Informatika e biznesit java5

  • Published on
    23-Jun-2015

  • View
    191

  • Download
    2

Embed Size (px)

Transcript

  • 1. Informatika e Biznesit Besart Hashani

2. Organizimi i te dhenave 3. Te dhenat, informacioni, njohuria dhe mencuriaMencuria Njohuria Informacioni Te dhenatAplikim i njohurise per te arritur qellimet e caktuara Kuptim i qarte i informacionit Te dhena te perpunuara dhe kuptimplote Fakte te paperpunuara ose simbole3 4. Sistemi informatik Sistemi i cili eshte ne marredhenie dhe interaksion me rrethinen ne te cilen kemben madhesite hyrese dhe dalese quhet sistem informatik. Sistemi informatik shnderron te dhenat ne informata Elemente kryesore te sistemit informatik jane njerezit dhe pajisjet => sisteme artificiale Inputet, procesimi, outputet dhe ruajtja e te dhenave realizohet nga personeli dhe pajisjet 5. Detyrat dhe aktivitet e sistemit informativ sipas J.W. Wilkinson 6. Organizimi i te dhenave Burime te ndryshme te te dhenave Natyra te ndryshme te te dhenave Nivele te ndryshme te nderlikueshmerise se te dhenave 7. Pamja logjike e te dhenave Dizajni logjik Pamja fizike e te dhenave Dizajni fizik 8. Dizajni logjik i te dhenave Model abstrakt si jane te grupuara te dhenat Dizajni logjik i mire duhet te definoje sturkturen dhe lidhjet ndermjet te dhenave, ashtu qe te drejtoje dizajnin fizik. Dizajni logjik perdoret si baze per dizajnin fizik Elementet e pamjes logjike: Shenjat (Characters) ndonje element te alfabetit ose te ndonje bashkesie numerike Fusha e te dhenave (Data File) varg i shenjave qe ka kuptim Segmenti i te dhenave (Segment Data) Fusha te peraferta Datoteke e te dhenave (Data Record) - te gjitha fushat qe logjikisht lidhen me nje objekt dhe e pershkruajne ate Datoteka logjike e te dhenave (Logical Data File) bashkesi te rregulluar dhe te organizuar 9. Arsyet per krijimin e modelit logjik te te dhenave jane: Ndihmon ne kuptimin e kerkesave dhe elementeve te te dhenave biznesore Krijon bazen per dizajnin fizik te bazes se te dhenave Lehteson evitimin e redundances dhe te jokonsistences se te dhenave Lehteson ri-perdorimin dhe shperndarjen e te dhenave Zvogelon kohen dhe koston e zhvillimit dhe mirembajtjes Dizajni logjik eshte i pavarur nga teknologjia 10. Dizajni fizik i te dhenave Ka te beje me karakteristikat fizike te te dhenave. Zhvillohet nga specialistet e teknologjise Shfrytezohen mundesite qe ofron teknologjia Merren parasysh kufizimet qe ofron teknologjia e caktuar Dizajni fizik varet nga teknologjia specifike 11. Sasia e Informates Sipas Shannon, sasia e informates eshte: nH p( xi ) log 2 p ( xi ) i 1 P(xi) probabiliteti i ndodhjes se ngjarjes xi Shenja negative ka te beje me entropine negative (informaten) Logaritem me baze 2 sepse transmetimi i sinjaleve eshte binar (1 ose 0 PO ose JO). Sasia e informates matet me bit 12. Ruajtja e te dhenave Kompjuteret i ruajne te dhenat ne forme te biteve (bit) b e vogel Nje bit mund te kete njeren nga dy gjendjet 1 ose 0 u korrespondojne sinjaleve elektrike 8 bite = 1 bajt (Byte) B e madhe 16 bite = 2 bajt (Byte) = 1 fjale (Word) Ne Informatike zakonisht perdoren shumefishe te biteve ose bajteve 14 13. Shumefishat Ne liber nje konfuzion i vogel15 14. Sistemet numerike Cka nenkuptojme me sisteme numerike? Sistemet numerike antike Ekzistojne nje numer i konsiderueshem i sistemeve numerike: Decimal Binar Oktal Heksadecimal 18 15. Sistemi numerik decimal Ka baze 10. Sistemi numerik decimal eshte sistemi me i perdorshem ne ditet e sotme. PSE?19 16. 20 17. Sistemi numerik binar Ka baze 2. Sistemi me i perdorshem ne inxhinierine e komunikimeve. PSE?21 18. 22 19. Kodimi ne informatike Transformimi nga nje forme ne tjetren Llojet e kodimit: Kodim i orientuar ne domethenie njesi e kodimit eshte e tere permbajtja (Perkthimet e librave) Kodim i orientuar ne porosi nje bashkesi me kuptim shnderrohet ne bashkesi me kuptim (Book - Liber) Kodim i orientuar ne shenja - nje shenje e vecante e permbajtjes shnderrohet ne nje shenje tjeter (: /) Kode standarde per komunikimin njeri-makine ASCII (American Standard Code for Information Interchange) EBCDIC (Extended Binary Coded Decimal Interchange Code) 8 biteshe => 256 sinjale 20. Probleme me te dhenat? 21. Komponentet e sistemit informatik te menaxhmentit te biznesit Komponenta materiale Komponenta jo-materiale Komponenta njerezore Komponenta transmetuese Komponenta organizative 22. Qeverisja me te dhena 23. Menaxhimi i te dhenave, politika te organizimit te te dhenave, procese menaxhuese biznesore, menaxhimi i rrezikut perdoren bashkarisht per te bere nje organizim sa me te mire te te dhenave Organizatat duan te perdorin qeverisjen me te dhena per te kontrolluar proceset dhe metodat me ane te se cilave trajtohen te dhenat 24. Qeverisja me te dhena mundeson menaxhim formal te te dhenave ne ndermarrje Rritet besueshmeria e te dhenave Dihen pergjegjesite e secilit person ne rast te kualitetit jo te mire te te dhenave Dihet se kush cka mund te beje per te rritur cilesine e vendim-marrjes. Mundesohet rritja e pergjithshme e nderlidhjes midis teknologjise dhe stafit 25. Disa nga qellimet e qeverisjes me te dhenat perfshijne: Rritja e konsistences dhe vetebesimit ne te dhenat potenciale Zvogelimi i rrezikut nga gjobat e rregullatorit Rritja e sigurise se te dhenave Maksimizimi i te hyrave potenciale nga te dhenat Percaktimi i pegjegjesise per cilesine e informatave Mundesia e planifikimit me te mire nga stafi mbikqyres Minimizimi ose eliminimi i punes se dyfishte Rritja e efektivitetit te stafit Mundesia e caktimit me te sakte te caqeve 26. Nivelet e qeverisjes se te dhenave: Qeverisje e padisciplinuar (zero qeverisje) Secilit perdorues i besohet se do te vendose te dhena te sakta dhe ne kohe. Qeverisje me ane te qendrave te ekselences (COE) Krijohet nje grup me qellim te krijimit dhe verifikimit te te dhenave para futjes ne sistem Qeverisje pasive Perdoruesit i fusin te dhenat ne sistemin e automatizuar, i cili i raporton gabimet te autoret per korrektim, e raportin e cilesise e dergon te menaxhmenti Qeverisje aktive Para se te postohen te dhenat, ato duhet te vleresohen automatikisht 27. CIAs big data mission: Collect everything and hang onto it foreverhttp://www.rawstory.com/rs/2013/03/21/cias-big-datamission-collect-everything-and-hang-onto-it-forever/