W. Gaworecki - Turystyka

  • Published on
    07-Aug-2015

  • View
    3.366

  • Download
    3

Embed Size (px)

DESCRIPTION

W.Gaworecki - Turystyka

Transcript

<p>7</p> <p>-!</p> <p>Wadyslaw W. Gaworecki'</p> <p>Wydanie IV zmienione</p> <p>Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne Warszawa 2003</p> <p>I</p> <p>Projekt okadki</p> <p>MARIUSZ W. KUCHARCZUKRedaktor</p> <p>ANNA KOBYLSKARedaktor techniczny</p> <p>KRYSTYNA DAWIDCZYKKorekta</p> <p>HALINA WIECZOREK{'</p> <p>4</p> <p>SPIS TRESCIWstp11</p> <p>@ Copyright by Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne S.A.</p> <p>Warszawa 2003</p> <p>Rozoztar@ TURYSTYKA I JEJ RODZAJE1.1.</p> <p>I3 I3 6 6 3 37 39</p> <p>I..</p> <p>r.3.1.3.1.</p> <p>Pojcia podstawowe Kryteria podziau turystyki Wybrane rodzaje turystyki</p> <p>I.3.. r.3.3.</p> <p>I.3.4.1.3.5.</p> <p>Turystyka krajoznawcza Turystyka kwalifikowana Turystyka zdrowotna Turystyka motywacyjna</p> <p>.</p> <p>L3.6.I.3.7.</p> <p>Turystykabiznesowa TurystykakongresowaTurystyka morska</p> <p>4I434',7</p> <p>1.3.8.</p> <p>'-</p> <p>Turystykaetniczna I.3.9. Turystyka polonijna 1.3.10. Turystyka socjalna 1.3.11. Turystyka alternatywna L3.I. Turystyka religijno-pielgrzymkowa</p> <p>57 65 68</p> <p>7I75 79 875</p> <p>1.3.13. Turystyka kulturalna</p> <p>ISBN 83-208-1471-5</p> <p>I.3.I4.</p> <p>Turystyka lokalna</p> <p>I1.3.15; Turystyka wiejska 1.3. 15. 1. Charakterystyka turystyki wiejskiej I.3.I 5.. Agroturystyka 1.3.16. - Turystyka weekendowa9I 9I98101</p> <p>Rozozm Eil KRAJOWY I MIDZYNARoDoWY RUCH TURYSTYCZNY3.f</p> <p>r49</p> <p>RozozruffiCZYNNIKI RoZwoJU WSPCZESNEJ TURYSTYKI2.r..2.105</p> <p>3.1.1. 3.I.2. 3.1.3.</p> <p>.</p> <p>Krajowy ruch turystycznyCharakterystyka bazy noclegowej turystyki Turystyka krajowa Charakterystyka przestrzenna turystyki wewntrzkrajowej . Rozkad czasowy turystyki wewntrzkrajowej Podstawowe zagadnienia rozwoju turystyki</p> <p>t49,,49</p> <p>r52</p> <p>Og lna charakterystyka czynnik w rozwojuturystyki</p> <p>3.I.4.105</p> <p>..I'.2.. 2..3. ..4. 2..5. 2.3.</p> <p>.3.I.2.3..</p> <p>.3.3. 2.3.4. .3'5. 2.3.6.</p> <p>Czynniki spoeczne Czynniki polityczne. Czynniki techniczne Czynniki ekologiczne Czynniki popytowo-podaowe i uniwersalne Czas wolny od pracy Sia nabywcza ludnoci Urbanizacja Srodowisko przyrodnicze . Spoeczne konsekwencje rozwoju cywilizacjiDobra turystyczne.</p> <p>Megaczynniki rozwoju turystyki Czynniki ekonomiczne .</p> <p>r07r07109 110111 111</p> <p>3.1.5.</p> <p>.</p> <p>I54155 156</p> <p>3.2'</p> <p>w PolsceTurystyka midzynarodowa.</p> <p>3..I.</p> <p>II2</p> <p>3.2.. 3..3. 3..4.</p> <p>IN115 116</p> <p>L|</p> <p>nr23 r23</p> <p>.3.6.l. Charakterystyka d br turystycznych</p> <p>.3.6.. Podstawowe dobra turystyczne (walory</p> <p>..</p> <p>.</p> <p>Rozmiary turystyki midzynarodowej na wiecie Regiony turystyczne wiata Struktura regionalna turystyki wiatowej Turystyka midzynarodowa w Polsce 3'.4.L Turystyka przyjazdowa do Polski 3.2.4.. Zagraniczne wyjazdy mieszkarc w Polski 3..5. Nowe tendencje w turyStyce wiatowej 3.2.5J. Kierunki rozwoju turystyki wiatowej do 200 r. 3..5.. Czynniki rozwoju turystyki wiatowej do 0o r. 3..5.3. Strategia dziaania w sektorze turystyki 3..6. Globalizacja a turystyka 3..7. Midzynarodowe organizacje turystyczne .