Hieu nguoi

  • View
    93

  • Download
    0

Embed Size (px)

Transcript

  • Hiu Ngi

    DN NHP

    C bao gi bn dng xe trn mt nh ni cao nhn tr xung con ng m bn va tri qua khng? Bn bit iu m mi du khch c th trng mong v nhng g ngi li xe kinh nghim. Bn ang ti mt v tr thun li hiu r c cc vn ln nhng thnh cng trong vic li xe trn con ng y.Hiu ngi l mt quyn sch ca ngi ln c trn nh ni. N t bn ti mt v tr thun li nhn vo s pht trin ca con ngi, bn hiu c d dng hn tin trnh bnh thng m mt con ngi phi thc hin trn con ng i. Lnh hi c ni dung ca n s gip bn lin h d dng vi mi ngi. Phn kin thc ny cng gip ch mi ngi trong cc mi lin h gia nh cng nh trong cng tc chia x cc chn l ca Thng cho ngi khc.Quyn sch c bt u bng mt phn Dn nhp vn tt, cp s pht trin ca con ngi theo quan im C c gio. Cc chng sau ly mt hng tui v m t nhng ngi trong hng tui y, cn c vo cc c im th xc, tr tu, tnh cm, x hi v thuc linh ca h. Mi chng sch trnh by cc l thuyt v s pht trin ca con ngi trong mt khun kh d c vi nhng phn ng dng thc tin c cp nht ha ca tng l thuyt.Bn s nhn thy mi chng c kt thc bng nhng cu hi tho lun v cc hot ng gip bn ng dng phn ni dung. gip bn tp trung t tng khi c mi chng sch, bn nn bt u c cc cu hi v nhng phn m t cc hot ng. Sau khi c xong ri, bn hy dnh thm vi pht vit ra cc cu tr li cho nhng cu hi y.Vi bn no mun nghin cu su thm v s pht trin ca con ngi, bn s thy cui sch c mt bng lit k cc ngun ti liu c thm. c v nghin cu mt trong cc ngun ti liu s gip bn c c mt cng trnh nghin cu cng bao qut hn.

    TM HIU S PHT TRIN CA CON NGI

    Phi chng tnh yu thng ca Thng l n t (qu tng, tng phm) quan trng nht? Nhiu ngi ngh nh vy. Tuy nhin tnh yu thng

  • s khng th c c nu khng c vic ban cho s sng.TM QUAN TRNG CA S SNG Mun sng y , trn vn nht mt cuc i, phi nhn thc c im d bit ln lao gia vic mu sinh vi vic xy dng mt i sng. Mun hiu r tm quan trng ca i sng, cn bt u nhn thc phn gi tr ln lao ca n.NH NGHA I SNG i sng l g? i sng l ci ang c dng m sng. N l ci phm cht m con ngi, sc vt v cy c u c, nhng t , bi bm v cc loi kim kh li khng c. i sng cng m ch cuc i ca mt c nhn trong nhng gii hn v thi gian no . Cc gii hn y thay i ty theo k hoch ca Thng dnh cho tng ngi (Thi Tv 31:15). Mt khi c hin din ca s sng, th c th c s tng trng v sinh ha.Cng phi phn bit i sng th xc vi i sng thuc linh. i sng th xc bt u lc thai dng v kt thc khi cht. Tuy nhin, loi ngi cn l nhng hu th thuc linh na, v c th c c s sng vnh hng s tn ti mi mi. T ng ny khng h c ng dng cho bt k mt iu g khc trong ci v tr hu hnh ny, k c mt tri v cc hnh tinh. Ch c con ngi mi c nh sn c tip tc sng sau khi cc mt tri trong v tr ny u b dp tt mi nh sng.S sng vnh hng l mt n t ca Thng ban cho ngi no bng lng tin nhn Cha Cu Th lm Cu Cha cu mnh khi ti li, v n s tn ti i i. Sau khi i sng trn t ny ca cc tn hu kt thc, h s c vo thin ng vi Cha Gi-xu, nu h nhn bit Ngi l Cu Cha mnh (RoRm 6:23; GiGa 1:12; 3:36).GI TR CA I SNG Gi tr ca i sng c th c nhn thy c theo cch ngi ta v Thng nh gi n nh th no.Cch nh gi ca con ngi Chin tranh, cc tn ngng tn gio, cc ng lc thc y, s m tn d oan v cc thc h cho thy nhiu cch m con ngi nh gi i sng. Nhng iu khc nhau trong cch nh gi, c nhn thy d dng bng cch i chiu cc gi tr y trong nhng quc gia vn cn tha nhn mt phn no cc l tng ca C c gio, vi cc quc gia chi b cc l tng y.Ti cc nc m cc nguyn tc ca C c gio c thc thi, th r rng l i sng c nh gi cao hn. Th nhng vic thin h s dng ba bi sng n, cc cht ma ty, ph thai ty tin, li t u t... cho thy ngay c trong cc khu vc ny, mng sng con ngi cng chng c xem l c gi tr bao nhiu.

