Temel Tanımlar ve Bilgiler:

  • Published on
    06-Feb-2016

  • View
    63

  • Download
    0

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Temel Tanmlar ve Bilgiler:. Biliim Teknolojileri Kavram Biliim; bilgi , bilgisayar ve iletiim kelimelerinden tretilmi bir kelimedir. - PowerPoint PPT Presentation

Transcript

<p>Slayt 1</p> <p>Temel Tanmlar ve Bilgiler:Biliim Teknolojileri KavramBiliim; bilgi, bilgisayar ve iletiim kelimelerinden tretilmi bir kelimedir. Biliimin ana konular; kuramsal bilgisayar konular, programlama dilleri, veri yaplar ve algoritmalar, iletim sistemleri, bilgisayar ve iletiim alar, bilgisayar mimarileri, sosyal alar, bilgi, bilgisayar, a gvenlii.....Biliim teknolojileri, kiilerin/birimlerin/kurumlarn/irketlerin/lkelerin i ve ilemlerini daha verimli, kaliteli, gvenli ve hzl yapmalar iin kullanlmas gereken ada aralardr. </p> <p>Biliim Teknolojilerinin Etkin KullanmBiliim teknolojileri, kiilerin/birimlerin/kurumlarn/irketlerin/lkelerin i ve ilemlerini daha verimli, kaliteli, gvenli ve hzl yapmalar iin kullanlmas gereken ada aralardr. Her kii/kurum/birim/irketin doasna ve i yapsna gre kullanlan teknolojiler ounda ortak olsa da uygulamalarda farkllklar gstermektedir. Bu farkllklar aada zetlenmitir :Bankaclk sektrnderetim sektrndeHizmet sektrndeKamu sektrndeEitimde</p> <p>Biliim Teknolojilerinin Eitimde Etkin KullanmYerden ve zamandan bamsz olarak farkl formatta ve biimlerdeki bilgilere eriim, farkl ve yeni konularn kolayca renilmesi, renilen/renilemeyen/unutulan konularn tekrar edilebilmesi, uzaktan derslere katlmn salanmas, derslerin TV, radyo veya nternetten izlenmesi veya dinlenmesi, konularn veya daha ok boyutlu analizinin yaplmas, hzl ierik gelitirme ve paylama, yeni fikirleri renme, gelitirme ve yayma, elektronik olarak kitaplara, dergilere, gazetelere, bloglara ve buna benzer veri kaynaklarna eriim, ortak projeler retme, verileri elektronik ortamda paylama, resimleri elektronik ortamlarda saklama ve dzenleme, elenerek, oynayarak ve paylaarak renme, farkndal arttrma, farkl dilleri renme, farkl kltrlerle kolaylkla haberleme, kltrleri aktarma, elektronik ortamlarda uzaktan canl deneyler yapma, eitim ieriklerini animasyon, simlasyon ve gerek zamanl uygulamalar ile destekleme, uzaktan eitim, senkron ve asenkron eitim gibi pek ok alanda kullanlmaktadr Bu teknolojilerin etkin kullanm ancak ve ancak bu teknolojilerin yaygn ekilde kullanlmas ve insanln yararna olacak hususlarda zm gelitirmekle salanabilecektir. BT'yi etkin kullanmn yollar;amaca uygun, belirli veya en ksa srede kullanm veya kullanmn beklenenden uzun srmemesi,evreye saygl,etik kurallar dikkate alarak (bakalarna zarar vermeden) i ve ilemlerin yaplmas,i veya ilemleri bitirdikten sonra sistemlerin kapatlmas (enerjiyi israf etmemek iin), elektronik ortamlardan gelebilecek tehditler ve tehlikelerin farknda olarak ve nlem alarak bu sistemleri kullanlmasndan gemektedir. RNEKhttp://scholar.google.com adresinden yaplan aramalar ile sadece akademik almalara eriilebilmektedir. rencilerimize doru bilgilere erime ve elde edilen verilerin doruluu yksek alanlarndan birisinin buras olduunu belirtmekte fayda vardr. http://labs.google.com adresi sk sk ziyaret edilmelidir. Google'n zerinde alt