Zwalczyć negatywne myślenie

  • Published on
    12-Mar-2016

  • View
    216

  • Download
    2

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Nasze myli zarwno negatywne, jak i pozytywne dostarczaj nam materiau do oceniania innych i siebie. Wywieraj na nas wpyw i, w taki lub inny sposb, popychaj do dziaania. Ksztatuj nasz osobowo i kieruj naszym zachowaniem. Ksika Jola Pralonga nie oferuje ani adnej techniki, ani nowej sztuczki pokazujcej sposb uwolnienia si od niepokoju. Autor chciaby zaprosi czytelnika do tego, aby za przykadem dawnych mnichw, pozwoli Bogu oddycha w sobie. Nauczanie ojcw pustyni chce zaprowadzi nas do hezychii, oznaczajcej z gr. rwnowag, odpoczynek, pokj, agodno, wewntrzn cisz, samotni.

Transcript

  • PLN

    bigzwalczy negatywne mylenie CMYK

  • 22

  • 11

  • 22

  • 33

    przeoya Dorota Samsel

  • 44

    Tytu oryginauCombattre ses penses ngatives

    DITIONS DES BATITUDES, S.O.C., 2011

    Copyright for this edition by Wydawnictwo W drodze 2012

    RedaktorLidia Kozowska

    Redaktor technicznyJustyna Nowaczyk

    Projekt okadki i stron tytuowychJustyna Czyak

    ISBN 978-83-7033-835-0

    Wydawnictwo Polskiej Prowincji DominikanwWdrodze 2012

    ul. Kociuszki 99, 60-920 Poznatel. 61 852 39 62, faks 61 850 17 82

    www.wdrodze.pl sprzedaz@wdrodze.pl

  • 55

    WstpWstpOD CZEGO ZACZ?OD CZEGO ZACZ?

    KIEDY DOPADA CI PRZYGNBIENIE...KIEDY DOPADA CI PRZYGNBIENIE...

    Czuj, e jeste zmartwiony iniespokojny; zatopiony w swoim wewntrznym wiecie przestae si umie-cha, masz napity wyraz twarzy, stae si maomwny, coraz bardziej si izolujesz... Czyby dopado ci przy-gnbienie? Co si dzieje?

    To prawda, ostatnio wszystko widz w czarnych barwach. Myl oegzaminach na koniec roku i co mi mwi, e je oblej. Drczy mnie przeczucie niepowodze-nia, mimo e obiektywnie nie mam si czego obawia. Ale to silniejsze ode mnie. Te negatywne myli przela-duj mnie inie odstpuj. Nie potra si ich pozby. Trac wiar wsiebie, czuj niepokj iprzygnbienie.

    Taka rozmowa to jeden zprzykadw nagego wdar-cia si do naszego umysu negatywnych myli. Te bar-dzo realnie obecne wnas czarne wyobraenia czsto nie tylko nie odzwierciedlaj rzeczywistoci, ale jeszcze j deformuj. Istnieje olbrzymia przepa pomidzy tym, czego si obawiamy, atym, co rzeczywicie si wydarzy iw jaki sposb zostanie przez nas przeyte. Ogarni-

  • 66

    te wizj zowrogiej przyszoci myli kotuj si wna-szej gowie niczym rj pszcz, ktry kry wobiegu zamknitym, nie dostrzegajc drogi wyjcia. Niektre zmartwienia daj si kontrolowa, inne nie. Ich przy-czyna nie zawsze jest znana. Zdarza si, e popadamy w przygnbienie, nie wiedzc dlaczego. Zalewaj nas negatywne myli, wydobywajce si z obszaru naszej niewiadomoci, bdcego drugim dnem niepokoju lub zego humoru. Pocieszamy si, e to tylko jedne ztych szarych dni, ktre trzeba jako przey. Negatywne my-li wywouj problemy wrelacjach zawodowych ioso-bistych iprzyczyniaj si do waha nastroju.

    STAJESZ SI TYM, OCZYM MYLISZSTAJESZ SI TYM, OCZYM MYLISZ

    Nasze myli, zarwno negatywne, jak ipozytywne, do-starczaj nam materiau do oceniania innych i siebie. Wywieraj na nas wpyw i, wtaki lub inny sposb, po-pychaj do dziaania. Ksztatuj nasz osobowo ikie-ruj naszym zachowaniem.

    Okoo pidziesitego roku naszej ery grecki lo-zof Epiktet pisa: Ludzi nie wytrcaj z rwnowagi wydarzenia, tylko wyobraenia, jakie tworz oni sobie na ich temat1. Inaczej mwic, to nie fakty czyni nas szczliwymi lub nieszczliwymi, ale nadana im inter-pretacja. Bardzo czsto sami jestemy dla siebie okrutni. Moe si zdarzy na przykad, e nie wiadomo dlacze-

    1 Cytat za: A. Grn, Nie zadawaj blu samemu sobie, prze. S. Wolski, Wydawnictwo Wrocawskiej Ksigarni Archidiecezjal-nej, Wrocaw 1998, s. 1415.