    bib:Thi_31_15bib:Thi_31_15bib:Thi_31_15bib:Thi_31_15bib:Thi_31_15bib:Ro_6_23bib:Ro_6_23bib:Ro_6_23bib:Gi_1_12bib:Gi_1_12bib:Gi_1_12bib:Gi_3_36

  • Cch nh gi ca Thng Sau khi Thng trng pht th gian bng nn lt ln, Ngi trao quyn phn xt vo tay cc nh cm quyn l nhng con ngi. Li ch gio ca Ngi trong SaSt 9:6 "H k no lm mu ngi, th s b ngi khc lm mu li" cho thy Thng nh gi i sng nh th no. i sng khng th c t ngang hng vi hng ha, nhng bn hip c hay giao ko, t ai hoc vng bc. Ch c mt mng sng khc mi c gi tr tng ng vi mt sinh mng.Cha Cu Th phn "Nu mt ngi chim c c th gii nhng mt linh hn th c ch g?" (Mac Mc 8:36). Thng nh gi cho i sng cn c vo cc nh chun cao nht m loi ngi chng bao gi bit ti.CC GIAI ON CHNH CA MT I NGI Cuc i mt ngi c chia thnh ba phn hay ba giai on chnh: tui th (s sinh n 11 tui), tui thanh thiu nin (12-17 tui, mt s cc nh nghin cu k 18-24 tui vo giai on thanh thiu nin) v tui trng thnh (t 18 tui tr ln). Mi giai on u c cc c im v nhu cu phn bit ca chng.Tui u th (s sinh - 11 tui) Tr con khng phi l ngi trng thnh c thu nh li. Chng l nhng con ngi sng trong giai on chu l thuc v chun b. Tui u th l nn mng cho nhng nm cn li ca i sng. Mt phn ca giai on ny l nhng nm tin hc ng y sinh ng, trong tr con pht trin cc c cu cho nhn cch v tp thnh cc thi quen sut i ca chng.Tui th u rt quan trng. Cha Cu Th tng l mt u nhi, v Ngi tng li dng tr con lm th d minh ha cho cc chn l thuc linh, nh s chn cht, khim h, c tin v lng tin cy (Mat Mt 18:2-6). Cha Cu Th tng can thip khi cc mn Ngi khng cho php cc con tr n vi Ngi. Ngi vui v n nhn chng. Ri Ngi cn rn bo cc mn "Cc con phi thn trng, ng bao gi khinh thng cc em b ny" (Mat Mt 18:10).Tui thiu nin (12-17) Giai on quan trng th hai, giai on thiu nin, c ngha l 'tui ln' v gm cc thanh thiu nin gia mi v hai mi tui (teenage years). Nhiu khi cc sinh vin cao ng v cc trng hc ngh cng c k vo y. Trong giai on ny, cc thanh nin tm cch c c lp v bt u hiu v mnh vi t cch nhng con ngi ton din. C nhiu thay i v mt th xc, v chng t n nhng nh cao mi v tr tu. Tnh cm ca chng ang giao ng v chng theo ui tng tri thc t trong sinh hot lm C c nhn. Chng thng nghi ng li khuyn ca cc thy gio v cha m mnh, v mun t quyt nh ly mi vic.

    bib:Sa_9_6bib:Sa_9_6bib:Sa_9_6bib:Mac_8_36bib:Mac_8_36bib:Mac_8_36bib:Mac_8_36bib:Mac_8_36bib:Mat_18_2bib:Mat_18_2bib:Mat_18_2bib:Mat_18_2bib:Mat_18_2bib:Mat_18_10bib:Mat_18_10bib:Mat_18_10bib:Mat_18_10bib:Mat_18_10

  • Giai on ny l thi k chuyn tip gia tui th u v tui trng thnh. Cc thanh thiu nin bt u khm ph h c th ng gp c g.Trong khi chin u t khm ph bn thn, chng thng b nhm ln. Tuy nhin, nu c ch bo v hng dn cn thn, chng c th vng ln c c mt nhn cch tht qun bnh.Tui trng thnh (18 tui tr ln) C nhiu bin c kt hp li vi nhau khin mt ngi trng thnh. y l tui i u phiu, i qun dch, theo ui cc ngnh hc cao ng v hc ngh, d nh kt hn, v trong s cc trch nhim phi lnh nhn, tt c u c nh hng n chuyn bin t n mc trng thnh. Tui trng thnh l mt tin trnh tng trng thnh nhn lin tc. Cc ngi thuc giai on trng thnh thng c phn loi theo giai on u, giai on gia v giai on trng thnh tht s, cn c theo s tui. Nu tui trng thnh c c mt mc n nh no , th nhng ngi trng thnh c mt i sng kh phc tp. Tuy nhin, h c th sa vo vt bnh xe i trc do cc khun mu c sn ca sinh hot hng ngy, v cm thy kh chp nhn nhng thch thc mi. S trng thnh ty thuc vo np sng ton din v kh nng thch nghi vi cc vn v cc quyt nh.CC L THUYT V TNG TRNG V PHT TRIN Ngi ta c th nhn ra cc khun mu v giai on trong vic tng trng v pht trin ca mt ngi. Cc mu mc pht trin ny gip lm sng t cc nhu cu v gip cc lnh t phc v cho dn chng. Nhiu nh su tm, nghin cu gp phn gip chng ta hiu r s pht trin ca con ngi. Cc l thuyt c nhiu ngi chp nhn nht s c trnh by di y:

    Cc nhu cu cn bn: C th nh ngha mt nhu cu l 'mt yu t cn thit cho i sng khi b thiu i, i hi phi c p ng'. Thc phm, nc ung, v ch l cc nhu cu cn bn ca tt c mi ngi. Mun tn ti, th cc nhu cu y phi c p ng. Mt khi cc nhu cu y c tha mn, th nhiu nhu cu khc li tr nn quan trng. Sau th chng cht ln trn cc nhu cu ca thn xc, l cc nhu cu nh yu thng, chp nhn, an ton, quyn lc v thc hin mt cng trnh, mt s nghip...Maslow m t cc nhu cu cn bn c t chc bn trong con ngi ta l ty theo mc quan trng ca chng i vi mt c nhn.T lc hnh ng. Tm quan trng ca uy tn.c bn b v ngi trng thnh tn thng.T nh gi.

  • c lp.Yu thng.An ton th xc.Cc nhu cu sinh l.Khi cc nhu cu ca mt ngi khng c tha mn, th nhn cch ton din ca ngi y c th b tn thng. C th p ng cc nhu cu theo nhiu cch khc nhau ty theo bi cnh, mi trng chung quanh v phm vi, mc ca mi nhu cu.

    Cc giai on trong i sng Mi mt c nhn u tin qua nhiu giai on khc nhau ca i sng - tt c u hon ton phn bit vi nhau - t mc trng thnh. Giai on u th khc xa vi giai on trung hc, nhng c hai u gp phn vo s pht trin ton din ca ton th i sng ca mt c nhn. Vo tng giai on mt, c th nu ra ba cu hi cn bn: Ngi y ra sao? Ngi y cn (c nhu cu) g? Phi lm g trong giai on ny bo m cho s tng trng v pht trin bnh thng?Cc giai on tr thcJean Piaget m t bn giai on pht trin tr tu t tui u th n trng thnh, phn bit nhau v khc hn nhau v phm tnh; t s sinh n 2 tui, l giai on trong tr con hc tp bng kinh nghim s dng cc gic quan ca chng t khm ph bng hnh ng; t khong 2 n by tui, trong tr con ph phn s vic theo dng hiu iu bn ngoi ca chng v bt u dng biu tng vi ngn ng m chng thu thp c, t khong 7 n 11 tui, tr con thy s vic mt cch hp l (l-gc) hn, hc tp phn loi v xp qua t tng c th; t khong 12 cho n trng thnh, trong t tng c tnh cch l thuyt v tru tng hn.Cc giai on tm lErik Erkson m t tm giai on pht trin bao trm mi la tui ca i sng con ngi. ng nhn vic hnh thnh nhn cch nh mt tin trnh lin tc t giai on u th, thanh thiu nin n trng thnh. Bn trong cc giai on ca ng lin h n tr con n 11 tui. Cc giai on y l tin cy chng li khng tin cy (t sinh n 1 tui), t chng li xu h v nghi ng (t 1 n 3 tui), ch ng i bc trc chng li mc cm t ti (t 4 n 5 tui) v sing nng lm vic chng li mc cm t ti (t 6 n 11 tui).Trong hai thi k thanh thiu nin v trng thnh, ng gi bn giai on: khng nh bn ng chng li phn tn bn ng, by t thi thn mt chng li c lp, sng kin sng to (generativity) chng li b thu ht (absorption), hi nhp (integrity) chng li chn nn tht vng.

  • Erikson vch r cc c nhn phi iu chnh nhiu iu gia mi trng x hi ang vy quanh mnh vi bn ng (ci ta) trong tng giai on ca i sng. Khi cc giai on trong i sng c trnh by trong cc chng tip sau y, mi giai on m Erikson gi s c a vo tht ph hp.Cc giai on lun lLawrence Kohlberg nu ra su giai on r rt ba cp bc khc nhau t tui u th n trng thnh cn c trn vic thc phi tri, ng sai. Cc giai on ny tiu biu cho s pht trin cc nim lun l hay phng php ph phn, ch khng phi l cch n ng x c tnh cch lun