gelecek servisleri hakknda bilgi alnabilinir ve denemeler yaplabilir.http://catalogs.google.com adresinde nternette yaymlanan birok kataloa erimek mmkndr. http://maps.google.com dnya zerindeki yerler, lokasyonlar ve haritalara bu servis zerinden kolaylkla eriilebilmektedir.http://images.google.com adresi kullanlarak, nternet zerinde yaymlanan milyonlarca resim arasndan arama yapmak mmkndr.http://news.google.com adresinde greceiniz pop-up menden istediiniz lkeyi tanmlayarak, ilgili lkeleye ait gncel haberlere eriilebilir.http://translation.google.com adresinde pek ok dile evirim verilmektedir. Google artk bu eviri ilemlerini aranlan linke eriildiinde bunu otomatik olarak sunmaktadr.https://encrypted.google.com adresinden yaplacak aramalar daha gvenli yaplabilir.http://books.google.com adresinden ak kaynak kitaplara eriilebilir.http://codes.google.com adresinden ak kaynak bilgisayar yazlm ve kodlarna eriim yaplabilir.</p> <p>Gvenlik, BT Gvenlii ve Bilgi GvenliiEn genel anlamylada Gvenlik, karlalabilecek tehdit ve tehlikelere kar nlem alma ilemlerinin tmdr. </p> <p>Biliim teknolojileri gvenlii ise BT kullanmadan nce, kullanm srasnda karlalabilecek ihlalleri, tehdit ve tehlikelerin neler olduunu nceden ngrp, nlem alma; neme sahip veya deerli bilginin korunmasna ynelik abalarn tmdr.BT Sistemlerinde Etik Kavram Biliim etiikavrambilgisayardnyas iindeki insanlarn davranlarn inceleyenfelsefedaldr. Biliim etii alanndaLuciano FloridiveMichael Davisnemli isimlerdir. Biliim etii konusunda hackerlk, dosya paylam,internetindemokratik olup olmamas, lisanslamalar sklkla tartlan konulardr.</p> <p>10 temel ilke aada sunulmutur [4]. Bunlar:</p> <p>Bilgisayarlar dier kullanclara zarar vermek iin kullanlamaz.Dier veya baka kullanclarn bilgisayar sistemlerine eriilemez ve almalar incelenmez.Baka kullanclarn bilgisayar ortamndaki dosyalar, dokmanlar, belgeleri, resimleri kartrlamaz.Bilgisayarlar, hrszlk veya bakalarnn sahip olduu deerleri almak iin kullanlamaz.Bilgisayarlar yalan/yanl/yanltc bilgiyi yaymak iin kullanlamaz.Lisansz yazlmlar kullanlamaz, kopyalanamaz ve paylalamaz.Dier kullanclarn bilgisayar kaynaklarna izinsiz girilemez ve izin almadan bu kaynaklar kullanlamaz.Dier kullanclarn entelektel bilgileri bakalarna/retmeyen kiilere mal edilemez.Kullanclar rettii yazlmlar, programlar, dokmanlar, yazlar veya bilgilendirmeler, duyurular veya dier bilgilerin sosyal hayata etkilerini dikkate alarak yaynlamal veya yaymaldr.Bilgisayar kullanclar, bilgisayarlar kullanrken, dier kullanclarn hak ve hukukunu dikkate alarak ve sayg gstererek kullanmaldr.</p> <p>Biliim Teknolojilerinin Bilinli KullanmBilin tanm itibaryla, "kiinin kendisini, evresini, yaantsn, olaylar, ilikileri, yaplar, gelitirdikleri, doay ve yaratl gayesini ncelikle kendisine daha sonra da evresine ve teki kiilere iinde yaad dnyaya ilikin farkndal, yaanan deneyimlerden kendisinin ve varlnn farknda olmas" olarak tanmlanmaktadr.Yanltc/Yanl/Ynlendirilmi Bilgiyi Ayrt EtmeElektronik ortamlarda eriilen bilgilerin doruluu aadaki ekillerde belirlenebilir;ncelikle, bedava eriilen verilerden ve hizmetlerden her zaman phe edilmelidir. Eriilen kaynaklarn kurumsal yaplara ait web siteleri olup olmadna baklmaldr.Eriilen kaynaklarn, bilinen, kabul