Liber, dr sc kole krasniqi terrorizmi nderkombetar 1

  • View
    37

  • Download
    2

Embed Size (px)

Transcript

  1. 1. Dr. sc. Kol KRASNIQI TERRORIZMI NDRKOMBTAR Botim i dyt Prishtin 2010
  2. 2. Studim i lejuar nga Fakulteti Juridik i Universitetit t Vjens Version i zgjeruar i tems s doktoraturs Terrorizmi ndrkombtar me vshtrim t posam t sulmeve terroriste n Austri dhe masave efikase pr zbulimin dhe luftimin e terrorizmit ndrkombtar, t mbrojtur n korrik t vitit 1998 n Fakultetin Juridik t Universitetit t Vjens Mentor: Prof. Dr. Franz CSSZR Prof Dr. Frank HPFEL Terrorizmi Ndrkombtar Botim i dyt Recensent: Uni. Prof. Dr. Franz CSSZR Fakulteti Juridik i Universitetit t Vjens Prof. Dr. Ismet SALIHU Fakulteti Juridik i Universitetit t Prishtins Uni. Prof. Dr. James F. ALBRECHT St. Johns University (NYC), USA Lektor: Dr. Ragip MULAKU Instituti Albanologjik i Prishtins Dr. Shukrie RAMA Universiteti pr Paqe dhe Zhvillim i Kombeve t Bashkuara Dizajni: Hekuran Rexhepi T drejtat e autorit mbrohen. Nuk sht e lejuar rishtypja ose fotokopjimi i librit, n trsi ose pjesrisht, pa lejen e autorit.
  3. 3. Dr. sc. Kol KRASNIQI TERRORIZMI NDRKOMBTAR Botim i dyt Prishtin 2010
  4. 4. .: 4 TERRORIZMI NDRKOMBTAR Aprovimet e krkesave pr kryerjen e puns krkimore - shkencore
  5. 5. FALNDERIM 5 :. FALNDERIM Falnderoj t gjith ata, q n fardo mnyre kontribuuan n pr- fundimin e ktij studimi. Pr ndihmn dhe kshillat e ofruara profesionale, falnderoj profesort e Fakultetit Juridik t Universitetit t Vjens, Prof. Dr. Franz Csszr dhe Prof. Dr. Frank Hpfel. Ndrkaq, pr prkrahjen e ofruar morale, falnderoj profesorin e Fakultetit Juridik t Universitetit t Prishtins, Prof. Dr. Ismet Salihun dhe Prof. Dr. James F. Albrecht nga St. John's University t Nju Jorkut. Gjithashtu, moj lart edhe vendimet e Prokuroris Austriake dhe ato t kryetarit t Gjykats Penale t Vjens pr lejimin e studimit t lndve dhe akteve t ndryshme zyrtare, q ishin objekt i ktij studimi. Me nj falnderim t posam i drejtohem Kryetarit t Senatit t Gjykats s Lart Civile t Vjens Dr. Herald Krammer, i cili, edhe pse isha shtetas i huaj, m punsoi n cilsin e praktikantit gjyqsor n Gjykatn e Lart t Vjens, dhe kshtu ndikoi n zgjidhjen prfundimtare t problemeve t qndrimit dhe financim- it t studimeve t mia t doktoraturs n Austri. Pr mirkuptimin e treguar, falnderoj bashkshorten time dhe fmijt e mi. Dr. Kol KRASNIQI
  6. 6. .: 6 TERRORIZMI NDRKOMBTAR
  7. 7. PRMBAJTJA 7 :. PRMBAJTJA PARATHNIE ............................................................................................................... 14 HYRJE ............................................................................................................................ 15 KRIMINALITETI POLITIK ....................................................................................... 18 1. Kuptimi .............................................................................................................. 18 2. Format e manifestimit t kriminalitetit politik .................................................. 19 3. Terrorizmi si form e kriminalitet politik .......................................................... 20 TERRORI DHE TERRORIZMI ................................................................................. 22 1. Kuptimet historike ............................................................................................. 22 2. Kufijt e dallimit t terrorit nga terrorizmi ......................................................... 23 2.1. Kuptimi i terrorit ............................................................................................. 24 2.2. Kuptimi i terrorizmit ....................................................................................... 25 3. Faktort e shfaqjes s terrorizmit ....................................................................... 28 3.1. Shkaqet sulmeve bashkkohore terroriste ....................................................... 31 4. Prpjekjet pr prkufizimin e terrorizmit .......................................................... 32 5. Tipologjia e dhuns terroriste ............................................................................. 34 5.1. Terrorizmi nacionalist ..................................................................................... 36 5.2. Lvizjet terroriste si metod e lufts nacionallirimtare ................................. 37 5.3. Lvizjet terroriste n shtetet demokratike .................................................... 38 6. Dallimi n mes t terrorizmit dhe lufts guerile ............................................... 38 7. Dallimi i terrorizmit dhe lufts guerile sipas t drejts ndrkombtare ............. 41 7.1. Ushtria lirimtare e Kosovs sipas t drejts ndrkombtare ......................... 42 8. Terrorizmi si alternativ e lufts s armatosur .................................................. 43 TERRORIZMI NDRKOMBTAR N VSHTRIM T PRGJITHSHM ....... 45 KUPTIMI I TERRORIZMIT NDRKOMBTAR ................................................... 