  • 77

    go poczuj antypati do osoby spotkanej pierwszy raz wyciu. Nie jestem odpowiedzialny za taki stan ducha, jest to cakowicie irracjonalne2. Jeeli zreszt nie bd tego wiadomy, moja antypatia przerodzi si wbdn ocen danej osoby idoprowadzi do tego, e nie bd wstanie jej znie. Aby uwolni si od tworzenia wgo-wie faszywych obrazw wiata, konieczne jest oczysz-czenie myli zzakcajcych je namitnoci, takich jak gniew, lk, smutek, zazdro itp., poniewa to one za-ciemniaj nasz ocen.

    MYLI ZANIECZYSZCZONE NAMITNOCIAMIMYLI ZANIECZYSZCZONE NAMITNOCIAMI

    Myli ywi si sowami, obrazami lub przernej na-tury wyobraeniami, zaczerpnitymi ztygla naszej co-dziennoci. Codzienne doznania umysu uruchamiaj wiele rodzajw uczu iemocji.

    Dobrze znamy sytuacj, kiedy pewne myli, otoczo-ne ramk wyobrani, tworz rodzaj wewntrznego kina, rozpalajc namitno, uczucie lub popd; mwimy wtedy: Gotuj si ze zoci... Mam ochot wszystko rozbi... Paraliuje mnie strach... Zakochaem si od pierwszego

    2 Taki rodzaj irracjonalnego zachowania pochodzi najczciej zobszaru niewiadomoci. Niewiadomo rejestruje wszystkie na-sze wspomnienia, znajmniejszymi szczegami. Jest rwnie rodza-jem graciarni, do ktrej przerzucamy stare zranienia iniedozwolone pragnienia, ktrych nie chcemy widzie lub akceptowa. Prdzej czy pniej wypywaj one na powierzchni naszej wiadomoci wfor-mie niepokoju, lku, rnych obsesji. Wprzytoczonym przykadzie odczucie antypatii wywoane byo zpewnoci zachowaniami, ktre obudziy stare zranienia zwizane zzapomnianymi wydarzeniami. Na powierzchni wydobyo si jedynie uczucie odrzucenia.

  • 88

    wejrzenia... Serce wali mi jak mot... Odczuwam podnie-cenie, popd seksualny itd. Myli zostaj poruszone przez namitnoci. Atakuj umys, nkaj nas i przeladuj. Jeeli nie pooymy im kresu, wywoaj pokus iwtedy od przejcia do czynw dzieli nas ju tylko jeden krok.

    Niespokojne myli odpowiadaj za gniew, smutek, rozpacz lub nadziej, pocig uczuciowy iseksualny. Ich wpywowi ulega rwnie nasze ciao: obserwujemy wzrost cinienia ttniczego, skok adrenaliny, podniece-nie lub parali, ble gowy, dreszcze itp.

    Przeciwnie, myli pozytywne wpywaj na nas uspo-kajajco; emanuje z nich rado, spokj, umiejtno rozeznawania, pragnienie dobra, mioci, harmonii, po-koju iprzebaczenia.

    JESTE CZYM WICEJ NI NAMITNOCIAMIJESTE CZYM WICEJ NI NAMITNOCIAMI33

    Ludzki byt skada si ztrzech elementw: duszy, psy-chiki iciaa.

    3 Namitnoci, bdce synonimem emocji, uczu, popdw, nale do porusze naszej uczuciowoci. S nieprzewidywalne, niczym porywcze konie i rozumny czowiek musi by ich panem, podobnie jak trzymajcy wierzchowca za uzd jedziec. Jeeli, przeciwnie, pozwoli on swojemu wierzchowcowi poprowadzi ipo-nie, utraci wolno. Namitnoci, ktre s opanowane iwaciwie ukierunkowane, staj si pozytywn energi, suc czowiekowi. Na przykad, agresywna energia wzmacnia cnot mstwa, pobu-dza wysiek popychajcy do wypenienia swoich zobowiza a do koca. Energia seksualna scala mio maonkw i ubogaca ich maeskie ycie. Jeeli s niekontrolowane, namitnoci zalewaj nas izakcaj waciwy obraz rzeczy, przyczyniajc si do naszych faszywych osdw ibdnych interpretacji rzeczywistoci. Igrzech posuguje si nimi, aby dziaa zjeszcze wiksz si...

  • 99

    Niemiertelna dusza stworzona jest bezporednio przez Boga. Oywia nasze ycie i wszystkie ludzkie zdolnoci. Psychika to emocjonalna iuczuciowa cz naszego bytu. Materialne ciao yje dziki duchowi. Jest nim naznaczone.