grm ve gerekirse hakem deerlendirmesinden gemi kaynaklar olmasna baklmaldr.Eriilen bilgilerin nerelerden alndnn bilinmesi ve gerekirse o kaynaklara eriilerek verilerin doruluunun/yanllnn/yanltc olup olmadnn teyit edilmesi gereklidir.Google Scholar gibi bilimsel almalara eriilen servisler kullanlmaldr. Eriilen bilgilerin gvenilir olduu farkl kaynaklardan teyit edilmelidir. Bu kaynaklar gerekirse yazl kaynaklar da olabilir. Her zaman bilgilendirici olmasa da eriilen kaynaklar ile ilgili ksa bir aratrma yapmakta her zaman fayda vardr.pheli durumlarda arkadalardan/retmenlerden/anne-babalardan veya uzmanlardan bilgi alnmaldr.renciler, gvenli kaynaklar konusunda retmenlerden bilgi almaldrlar.Web sitelerinin gvenilirliini test eden aralar kullanlmal, kullanlan bilgisayarn tarayc ayarlarndan nternete eriim yaplrken gvenilir sitelere giri iin gerekli ayarlar yaplmaldr.Gnmz ansiklopedilerine elektronik ortamlarda da eriilebilmektedir. Bu ansiklopedilerden faydalanlmaldr.</p> <p>Biliim Teknolojilerinin Gvenli KullanmYksek seviyede bilgi gvenliinin salanmas, teknolojik zmlerin kullanmnn yannda uzmanlam kadrolar ile salanabilecek bir olgudur. Gvenliin %20 veya %30unun teknoloji ve geri kalan ksmnn da insan yeteneklerine bal olduu bilgi gvenlii alannda bilinen hususlardandr.</p> <p>Sosyal Alarda Karlalabilecek Riskler ve zm nerileriGnmzde ska kullanlan sosyal a kullanmnda karlalabilecek tehditlere kar ok farkl zm nerileri bulunmaktadr .</p> <p>Aada bu zm nerileri gzden geirilmi ve kendi zm nerilerimizle beraber kapsaml olarak sunulmutur. Bunlar:</p> <p>Sosyal alar, kullanclara cretsiz ve mkemmel hizmet vermektedir. Bu cretsiz hizmetin arka plannda ise bu hizmetin srebilmesi iin kullanc bilgilerinin farkl birimlere ve kurumlara dorudan veya dolayl olarak satlmas, verilmesi, paylalmas, aktarlmas veya aktarlmak zorunda olunduu gibi bilgiler bulunmaktadr.Kiisel verilerin hibir ekilde paylalmamas veya mmkn olduunca az verilmesi.Alnan e-postalarn gerekten e-posta ieriinde verilen kii tarafndan gnderilmi olduuna gvenilmemelidir. Sosyal a zerinde arkada olarak kabul edilecek kiiler konusunda seici olunmaldr.Sosyal a giri ifresinin, kullancnn sahip olduu dier hizmet ifrelerinden mesela e-posta ifresinden farkl olmaldr. Bilgi, belge, fotoraf, video gibi paylamlarda "en az prensibi" ne gre hareket ederek, elektronik ortamlarda veya sosyal alarda bilgiler paylalmaldr.</p> <p>e-Posta Kullanrken Karlalabilecek Riskler ve zm nerileriE-posta nternette en fazla kullanlan servislerden birisidir. kisi birbirini tamamlayc unsurlardr. nternet ve e-postann uygun kullanm karlalabilecek tehdit ve tehlikeleri azaltacak ve karlalabilecek risklerin en aza indirilmesi katk salayacaktr. </p> <p>E-posta ile ne kurum iinden ne de kurum dndan kullanclar, karalayc, tahkir edici veya saldrgan mesajlar gndermemelidir. Bilgisayarlara dosya indirme konusunda dikkatli olunmaldr. Herhangi bir dosya veya yazlm, film, mzik vb. dosyalarn indirilmesi durumunda bu dosyalarn virs barndrma ve bunu bilgisayara bulatrma riski olduu unutulmamaldr. pheli, tuhaf, bilinmeyen e-posta mesajlarna ilitirilen dosyalarda zararl yazlmlar bulunabileceinden bu tr dosyalar almamal, e-posta mesajlar ierisinde gnderilen linkler ise kesinlikle tklanmamaldr.Baz e-posta ierikleri kiilerin insani durumlarndan faydalanarak e-posta adresi toplamaktadrlar. Buna frsat vermemek iin zincir e-posta mesajlar gnderilmemeli, kullancya gnderilen e-postalar ise bakasna aktarlmamaldr.Karlkl olarak daha gvenli haberleme yaplmak isteniliyorsa, Outlook gibi yazlmlar kullanlarak e-imza, ifreleme veya btnlk destei hizmetlerinden faydalanlmaldr.