduu dnlrse, modelci modelin kalplama konumunu tasarlar. Kalp ayrma yzeyini, eim, koniklik, ekme pay ve ileme durumlarn gz nnde bulundurarak model resmi ve model yapm resmini izer. 3</p> <p>Strafor modellemede ise model kalptan karlmayaca iin, kalp ayrma yzeyi, eim ve koniklik model tasarmnda dnlmez. leme pay ve dklecek maddenin ekme miktar strafor modele ilave edilir.</p> <p>1.2. Modellemede Kullanlan Straforlar ve zellikleriKpk model olarak tabir edilen bu modeller pratiklik asndan faydaldr. Kpk termoplastik bir malzemedir. Bileimi % 92 karbon, % 8 hidrojenden meydana gelmektedir. Ana maddesi ham petrol ve doal gazdan elde edilmektedir. Bir adet dklecek ok byk ve l hassasiyeti fazla olmayan modellerin yapmnda kullanlr. 1.2.1. zellikleri Genileyebilen polistiren (Expandable Polystyrene), birok uygulama alanlarn yannda kpk model retiminde de tercih edilmektedir. Deiik uygulamalar iin farkl kpk malzemeleri mevcuttur. izelge 1.1de farkl zelliklere ve kullanm alanlarna sahip Genileyebilen Polistiren (GPS) eitleri verilmitir. Bunlardan T ve X GPS malzemeleri kpk model retimi iin kullanlmaktadr. Malz. Cinsi A B C T X Ham malzeme Boyutu (mm) 0,83-2,0 0,58-1,2 0,33-0,71 0,25-0,51 0,20-0,33 24 kg/m3 younluk iin boyut (mm) 2,5-5,9 1,7-3,5 1,0-2,1 0,74-1,5 0,61-1,0 Yaltm Paketleme Kahve kaplar Kaplar ve Kpk model Kpk model Kullanm alanlar</p> <p>izelge 1.1: Deiik ham GPS malzemelerin zellikleri ve kullanm alanlar</p> <p>Ham durumdaki genileyebilen polistirenin younluu 640 kg/m3 tr. Polistiren tanecikleri (granlleri) ierisinde n iirme ve kalplamada, tanelerin genileyebilmesi iin iirici madde emdirilir. Kpk model dkm ynteminde (KMDY) genileyebilen polistiren (GPS)nin faydal olabilmesi iin model younluunun 1627 kg/m3 arasnda olmas gerekir. Dkm malzemesine gre dkm scakl ve model younluu izelge 2.2de verilmitir. Bu ham malzemenin n iirilmesi ile elde edilebilmektedir. Plastik tanelerin yumuatlmas ve iindeki gazn geniletilmesiyle taneler ier ve younlukta azalma meydana gelir. Kpk model retiminde gz nnde bulundurulmas gerekli parametrelerin en nemlileri n iirme sresi, kpk model younluu, kalplama zaman, kalplama basnc, scakl ve polistiren taneciklerinin zellikleridir. 4</p> <p>n iirilmi genileyebilen polistire(GPS) iindeki iiricinin belirli bir miktarn atarken soutma ilemi iin kpk taneleri duraan hale gelinceye kadar uygun bir ortamda 612 saat bekletilir. Duraan hale geldikten sonra genileyebilen polistiren (GPS) kalplama ilemi iin metal kalp ierisine doldurulur. Dkm malz. Alminyum Bronz Dkme demir elik Dkm sc. (0C) 705790 10401260 13701455 15951650 Model yo. (kg/m3 ) 2427 2021,6 &lt; 20 &lt; 17,6</p> <p>izelge 2.2: Dkm malzemelerine gre dkm scakl ve model younluu</p> <p>1.3. Strafor leme Yntemleri1.3.1. Dekobajla lemeDekobaj makinesi karmak ve dar emelerin kesilmesinde, zellikle ince plakalarn iten veya dtan kesilerek ekillendirilmesinde kullanlr. Bu makinede aatan baka plastik, strafor ve yumuak metalleri kesmek mmkndr.</p> <p>1.3.1.1. Dekobaj Makinasnn KsmlarMakinenin gvdesini oluturan emeli kol, alt ksmndan, bir zemine balanr. Gvde zerinde ayrca motor ve motorun dairesel hareketini aa - yukar alternatif dorusal harekete eviren bir krank dzeni bulunur. Resim 1.1de dekobaj makinesi grlmektedir.</p> <p>Tabla: parasnn zerine konulduu tabla 450 sola eilebilir (Resim 1.2 ve Resim 1.3). Bu amala tablann altnda eim ayar dzenei olarak, dereceli skala ve tespit vidas bulunmaktadr. Ortasndaki testere boluu yark bir plakayla kapatlr. Testere lamalar: Ortalama 12 cm boyunda olan testere lamalarnn genilikleri 15 mm arasnda deiir. 5</p> <p>Resim 1.1: Dekobaj makinasnn ksmlar</p> <p>Alt yatak: Krank dzenine bal olarak aa yukar hareket eden al...</p>