Podstawy ekonomii ćwiczenia 1

  • Published on
    27-Jul-2015

  • View
    157

  • Download
    2

Embed Size (px)

Transcript

<p> 1. Podstawy ekonomiimgr Magdalena Rybickam.rybicka@vistula.edu.pl 2. Treci ksztacenia i liczba godzinoDefinicja ekonomii, mikro i makroekonomia wstp. Historia nazwy, wspczesne ujcie przedmiotu ekonomia (1 h c.)oGwne problemy ekonomii. Potrzeby, zasoby i zdolnoci wytwrcze spoeczestwa. Dylematy dobrobytu ekonomicznego i spoecznego (1h c.)oRola ekonomiczna pastwa. Interes publiczny, a interes prywatny. Pastwo a kapita ludzki. (1 h c.)oPodmioty gospodarki rynkowej gospodarstwa domowe i rolne, przedsibiorstwa, instytucje pastwowe (1 h c. )oZachowania konsumenta na rynku dbr i usug. Czynniki ksztatujce popyt, zaleno midzy popytem, a cen. Wpyw ceny na poda. Funkcje ceny w gospodarce rynkowej. Elastyczno dochodowa. (2 h c.)oKonsument: krzywa obojtnoci konsumenta, rwnowaga konsumenta. Optymalizacja czasu pracy i czasu wolnego. (1h c.)oZachowania konsumenta (1h c.)oRynek i jego rodzaje. Podstawowe funkcje rynku. Rynek monopolu penego, rynek konkurencji monopolistycznej, rynek oligopolu klasycznego ( 2h c.) kolokwiumoIstota i funkcje przedsibiorstwa. Czynniki rozwoju przedsibiorstwa. Przedsibiorstwa sektora pastwowego i prywatnego omwienie zagadnie (2h c.)oDochd narodowy. Produkt krajowy brutto. Metody liczenia krajowego produktu brutto i dochodu narodowego (1h c.)oPienidz ewolucja i funkcje. Czynniki wpywajce na popyt i poda pienidza ( 1h c.)oHandel zagraniczny- historia i teraniejszo. (2 h c.)1 3. Warunki zaliczenia przedmiotuSkadowe oceny:Kolokwium na 5 zajciach (50%) + praca pisemna (prezentacja) (50%)lubTest kocowy (100%)Literatura podstawowa:Kaczorowski P., Krajewski P., Mackiewicz M., Piwowarski R., Podstawy ekonomii matematycznej, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2009Czarny B., Podstawy ekonomii, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2011,Samuelson P., Nordhaus W., Ekonomia, Dom Wydawniczy Rebis, Warszawa 20122 4. Literatura uzupeniajca:Mierzejewska Majcherek, Podstawy ekonomii, Difin, 2009Kaczorowski P., Krajewski P., Mackiewicz M., Piwowarski R., Podstawy ekonomii matematycznej, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2009Nasiowski M. System rynkowy, Key Text, Warszawa 2007Sztaba S., Ekonomia od A do Z, red. naukowa WAiP, Warszawa 20073 5. HistoriaHistoryk Ksenofont napisa dzieo pod tytuem Oikonomikos, czyli Gospodarz(std pochodzi sowo "ekonomista"). Dzieo Ksenofonta jest przede wszystkim podrcznikiem zarzdzania gospodarstwem domowym lub pastwem - miastem (w tym wypadku Atenami). Zawiera, oprcz praktycznych porad dotyczcych dysponowania majtkiem, gar przemyle ekonomicznych. Ju na samym pocztku Ksenofont wkada w usta swojego mistrza, Sokratesa, stwierdzenie, e zarzdzanie wasnoci wymaga wiedzy, podobnie jak medycyna, kowalstwo czy stolarstwo. Czyli zarzdzanie jest rzemiosem.4 6. Arystoteles w Etyce Nikomachejskiej. Wyjania fenomen handlu, jako procesu, w ktrym ludzie wzajemnie zaspokajaj swoje potrzeby. Podobnie jak Ksenofont doradzaj, w jaki sposb prawidowo zarzdza domem i, w dziele pod tytuem Polityka, pastwem. By zwolennikiem wasnoci prywatnej i przeciwnikiem oprocentowanych poyczekHistoria cd.5 7. Historia - staroytno7 w Augustyn (354 430) twierdzi eistniej dwa rodzaje spoecznoci,wchodzcych w skad pastw ornym charakterze (PastwoBoe): pastwo boe i pastwoziemskie. By autorem koncepcjipastwa ustanawiajca je jakorzecz wspln, majca si troszczyo dobro wszystkich obywateli.Praca nie jest tylko obowizkiem, aletake dziaaniem na chwa Boga,zblia do Boga nobilitacja ludzkiejpracy (rolnictwo, rzemioso). Handelpostrzega jako niegodny czowieka.6 8. Historia - staroytno8 w Benedykt z Nursji (480 547) ora et