</p> <p>r63 r63r67</p> <p>r69 I7 I7178</p> <p>r82</p> <p>18184 188</p> <p>189</p> <p>194</p> <p>turystyczne) .3.6.3. Komplementarne dobra turystyczne (infrastruktura turystyczna) 2.3.7. Polityka paristwa w dziedzinie turystyki 2.3.7.r. Pojcie i cele polityki turystycznej. . . 2.3.7.. Podmioty polityki turystycznej .3.8. Motywacje podr y turystycznych .3.9. Ochrona prawna konsument w produkt w</p> <p>p5126</p> <p>I8 r28137 138</p> <p>Rozoznt ffi 4.1.1.</p> <p>TURYSTYKA A GOSPODARKA NARODOWA 4.I. GospodarkaturystycznaPojcie i zakres gospodarki turystycznej 4.1.2. *Rynek turystyczny 4.I..t. -Pojcie rynku turystycznego 4.I..2. Popyt turystyczny .</p> <p>199 199 199 205 05</p> <p>2.3.10. Bezpiecze stwo turyst w</p> <p>turystycznych</p> <p>..</p> <p>.</p> <p>I4T146</p> <p>06</p> <p>,)</p> <p>4. I</p> <p>4.l.3.4.r.4.4..</p> <p>r. .2.3. Lqda tu.ry9ty*c_z19)</p> <p>4.3. 4.4. 4.5. 4.6. 4.7. 4.8. 4.8.1. 4.8.. 4.8.3. 4.8.4. 4.9.</p> <p>4.I0.</p> <p>turystycznych . . . Miejsce turystyki w strategii oraz polityce rozwoju regionalnej i lokalnej wsp lnoty samorzdowej . . Zaoenia koncepcji turystyki regionalnej i lokalnej Turystyka na wiatowym rynku pracy . Turystyka a midzynatodowy obr t gospodarczy</p> <p>(ujcie kierunkowe) Marketing w turystyce Turystyka a transport Turystyka a przemys Turystyka a rolnictwo Turystyka a sport Turystyka a kultura Turystyka a gospodarka morska Turystyka w gospodarce miejscowoci turystycznej Pojcie i typologia miejscowoci turystycznych . Gospodarcze znaczenie turystyki dla miej scowoci</p> <p>Gospodarcze"6rii kwencje rozwoju turystyki</p> <p>1I</p> <p>5.10. 5.11.</p> <p>2r3 l5202 5 27</p> <p>5.n.</p> <p>Usugi w zakresie infrastruktury lokalnej Usugi handlowe.</p> <p>5.13.</p> <p>Usugi rzemie|nicze. Usugi ubezpieczeniowe</p> <p>373 375 377</p> <p>378</p> <p>2933 237</p> <p>Rozoznt ffi FUNKCJE I DY SFUNKCJE WSPoCZESNEJ TURYSTYKI</p> <p>38"1</p> <p>237 247.</p> <p>6.I. Pojcie funkcji turystyki. 6.' Funkcjewsp czesnejturystyki 6'.I. Funkcja wypoczynkowa.6.2.. ' Funkcja zdrowotna. 6'.3. l'Funkcja wychowawcza .''. 6..4. 'Funkcja ksztaceniowa. '</p> <p>387 389 389</p> <p>390</p> <p>249253 56</p> <p>6..5.</p> <p>264</p> <p>Funkcja miastotw rcza . YFunkcja edukacji kulturowej 6..6.</p> <p>39 394 396.:</p> <p>6'.7' Funkcjaekonomiczna' ..</p> <p>RozozruffiUSUGI TURYSTYCZNE5.1. 5.2. 5.3.5.4.</p> <p>6.2.8. Funkcjaetniczna. ekologicznej 6.2'9. Funkcja ksztatowania wiadomoci Funkcja polityczna. 6.J0.</p> <p>406 408 413415</p> <p>83 83</p> <p>Definicja usug turystycznych (cechy i zakres) Usugi transportowe Usugi hotelarskie. Usugi informacyjneWprowadzenie</p> <p>6.3. 6.4.</p> <p>4r7419 49 433</p> <p>Dysfunkcje wsp czesnej turyStyki</p> <p>286310 38</p> <p>Bilans gospodarczo-spoecznychkorzyci i koszt w rozwoju wsp czesnej turystyki</p> <p>Bibliografia</p> <p>5.4.I.5.4.2.5.5.</p> <p>Kierunki rozwoju techniki informacyjnej w turystyce</p> <p>3833</p> <p>Usugigastronomiczne</p> <p>.</p> <p>5.6.5.7. 5.8. 5.9.</p> <p>Usugi bankowe Usugi porednictwa i organizacji . . . Usugi przewodnickie i pilota wycieczek Usugi wypoczynkowe i usugi w zakresie kultury ftzycznej.