</p> <p>nternet Kullanrken Karlalabilecek Riskler ve zm nerilerinternet ortamnda ocuklarmz, genlerimiz ve hatta bilinsiz dier kullanclar; beklenilmeyen ve istenilmeyen tehditlerle, tehlikelerle ve durumlarla kar karya kalabilirler. Dnyamzda ocuklarmz nternette karlaabilecekleri tehdit ve tehlikelerden korumak iin pek ok alma yaplm ve farkl zmler sunulmutur </p> <p>lkemizde ocuklarn zararl ieriklere erimesi veya bu tr amalarla ktye kullanm ile ilgili eitli skntlar sz konusu olduundan dolay, bu skntlarn bertaraf edilmesi iin bu konuda almalara 2010 ylnda arlk verilmi ve ilgili devlet kurum ve kurulularnn konuya daha fazla nem vermi, konuyla ilgili pek ok altay dzenlerek bu konuyla ilgili farkndalk arttrlm, eitmenlerin ve ebeveynlerin konuyla ilgili olarak bilgi sahibi olmalar veya bilgi birikimlerini arttrmalar, bunun yannda tabii ki ocuklarmzn ve genlerimizin de konuyla ilgili olarak bilgilendirilmesi ve eitilmeleri almalar yaplmtr . Bilgi Teknolojileri ve letiim Kurulu karar ile 2011 yl sonuna doru "Gvenli nternet Hizmetine likin Usul ve Esaslar" 5809 sayl Kanunun 4nc, 6nc ve 50nci maddeleri ile 28.07.2010 tarihli ve 27655 sayl Resmi Gazetede yaymlanarak yrrle giren Elektronik Haberleme Sektrnde Tketici Haklar Ynetmeliinin 10uncu maddesi ve ilgili dier mevzuat hkmleri kapsamnda yaymlanmtr. Bugn iin 5 milyonun zerinde kullancnn ye olup kulland "Gvenli nternet" hizmetlerden faydalanmaktadr. </p> <p>RNEKSanal hayatlarmzla gerek hayatlarmz kartrmamzdan kaynaklanan gvenlik aklarndan toplumun her kesimi etkilenmektedir. Bu sitelere verdiimiz kiisel bilgiler kullanlarak banka hesaplarnn boaltlmasndan, bilgisayar sistemlerine virs bulatrlmasna, hatta toplum nnde bireylerin kk drlmesi gibi tehditlerle kar karya kalnmaktadr. rnek bir senaryoda, nternet bankacl eriim bilgilerini ele geirmek isteyen bir biliim korsannn sosyal paylam sitesinden elde etmesi gereken bilgiler;(1) Ad Soyad(2) Doum Tarihi(3) Annenizin kzlk soyad(4) Cep Telefonu Numaras</p> <p>(1), (2) ve (4) numaral bilgiler standart profilinizde gzkmesini istediiniz iletiim ve kiisel bilgilerinizdir. O halde biliim korsannn almas iin kalan tek bilgi 3 numara annenizin kzlk soyaddr. Bu bilgiyi vermeyeceinizi dnyorsanz yanlyorsunuz nk arkada profilinizde dedeniz, anneanneniz ama daha da nemlisi daynz kaytlysa bu gizli bilgiye ulamak hi de zor deildir. </p> <p>RNEKSosyal alar zerinde karlalabilecek gvenlik zafiyetlerinden birisi de hesabnz silmenin imknsz olmas veya hizmet veren birimler tarafndan silinmemesidir. Bir sosyal aa dhil kullanc hesabn kullanlamaz duruma getirebilmesine ramen tek yapt hesap ve bal ilemlerin dondurulmasdr. Bu alar zerinde kullanclara ait hesaplarn silinemez olmasnn sebebi hesaba ait bilgilerin ileri bir tarihte hesabn tekrar aktif hale getirilmesi ihtimaline karn saklanmaktadr.Eyll 1971</p>

Recommended

View more >