    Przejawami duchowej duszy s intelekt i mio. Dusza jest nasz zdolnoci do rozeznawania, szlachet-noci, dawania daru zsiebie, przekraczania siebie, siy, panowania nad sob iotwarcia na Stworzyciela. Wna-szej duszy zamieszkuje Duch Boy:

    Ja za bd prosi Ojca, ainnego Pocieszyciela da wam, aby z wami by na zawsze. Ducha Prawdy, ktrego wiat przyj nie moe, poniewa Go nie widzi ani nie zna. Ale wy Go znacie, poniewa uwas przebywa iw was bdzie ( J 14,1617)4.

    Dusza jest mocniejsza ni nasze namitnoci inie poddaje si ich wpywowi. Emocje iuczucia pod wpy-wem okolicznoci ulegaj czsto zmianie. Oscyluj midzy lkiem a odwag, radoci a zniechceniem, optymizmem a pesymizmem. Zale od otaczajcego nas rodowiska, wykonywanej przez nas pracy, napo-tykanych osb. Zdarza si, e jednego dnia przepenia nas energia i czujemy si wrcz euforycznie, a nagle, nastpnego dnia, jestemy wyczerpani ismutni. Moe to zalee od pogody lub tego, czy napotkamy na swej drodze osoby sympatyczne, czy antypatyczne. Emocje warunkuj sposb naszego mylenia, ale nie s wstanie

    4 Cytaty biblijne za: Pismo wite Starego iNowego Testementu. Biblia Tysiclecia, Pallottinum, Pozna 2003.

  • 1010

    zakci spokoju duszy. Pozostaje ona, jak zapewnia w. Pawe Aposto, pena pokoju i ufnoci: Z wielk ufnoci odnosz si do was, chlubi si wami bardzo. Peen jestem pociechy, opywam w rado w kadym ucisku (2 Kor 7,4).

    Im mocniej pozwalamy Bogu w nas dziaa, tym bardziej doskonalimy si wpanowaniu nad przygniata-jcymi nas mylami.

    Nie naley nigdy opiera si na odczuwanych emo-cjach przy podejmowaniu wanych yciowych decyzji i obieraniu yciowych kierunkw. Czu i dowiad-cza to jedno, rozwaa, rozeznawa iopiera si na Bogu to zupenie co innego. Kiedy przeladuj mnie negatywne wyobraenia, mog zdecydowa si skon-centrowa wszystkie swoje myli na Chrystusie, ktry jest Drog, Prawd iyciem.

    I tak na przykad, wiem, e obsesyjny popd, za-lewajcy cae pole mojej wiadomoci, nie pochodzi od Boga. Nie jest on ca moj osobowoci ioddzie-la mnie od Boga. Iwiem rwnie, e dziki Temu, ktry mnie umiowa, we wszystkim tym odnosz ju pene zwycistwo (por. Rz 8,3739).

    TO JA JESTEM, NIE BJCIE SI! J 6,20TO JA JESTEM, NIE BJCIE SI! J 6,20

    Przyjdcie do Mnie wszyscy, ktrzy utrudzeni iobci-eni jestecie, aJa was pokrzepi (Mt 11,28).

    Wanie to proponuj wam na pocztku tej ksiki przyj do Chrystusa iotworzy serce na Jego wiato.

  • 1111

    Tylko On moe prawdziwie odciy nas od naszych brzemion.

    Wraz zchrztem otrzymalimy dar aski, awraz za-sk dar Ducha witego, ktry rozdziela nam swoje owoce: pokj serca, pogod ducha, mio, cierpliwo, zapa, wol isi, by czyni dobrze. Nieobecno Boga wyciu tworzy wewntrzn pustk, ktrej nic ani nikt nie jest w stanie wypeni. Gbokie spotkanie zBo-giem to otwarte drzwi do uzdrowienia caego bytu. Je-eli to nie Bg znajduje si wcentrum naszego ycia izaj, odwracamy role izastpujemy Go wasnym ego, ktre bdzie poszukiwao szczcia wbokach, takich jak: sukces, powodzenie, sawa, uznanie, pienidze, samochd, dom itd. I bdziemy yli w cigym lku przed utrat czego, niespenieniem, niedocenieniem, brakiem uznania. Bez Boga tracimy prawdziwy pokj, taki, ktry nie przestaje trwa porodku kadej burzy. Niepokj idepresja s chorobami naszych czasw. Czy nie s rezultatem wewntrznej pustki zwizanej zutra-t Boga? Austriacki psychiatra Viktor Frankl ( 1997) zwraca uwag na fakt, e czowiek pozbawiony psy-chicznego spokoju gbiej