labora (mdl si i pracuj)dewiza w. Benedykta, zaoycielanajstarszego katolickiego zakonumniszego.7 9. Historia - redniowiecze9Pogldy o charakterze wartociujcymDua rola tradycji (prawo zwyczajowe) i religiiTeologia rola nadrzdna wobec innych obszarw poznania i wiedzyScholastyka (teologia + filozofia + etyka ) i kanonistykaHierarchia zawodwPraca jako obowizekRola cechw i gildii: jako i ograniczanie swobody aktywnoci ekonomicznej (partacze)Pienidz: rodek wymiany i brak akceptacji procentuOderwanie od wiata doczesnego zblia do Boga8 10. Historia - redniowiecze10 Mikoaj Kopernik (1473-1543): Traktat o biciu monety:o Teoria pienidza: Jeli w obiegu s dwie monety o jednakowymnominale lecz o rnej zawartoci kruszcu, to pienidz lepszy odpywa zobiegu (tezauryzowany), a pozostaje tylko ten gorszy powodujcdroyzn i wzrost cen prawo Kopernika Greshamao Zdefiniowa trzy funkcje pienidza: Miernik wartoci rodek obiegu (cyrkulacja) Tezauryzacja (akumulacja, oszczdzanie)9 11. Historia - odrodzenieMERKANTYLIZMOdkrycia geograficzneRozwj pastw narodowych o scentralizowanej wadzyZmiany w sferze religii:oPodzia na wadz religijn i wieckCo Bogu boskie, co cesarzowi cesarskieoProtestantyzm pochwaa pracy i bogacenia siPogldy nomotetyczne - poszukiwanie oglnych, uniwersalnych praw rzdzcych spoecznym funkcjonowaniem jednostekBogactwo = zgromadzone zasoby kruszcuDobre to, co suy powikszaniu bogactwaEksport i import (z wyjtkami: surowce)oprotekcjonizm handlowyomonopoleointerwencja pastwaoZwizek midzy poda pienidza a poziomem cenPrba odejcia od pienidza kruszcowego na rzecz papierowegoPrzedstawiciele: Jean Bodin (1530-1596), John Law (1671-1729)10 12. Historia - owiecenieLIBERALIZMAnglia XVII/XVIII wiek; zaprzeczenie pogldwMerkantylistw; pochwaa gospodarki liberalnejBogactwo: co wicej ni kruszec, wynika z dziaalnoci ekonomicznejPocztek dyskusji o bilansie handlowym i bilansie patniczymPastwo nie musi interweniowa dla zapewnienia rwnowagi w bilansie patniczymPrzedstawiciele:oWilliam Petty(1623-1687)oDudleyNorth(1641-1691)oDavid Hume (1711-1776)11 13. Myl przewodni dziea Adama Smitha jest dochd spoeczny."Roczna praca kadego narodu jest funduszem, ktry zaopatruje go we wszystkie rzeczy konieczne i przydatne w yciu, jakie ten nard rocznie konsumuje, a ktre stanowi bd bezporedni wytwr jego pracy, bd te to, co nabywa za ten wytwr od innych narodw" - takim zdaniem, bardzo podobnym do wspczesnych definicji PKB rozpoczyna si Bogactwo narodw. Smith opisuje, w jaki sposb powstaj bogactwa, jakie s i jak dziaaj czynniki produkcji, jaki wpyw na zamono kraju ma polityka jego wadcw i pogldy uczonych na gospodark.Historia cd.12 14. Historia ekonomia klasycznaAdam SmithMechanizm gospodarczy: bogactwosuma wszystkich konsumowanych przez dane spoeczestwo dbr, niewidzialna rka (rynku?), motyw zysku - podstawowy motyw dziaalnoci w gospodarce, zalety podziau pracyPolityka gospodarcza: liberalizm gospodarczy, pastwo funkcja stra nocnego,Ksztatowanie si wartoci i cen:owarto: uytkowa, wymienna (dogmat Smitha)oproblem pac (robotnicy a waciciele rodkw produkcji)oprawo akumulacjioprawo populacjiwzrost inwestycji =&gt; wzrost pac =&gt; wzrost liczby robotnikw =&gt; spadek pac (ale nie do punktu wyjcia)Podzia pracy: produkcyjna , nieprodukcyjnaPodzia kapitau: trway, obrotowyPierwowzr prawa popytu i poday13 15. Historia ekonomia klasyczna15David RicardoZasady ekonomii politycznejoekonomia polityczna ekonomia spoecznaospoeczestwo grupy o przynajmniej czciowo sprzecznych interesach: jedynym rdem bogactwa jest praca, zysk waciciel przejmuje cz tego, co wytworzyli inni, zysk rdem akumulacji, akumulacja rdem inwestycji, inwestycje rdem dalszego rozwojuelazne prawo pac pace robotnikw zblione do minimum egzystencjirenta rniczkowa nadzwyczajna korzy