</p> <p>343351</p> <p>36r369 372</p> <p>wsT PPrzedmiotem rozwua , zawartych w ksice jest turystyka, jej rodz.aje, uwarunkowania cywilizacyjne, tendencje rozwoju i konsekwenc,ic spoeczno-ekonomiczne dla r nych dziedzln wsp czesne go y cia. 't'urystyka bowiem stymuluje rozw j gospodarek kraj w, dostarczajc rlzlicznych korzyci. Przynosi jednak take negatywne skutki spoeczrtc i kulturowe. W pracy om wiono g wnie turystyk midzynarodow' a w miar tlrlstpnoci r de- turystyk krajow. Na tle og lnych ocen dokonanrl klasyfikacji rodzajowej wsp czesnej turystyki, podkrelajc skutki jako funkcje i dysfunkcje. Dokonujc uog lnier ,|c.j rozwoju, rozumiane wniosk w naruucajcych si z czstkowych rozwaa o r nych aspekhtch rozwoju turystyki na wiecie,odnoszono je do warunk w krajowych, ksztatowanych przez wprowadzan reform gospodarki orazpulistwa.</p> <p>Charakterystyka turystykiuhcj</p> <p>ric zakres przestrzenny prezentowanych uog lnier turystyki obejmuje rkule: wiatow,regionaln i krajow. Naley doda' i ten zakses rozwrra determinowaa g wnie dostpnodanych Statystycznych' Ksika skada si z szeciu rozdzia w- W rozdziale pierwszym za|u'ezentowano przegld definicji elementarnych poj z zakresu turystyhi rlraz scharakteryzowano wybrane rodzaje turystyki. Rozdzia drugi ;llwicono czynnikom rozwoju wsp czesnej turystyki. W rozdziale11</p> <p>muje rozmaite jednostki geografi czno-administracyjne. W tym sen-</p> <p>jako zjawiska wielopaszczyznowego</p> <p>woju wsp czesnej turystyki. W wydaniu czwartym podrcznika autor, wykorzystujc wasne dowiadczenia dydaktyczne, uwagi Czytelnik w, atake to, co si dzieje w turystyce wiatowej i polskiej, zaktualizowa opisy turystyki kulturalnej oraz zaprezentowa problemy turystyki lokalnej i wiejskiej. Wzbogaci on charakterystyk czynnik w rozwoju wsp czesnej turystyki o megaczynnikj ibezpiecze stwo turyst w oraz przedstawi nowe tendencje i uwarunkowania rozwoju turyStyki wiatowej, prezenc prognoz rozwoju turystyki do 00 r.' opracowanprzez WTo. Autor nawietliwsp zaleno globalizacji i turystyk| atake zwr ci uwag na celowo wykorzystania turystyki w ksztatowaniu Strategii i polityki rozwoju regionalnego oraz zaktualizowa dane statystyczne dotyczce turystyki wiatowej i krajowej. Autor ma nadziej, e niniejsza ksizka o zmodyfikowanej treci, na pewno nadal nie wolna od wad, pomoze Czytelnikowi zrozumie turystyk, fascynujc oraz stale zmieniajcsi dziedzin yciai gospooczekuje take, e praca ta da odpowied na pytanie o natur wiatowej i krajowej gospodarki turystycznej oraz wskaze problemy, przed kt rymi gospodarka ta stoi u progu XXI w. Dziki temu bdzie przydatna dla studiujcych turystyk oraz os b ksztatujcych polsk polityk turystyczn w r nej skali. Moe teby uyteczna dla praktyk w prowadzcych wasn dziaalnow dziedzinie turystyki.