45 1. Kuptimi i prgjithshm ...................................................................................... 45 1.1. Kuptimi sipas objektit t veprimit ................................................................... 46 1.2. Kuptimi sipas viktims, vendit t ngjarjes, kryesit t veprs dhe qllimit t veprimit .................................................................................... 46 2. Qllimet e veprimeve terroriste ndrkombtare ................................................ 47 3. Perkufizi.mi i terrorizmit ndrkombtar ............................................................ 48 4. Karakteri transnacional i terrorizmit ndrkombtar ........................................... 50 4.1. Elementet karakteristike t terrorizmit transnacional ......................................52
  8. 8. .: 8 TERRORIZMI NDRKOMBTAR 5. Terrorizmi ndrkombtar si problem i paqes dhe siguris botrore ................... 53 5.1. Kuptimi dhe prmbajtja e siguris shoqrore .................................................. 54 5.2. Siguria nacionale dhe ndrkombtare ............................................................. 55 TERRORIZMI BASHKKOHOR NDRKOMBTAR .......................................... 57 1. Rrymat terroriste ndrkombtare ....................................................................... 59 2. Bashkpunimi terrorist ndrkombtar ................................................................ 60 3. Bashkpunimi mes grupeve terroriste n Evrop (Euroterrorizmi) ................... 62 3.1. Ideologjia e Euroterrorizmit ............................................................................ 64 3.2. Koordinimi i dhuns terroriste n Evrop ....................................................... 65 4. Terrorizmi postmodern ndrkombtar ............................................................... 67 LVIZJET TERRORISTE NDRKOMBTARE .................................................... 69 EUROTERRORISTT .................................................................................................... 69 1. Euroterroristt gjerman .................................................................................... 69 1.1. Fraksioni i Armats s Kuqe ........................................................................... 71 1.2. Celulat Revolucionare dhe Zora e Kuqe ......................................................... 77 1.3. Kronik e sulmeve terroriste t grupeve majtiste gjermane ............................ 80 2. Euroterroristt francez ...................................................................................... 83 2.1. Aksioni Direkt (AD) ....................................................................................... 84 3. Belgjik .............................................................................................................. 86 3.1. Celulat Komuniste Luftarake .......................................................................... 86 4. Itali ..................................................................................................................... 88 4.1. Brigadat e Kuqe .............................................................................................. 89 TERRORIZMI NACIONALIST .................................................................................. 94 1. Irlanda Veriore ................................................................................................... 95 1.1. Armata Republikane Irlandeze ........................................................................ 97 1.2. Kronik e sulmeve terroriste t IRA-s .......................................................... 102 2. Spanj .............................................................................................................. 105 2.1. Euskadi Ta Askatasuna .................................................................................. 107 2.2. Sulmet kryesore terroriste t Euskadi Ta Askatasuna .................................... 112 TERRORIZMI PALESTINEZ ................................................................................... 117 1. Rrnjt historike ............................................................................................... 117 1.1. Lvizja cioniste dhe palestinezt ................................................................... 117 1.2. Themelimi i shtetit izraelit ............................................................................ 118 1.3. Lindja e Organizatave lirimtare Palestineze ............................................... 120 2. Organizata pr lirimin e Palestins ................................................................ 121 3. Levizja pr lirimin e Palestins ..................................................................... 125 4. Fronti Popullor pr lirimin e Palestins (PFLP) ............................................ 127
  9. 9. PRMBAJTJA 9 :. 4.1. Sulmet terroriste ndrkombtare t FPP ................................................ 131 5. Vettima (Al - Saika) ....................................................................................... 134 6. Shtat