wynikajca z rnicy w naturalnych warunkach gospodarowaniateoria kosztw komparatywnychteoria handlu zagranicznegoproblem wymiany w handlu midzynarodowym i specjalizacjiEkwiwalencja Ricardiaska zakada, e niewane czy rzd finansuje swoje wydatki za pomoc dugu czy podwyki podatkw, poniewa zagregowany popyt w gospodarce pozostanie i tak na niezmienionym poziomie14 16. filmHistoria cd.Historia cd.15 17. DefinicjeEkonomia (Rekowski) - nauka badajca, w jaki sposb ludzie (pojedynczo lub w zorganizowanych zespoach) wykorzystuj zasoby bdce w ich dyspozycji w celu zaspokojenia rnorodnych potrzeb materialnych i niematerialnych.Ekonomia (Begg) nauka badajca, w jaki sposb spoeczestwo gospodarujce decyduje o tym, co, jak i dla kogo wytwarza.Ekonomia (Czarny) jest nauk gromadzc i porzdkujc wiedz o gospodarowaniu.Ekonomia (McKenzy) nauka o gospodarowaniu dobrami rzadkimi.Ekonomia (Milewski) nauka o procesach gospodarczych, tzn. procesach produkcji, podziau, wymiany i konsumpcji rodkw zaspokajania potrzeb ludzkich.Ekonomia jest nauk, ktra odnosi si przede wszystkim do sposobw tworzenia bogactwa, dochodu, poprawy standardu ycia, produkcji i dystrybucji dbr i usug wszystkiego, co ma na celu popraw naszego yciowego losu (Skousen: Economic Logic, 2000; za Kwanicki, 2001).16 18. Gwne dziay ekonomii:omikroekonomiaBada poszczeglne elementy tworzce gospodark, takie jak: gospodarstwa domowe, przedsibiorstwa, sektory i gazie (brane) gospodarki, rynki okrelonych produktw i usug itd.omakroekonomiaZajmuje si analiz gospodarki jako caoci. Bada m. in. czynniki wpywajce na poziom i zmiany takich wielkoci ekonomicznych, jak np. globalna (czna) produkcja i konsumpcja w danej gospodarce, globalna poda produktw i usug, globalny popyt na nie, oglny (redni) poziom ich cen, globalne zatrudnienie i inwestycje, dochody i wydatki budetu pastwa itd.17 19. Ekonomia pozytywna i normatywna19Ekonomia pozytywna zajmuje si obiektywnym, naukowym objanieniem zasad funkcjonowania gospodarki. Celem ekonomii pozytywnej jest wyjanienie, w jaki sposb spoeczestwo gospodarujce podejmuje decyzje dotyczce konsumpcji, produkcji i wymiany dbr. Suy to dwojakim celom:odlaczego gospodarka dziaa tak, jak dziaa,ostworzenie podstaw do przewidywa reakcji gospodarki na zmian warunkw dziaania.Ekonomia normatywna istotnie rni si od pozytywnej, przede wszystkim dostarcza zalece i rekomendacji opartych na subiektywnych sdach wartociujcych.18 20. Potrzeby (wg. Maslowa)19 21. ZasobyoZasoby obejmuj:zasoby ludzkie (wraz z wiedz i praktycznymi umiejtnociami );zasoby naturalne (np. ziemia wraz z wszelkimi znajdujcymi si w niej bogactwami , woda, powietrze);zasoby bdce wynikiem wczeniejszej dziaalnoci czowieka (np. przetworzone pfabrykaty, narzdzia, maszyny i urzdzenia, budynki i hale fabryczne ywno, odzie, mieszkania, rodki transportu, rodki finansowe).20 22. Dobrobyt ekonomicznyDobrobyt ekonomiczny jest pojciem, ktre wyraa relacje midzy ekonomi a spoecznoci; midzy aktywnoci produkujc bogactwo a jego wykorzystaniem. Efektem ekonomii jest z jednej strony powikszanie bogactwa, a z drugiej dystrybucja tego bogactwa pomidzy pojedyncze osoby, ktre tworz dan spoeczno.Dobrobyt spoecznyTermin ten jest standardowo wykorzystywany w dobrobycie ekonomicznym i wskazuje etyczn warto lub dobro stanw interesw caej spoecznoci. (A.Sen 1991)21 23. Ekonomia pozytywna i normatywnaEkonomia pozytywna zajmuje si obiektywnym, naukowym objanieniem zasad funkcjonowania gospodarki.(wyjania w jaki sposb spoeczestwo gospodarujce podejmuje decyzje dotyczce konsumpcji, produkcji i wymiany dbr. )Ekonomia normatywna formuuje zlecenia dotyczce tego, co powinno si czyni w gospodarce.(tworzy polecenia, wdroenie ktrych jest niezbdne dla zmiany przeszych okolicznoci w gospodarce narodowej.)22 </p>