</p> <p>trzecim dokonano analizy statystycznej krajowego i midzynarodowego ruchu turystycznego na tle bazy noclegowej, podkrelajc struktur przestzenn tego ruchu. W rozdziale tym zutr cono uwag na rol midzynarodowych organizacji turystycznych. W rozdziale czwartym ukazano miejsce turystyki w strukturze element w gospodarki narodowej, ilustrujc wywody danymi statystycznymi dotyczcymi kraj w rozwinitych gospodarczo. Rozdzia pity zawiera opis rozwoju wybranych usug turystycznych oraz ich przemian jakociowych w wiecie i w Polsce. Rozdzia sz sty zapowicono ocenie funkcji wsp czesnej turystyki oraz dysfunkcji, czyli negatywnych skutk w jej rozwoju, atake przegldowi gospodarczo-spoecznych korzyci i koszt w roz-</p> <p>Rozoztnt</p> <p>TURYSTYKA t )E) RODZA)E</p> <p>1.1. PoJclA PoDsTAWowEliteraturze mona spotka wiele definicji pojcia ,,turysta'" Pierwsz oficjaln definicj turysty zagranicznego przyja w 1937 r' Rada Ligi Narod w: ,,Dla uzyskania wikszej por wnywalnoci statystyk turystyki midzynarodowej, okrelenie (&gt; powinno w Zasadzie by rozumiane jako oznaczajce kad osob podr ujcprzez jej czas trwajcy 24 godziny, lub wicej, w kraju nie bdcym krajem</p> <p>W</p> <p>staego zamieszkania''l.</p> <p>Wedfug tej definicji za turyst w uwaano osoby:</p> <p>rI I</p> <p>podr ujce dla przyjemnoci, w celach rodzinnych, zdrowotnychi innych,</p> <p>darki, poprawiajc jakoycia wsp czesnego czowieka. Autor</p> <p>udajce si na zebrania lub jako reprezentanci w sprawach naukowych, administracyjnych, dyplomaty czny ch, sportowych itp', podr ujce w celach handlowych, uczestnik w rejs w morskich, nawet gdy czas ich pobytu nie przelaaczaby 4 godzin. Natomiast nie uwaano za turyst w os b:</p> <p>I I</p> <p>przebywaj cych w celach bezporednio zarobkowych, majcych na celu zamieszkanie na stae w danym kraju,</p> <p>I S. Wodeiko, Ruch przyjazdow z hchodu do wybranych parisnv socjalistycznych jako wyraz luki na europejskim rynku turystycznym,,,Monografie i Opracowania" nr 288' SGPiS, Warszawa 1989, s.26. 13</p> <p>l r r</p> <p>przebywajcych w strefie przygranicznej i tam zatrudnionych, jadcych tranzytem bez zatrzymania si, student w i modziey przebywajcej w pensjonatach i szkoach.</p> <p>Intencj Rady' Ligi Narod w byo to, aby wszystkie kraje prowadziy Statystyk ruchu turystycznego na podstawie jednakowego systemu. Wymienion definicj przyj{ po II wojnie wiatowej Midzynarodowy Zwiry,ek Oficjalnych Organizacji Turystycznych (MZOOT), kt ry wprowadzi do niej w latach 1950 i 1957 dwie poprawki. Pierwsza dotyczya objcia mianem turysty modzieystudiujcej poza granicami wasnego kraju, a take ch, kt rzy przebywali w pensjonatach i internatach szkolnych za granic. Druga poprawka zadotyczya podt nych tranzytowych, kt rych obejmowano mianem turysty wtedy, kiedy zatrzymywali si w kraju przejazdem nawet kr cej ni 4 godziny, ale w celach turystycznych. Ta uzupeniona definicja zostaa przyjta ptzez wiele kraj w. Wprowadzone zmiany nie usuny jednak zasadniczych jej brak w. Problem sprowadza si do uwzgldnienia w definicji motyw w podr zowania jako podstawy okrelenia kategorii turysty. Kady turysta jest podr nym, ale nie kazdy podr ny jest turyst. Podstaw rozr nienia jest motyw podr zy. Dlatego nurt dyskusji naukowej koncentrowa si na motywie podr zowania tych, kt rzy:</p> <p>'tirycis to ci gocie, kt rzy w kraju czasowego pobytu spdzili prrynajmniej jedn noc w jego bazie hotelowej w celach wypoczynkowyc h, leczn iczy ch, krajoznaw czych, religijnych, sporto'yych, subowych, rodzinnych, spoecznych, politycznych itp. Wycieczkowiczami zas odwiedzajcy dany kraj, k6rzy w nim lpdzili mniej ni 4 godziny i nie korzystali z bazy hote1owej tego krrrju' Trzeba doda, e ci odwiedzajcy,kt rzy korzystaj z nocleg w lttt statku lub w pocigu i przebywaj w danym kraju na'9yg1 ki1ka dni, r zaliczani do kategorii wycieczkowicz w.</p> <p>Definicja rzymska okrela te motywy podr zow1ia. S one wsp1lne dla turyst w oraz wycieczkowicz w, a obejmuj wypoczynek, lttlcresy, zdrowie, studia, zjazdy, wizyty u rodziny lub zn1grnych, motywy religijne, sport i inne. Wynika z tego, e w omawianej definicji preferuje si szeroki zakrcs motywacji podr y turystycznych, natomiast za podstawowe krylelium wyr niajce turyst w spord innych odwiedza3gych przyjltru.jc si korzystanie zbazy hotelowej kraju czasoweBo Fobytu. Dziki lcttlu mona statystycznie uchwyci liczb turyst w zag166znych naprxlstawie rejestracji gociw sieci hotelowej. Szacunek tego ruchu nie |cst oczywicie peny i moe by korygowany przez notowanie turyrtilw w punktach granicznych oraz na lotniskach.</p> <p>r r</p> <p>podr uj w inne miejsca lub do innych kraj w w celach wypoczynku, rozrywki, zdrowotnych itp., podr zuj subowo lub te w celu staego zatrudnienia.</p> <p>Problem ten zosta podjty na konferencji oNZ w Rzymie w 1963 r., podczas kt rej omawiano zagadnienia turystyki i podr y midzynarodowych. Zdecydowano tam, e termin ,,turySta'' powinno si zamieni na sowo ,,$o'',,,odwiedzajcy', i e statystycznie powinien on obejmowa r wnie wycieczkowicz w. Jelichodzi o kategori odwiedzajcych, to zgodnie z definicj rzymsk odwiedzajcym jest kazda osoba, kt ra przebywa w odwiedzanym kraju niezalenie od powod w odwiedzin, z wyjtkiem doty-</p> <p>Podzia odwiedzajcych na turyst w i wycieczkowicz w w ujciu delinicji rzymskiej moze jednak budzi kontrowersje, dltego powinien by przedmiotem dalszych analiz. Z ekonomicznego punktu widzenia goczasowY czY odwiedzajcy Jcst konsumentem rozmaitych usug turystycznych. Przyimuig kry1gtiuln konsumpcji turystycznej, turyStami mozna nazwa Wszystkich goci. kt rych obejmuje kategoria ,,odwiedzajcy''' niezaleqie od ich stocttnku do bazy hotelowej kraju czasowo odwiedzanego. Jeeli si pomi-</p> <p>wicz14</p> <p>czcych zatrudnienia w tym kraju. Wedug tej definicji wszystkich odwiedzajcych podzielono na dwie kategorie: turyst w i wycieczko_w.</p> <p>lrie praktyczn stron ewidencji turyst w zagraniczrtych w bazie lrrltclowej i rol hotelarstwa w gospodarce turystycznej, to pod wzgl_ tlcln skutk w ekonomicznych podzia odwiedzajcYch na furyst w iwycieczkowicz w moe nasuwa pewne wtpliwoci.oferta turyllyczna nie wprowadzaprzecie takich podzia w, choci2 uwzgldnia ldlne potrzeby turyst w zgaszane na rynku. Zachca te wszystkich do wyduzania czasu pobytu. Ponadto trzeba przypomnie, e ewidencja</p> <p>tttl'yst w na podstawie kart meldunkowych w sieci hotelowej nie spe15</p> <p>rozumianych turyst w w og lnej liczbie odwiedzajcych. Z punktu widzenia interes w gospodarki turystycznej zajest bardzomao istotny.</p> <p>u tak</p> <p>nia warunku kompletnoci. Coraz liczniejsze bowiem s pobyty goci przyjaci , w namiotach ustawionych poza estrujcymi pobyty kempingami itp. Mona wic powiedzie, e rzymska definicja turysty z 1963 r. jest pr b stworzenia pewnego jednolitego systemu estracji turyst w zagta...</p>

Recommended

View more >